Δύο συν δύο ψηφοφορίες

 

Είναι λοιπόν η άμεση προοπτική για δυο διαδοχικές ψηφοφορίες: πρώτη η ψήφος εμπιστοσύνης που θα γίνει κατά τα προβλεπόμενα σήμερα την νύχτα στην Βουλήδεύτερη η ψηφοφορία για την κύρωση της Συμφωνίας των Πρεσπών στην ίδια Βουλή. Στην πραγματικότητα, θεωρούμε – και αυτό θα επιχειρήσουμε να εξηγήσουμε – ότι εκείνο που δρομολογείται σήμερα ισοδυναμεί με δυο συν δυο ψηφοφορίες. Και βλέπουμε…

Πρώτο ζεύγμα ψηφοφοριών, εκείνο που εκκίνησε χθες με την συζήτηση για την παροχή ψήφου εμπιστοσύνης της Βουλής, που την προκάλεσε ο Πρωθυπουργός κατ’ άρθρο 84 του Συντάγματος. Η ψηφοφορία χωρεί σήμερα, ονομαστικά, κατ’ άρθρο 141 του Κανονισμού της Βουλής. Γιατί όμως μιλούμε για ζεύγμα ψηφοφοριών; Διότι το καημένο το άρθρο 84, στην παρα.6 απαιτεί «την απόλυτη ψηφοφορία των παρόντων βουλευτών» (προνοώντας μόνο να μην πέσουμε κάτω από τους 120 βουλευτές). Αρκεί δηλαδή να πάρει η Κυβέρνηση, μια θετική ψήφο παραπάνω από τις αρνητικές –  και την έχει την εμπιστοσύνη! Αυτή είναι συνταγματικά η ψήφος εμπιστοσύνης – όλες οι αναφορές σε «ψήφο ανοχής» αποτελούν ωραία πολιτική συζήτηση, τίποτε παραπάνω. Πολιτική συζήτηση είναι και εκείνο που ανακοίνωσε ότι επιδιώκει ο Πρωθυπουργός, δηλαδή την απόλυτη πλειοψηφία του όλου αριθμού των βουλευτών (αυτοί είναι οι 151 που ακούσαμε τόσες και τόσες φορές). Το Σύνταγμα, αυτήν την πλειοψηφία την απαιτεί σε περίπτωση ανακίνησης θέματος ψήφου δυσπιστίας από την Αντιπολίτευση – είναι εκείνο που παλιότερα γνωρίζαμε ως «ψήφο μομφής», λιγότερο ευγενικά. Όμως, στην πιο πρόσφατη τοποθέτησή του – «μετά Καμμένο» – ο Αλέξης Τσίπρας, έχει εξηγήσει ότι άμα θα επιτύχει τους 151 θα πορευθεί σε πρόωρες εκλογές «εν ευθέτω χρόνω και συντεταγμένα». Αυτή δεύτερη πτυχή του ζεύγματος ψηφοφοριών.

Πάμε τώρα στην δεύτερη ψηφοφορία. Κι εδώ, ένα ζεύγμα ψηφοφοριών: μιλάμε για την ψήφιση/επικύρωση της Συμφωνίας των Πρεσπών στην Βουλή. Κατά το άρθρο 28 παρα 1 του Συντάγματος, απαιτείται απλή πλειοψηφία: ενισχυμένη, δηλαδή 180 ψήφων, απαιτείται για περιπτώσεις όπου «αναγνωρίζονταν αρμοδιότητες σε όργανα διεθνών οργανισμών» (παρα. 2), ενώ απόλυτη πλειοψηφία του όλου αριθμού των βουλευτών (παρα3) απαιτείται μονο σε περίπτωση «περιορισμού της άσκησης εθνικής κυριαρχίας». Ούτε το ένα, ούτε το άλλο ισχύει στην περίπτωση των Πρεσπών. Και απλή πλειοψηφία αρκεί εδώ – άσχετα αν ψήφιση με λιγότερες των 151 ψήφων θα υπονόμευε δυσάρεστα την πολιτική νομιμοποίηση της Συμφωνίας.

Πού όμως βλέπουμε το άλλο ζεύγμα της δεύτερης αυτής ψηφοφορίας; Πρόκειται για την τελική πράξη της αναγνώρισης της (ήδη) Δημοκρατίας της Βόρειας Μακεδονίας – δηλαδή την ψήφιση του Πρωτοκόλλου ένταξης της νεοβαπτισμένης χώρας (που τώρα θα χρειαστεί να δεχθούν με το νέο όνομά τους οι κοντά 140 χώρες-μέλη του ΟΗΕ που είχαν αναγνωρίσει ως «Δημοκρατία της Μακεδονίας» – αν και ήδη η Ρωσία δημιουργεί αμφισβήτηση). Αυτή όμως η ψηφοφορία θα χρειαστεί να περιμείνει, να φτάσει στην Βουλή των Ελλήνων η σχετική χαρτούρα από το ΝΑΤΟ. Αν όμως ενδιαμέσως τύχει να συμπέσουν πρόωρες-πρόωρες εκλογές, θα έχει ενδιαφέρον – όχι;

Επειδή μόλις είπαμε την φοβερή λέξη – «εκλογές» – να θυμίσουμε ότι πάλιν υπάρχει μπροστά ένα ζεύγμα καλπών. Όχι, δεν αναφερόμαστε στην πολλαπλή κάλπη του Μαίου, αλλά… στο γεγονός ότι οι εθνικές εκλογές, όποτε κι αν αυτές γίνουν, θα έχουν μπροστά τους παραπέρα την προεδρική εκλογή των αρχών 2020 (πλην αν η δημοσκοπικά προπορευόμενη Ν.Δ. εκτιναχθεί τόσο, ή το ΚΙΝΑΛ ξαναβάλει μπρος…, ώστε να έχουν 180 έδρες) και συνεπώς το πιθανότερο νέες εθνικές εκλογές. Με απλή αναλογική, εκείνες!

Αν, ναι, μεσολαβεί και άλλο ζεύγμα κάλπης: εκείνο για να ξεκινήσει καν η συνταγματική αναθεώρηση: το άρθρο 110 παρ. 2 του Συντάγματος προϋποθέτει  ψηφοφορίες που να «απέχουν μεταξύ τους τουλάχιστον ένα μήνα» επί των αναθεωρητέων διατάξεων (με 150 ή 180 ψήφους). Αυτό όμως, έτσι που πάμε κοινοβουλευτικά, έχει κάτι από παρωνυχίδα.