Διδακτικά – και ανατρεπτικά

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Διδακτικά, ή μάλλον δυσάρεστα προσγειωτικά, μια σειρά από γεγονότα στην ευρύτερη περιοχή μας.

Πάμε πρώτα με τον – σύμφωνα με την Γαλλική επίσημη θέση… – «εξαιρετικά επιθετικό ελιγμό», εκ μέρους Τουρκικών φρεγατών προς Γαλλικό πολεμικό πλοίο το οποίο επιχείρησε να «προσδιορίσει την ταυτότητα» φορτηγού πλοίου που θεωρήθηκε ύποπτο για μεταφορά όπλων προς την Λιβύη. Τι συνέβη; Τα τουρκικά πλοία «φώτισαν [το Γαλλικό] με τα ραντάρ προσανατολισμού πυρών, τρεις φορές». Η αντίδραση; Το ΝΑΤΟ ανακοίνωσε ότι θα διεξαγάγει έρευνα, η Τουρκία είπε ότι θα στείλει εικόνες του συμβάντος που ερμηνεύουν αλλιώς… Οι Βρυξέλλες «έλαβαν γνώση»: υπενθυμίζεται ότι ο έλεγχος του εμπάργκο για αποστολές όπλων στην Λιβύη (εμπάργκο ΟΗΕ) είναι το αντικείμενο της αποστολής Ειρήνη/Irini (της ΕΕ).

Λίγα εικοσιτετράωρα νωρίτερα, η ίδια αποστολή «Ειρήνη» τσαλακωνόταν ηπιότερα όταν η απόπειρα νηοψίας από ελικόπτερα Ελληνικής φρεγάτας («Σπέτσαι») αποκρούσθηκε από άλλο εμπορικό πλοίο ύποπτο για μεταφορά όπλων, το οποίο ανακοίνωσε /επικαλέστηκε την προστασία Τουρκικών φρεγατών: η νηοψία ματαιώθηκε, με εντολή/κάλυψη του (Ιταλού) επικεφαλής της «Ειρήνης».

Με αυτά τα εξόχως διδακτικά – «επί του πεδίου»- γεγονότα ως φόντο, ο Έλληνας Πρωθυπουργός πήρε την πρωτοβουλία όχι απλώς να θέσει το ζήτημα της Τουρκικής προκλητικότητας στην (προ 3 ημερών) Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ (αυτονόητο), αλλά να το συνδέσει με το «παράδοξο να συζητούμε για κυρώσεις κατά Ρωσίας για την Ουκρανία» και να μην γίνεται (σοβαρή) συζήτηση για «παραβίαση κυριαρχικών δικαιωμάτων Ελλάδας και Κύπρου» (προς υπόμνηση: Κρατών-μελών της ΕΕ).

Βέβαια ο Κ. Μητσοτάκης φρόντισε να δώσει χρόνο («donner du temps au temps»  θα είχε πει ο Φρανσουά Μιτεράν), ζητώντας το θέμα να έλθει στην – δια ζώσης, ελπίζεται – Σύνοδο του Ιουλίου, επί Γερμανικής Προεδρίας. Χωρίς να υπαινιχθεί – δημόσια τουλάχιστον!… – σύνδεση της Ελληνικής στάσης στην υπόθεση της παράτασης των κυρώσεων ΕΕ κατά Ρωσίας με κάτι αντίστοιχο, λειτουργικό όμως,  σε λογική κυρώσεων προς Τουρκία. Θα αποτολμούσε η Ελλάδα του 2020 να μπλοκάρει την ευρωπαϊκή στάση απέναντι στην Ρωσία αν δεν εξασφαλίσει κάτι λιγότερο χλωμό σε επίπεδο απτών κυρώσεων προς την Τουρκία;

Αναμένεται με ανησυχία ή προσδοκία ή απορία μια τέτοια ωρίμανση, όταν για παράδειγμα ο Χοσέπ Μπορέλ – Ύπατος Εκπρόσωπος της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική κλπ. – αντιμετώπισε  προ ημερών την συνολική κατάσταση με ένα «Ανησυχούμε για την κλιμάκωση στην Ανατολική Μεσόγειο. Συμφωνήσαμε για την ανάγκη να υπάρξει αποκλιμάκωση ώστε  να επιστρέψουμε σε πραγματική εταιρική σχέση». Για να προσθέσει το συγκλονιστικό «Υπήρξαν ορισμένα γεγονότα, τις τελευταίες ημέρες, που είναι εις γνώσιν μας». Μόνον μετά από κέντρισμα δημοσιογράφων προσέθεσε το «Ελλάδα και Κύπρος εκφράζουν παράπονα για γεωτρήσεις πολύ κοντά στις ακτογραμμές τους». Ασαφές αν το «εκφράζουν παράπονα» περιέλαβε τον χαρακτηρισμό «δικαίως»… (Πάντως, από τον Χοσέπ Μπορέλ τι θα περίμενε κανείς όταν, πριν καν μας προκύψει το ΤουρκοΛιβυκό MOU, εξηγούσε ότι Ρωσία και Τουρκία αναδεικνύονται πλέον σε Δυνάμεις της Μεσογείου,  περίπου ως αναπόδραστο δεδομένο: ο Βαγγέλης Μεϊμαράκης το είχε επισημάνει εγκαίρως).

Άδηλον αν η – μεθαυριανή, κατά τον σχεδιασμό – υπέρπτηση των συνόρων στον Έβρο με ελικόπτερο απο το δίδυμο Δένδια-Μπορέλ θα βοηθήσει αληθινά σε κάτι.

Όμως σαφώς πιο ανατρεπτικό περιεχόμενο υπόσχεται/απειλεί να φέρει στο προσκήνιο η άλλη εξέλιξη που δείχνει να δρομολογείται με την απροσδόκητη (υποτίθεται) τοποθέτηση Τσαβούσογλου , αρχικά με τον Ιταλό ΥΠΕΞ Ντι Μάιο και εν συνεχεία ανεξάρτητα, για προθυμία της Τουρκίας να βρεθεί σε διάλογο με την Ελλάδα.