Εν τω μεταξύ, κινητικότητα στην Κύπρο

 

Η καθημερινή διατήρηση-προς-αναβάθμιση της έντασης στο Αιγαίο (τελευταίος σταθμός η «επακούμβηση» του υπό Τουρκική σημαία εμπορικού πλοίου Karmate στην κανονιοφόρο Αρματωλός, στα νότια της Λέσβου εντός Ελληνικών χωρικών υδάτων, αλλά με παράλληλη την μεγάλης κλίμακας Τουρκική άσκηση Εφές με αποβατικά χαρακτηριστικά) μας έχουν την εποχή αυτή κρύψει τις εξελίξεις που προχωρούν με επίκεντρο την Κύπρο. Όπου – μην αυταπατώμεθα – είναι το πιθανότερο να αναπτυχθεί η κυρίως Τουρκική διεκδικητικότητα/επιθετικότητα.

Είχαμε ήδη τις τοποθετήσεις του ΤουρκοΚύπριου ηγέτη Μουσταφά Ακκιντζή, ότι θα μπορούσαν να ξεκινήσουν και πάλι διαπραγματεύσεις για το Κυπριακό «εφόσον η ΕλληνοΚυπριακή πλευρά αποδεχθεί το πλαίσιο Γκουττέρες» και υπάρξει καταρχήν στρατηγική συμφωνία. Η ΕλληνοΚυπριακή πλευρά – αξιοποιώντας και πρόταση του Γ.Γ. του ΟΗΕ Γκουττέρες να ορισθεί σύμβουλος, προκειμένου να διερευνηθεί η προοπτική επανέναρξης των διαπραγματεύσεων για το Κυπριακό – με γραπτή ανακοίνωση Αναστασιάδη δέχθηκε κατ’ αρχήν την λογική αυτή, επισημαίνοντας όμως ότι θα πρέπει να διευκρινιστεί (από την Τουρκοκυπριακή πλευρά, κυρίως όμως από την Αγκυρα) ότι θα γίνονταν δεκτές οι πρόνοιες Γκουττέρες που αφορούν το καθεστώς ασφαλείας το θέμα των ξένων στρατευμάτων. Επ’ αυτού επανήλθε ο Ακκιντζή επισημαίνοντας ότι το θέμα της μετάβασης από το καθεστώς εγγυήσεων σε νέα πραγματικότητα δεν είναι το κύριο, καθώς στο σχέδιο Γκουττέρες περιλαμβάνει  και την εκ περιτροπής προεδρία, ή την αναλογία 2:1 για την συμμετοχή στην διαδικασία λήψεως αποφάσεων. Και, ενώ τα πράγματα πορεύονταν έτσι, ήρθε ο Ακκιτζή και – μιλώντας μάλιστα στην FAZ – επανέφερε ζήτημα δυο κρατών στην Μεγαλόνησο…

Αυτή η εικόνα «εύκολης» εμπλοκής, που όμως συνδυάζεται με πίεση για επανεκκίνηση της διαδικασίας, έρχεται τώρα να συνδυαστεί με τους τουρκικούς χειρισμούς στην Κυπριακή ΑΟΖ. Το μήνυμα Κοτζιά ότι «θα φανεί τι θα κάνει η Τουρκία όταν πάει [στην Κυπριακή ΑΟΖ] η Exxon Mobil» με την λογική ότι «πρέπει να κοπεί η όρεξη των Τούρκων», δείχνει ότι ο κίνδυνος να δημιουργήσει η Άγκυρα επεισόδιο για άμεση διεκδίκηση δεν κινείται στον χώρο της φαντασίας. Άλλωστε, η πλευρά Ακκιντζή έθετε την έναρξη ερευνών για φυσικό αέριο από την Αγκυρα, ως προειδοποιητική βολή για την περίπτωση που δεν υπάρξει λύση στα πλαίσια του ΟΗΕ.

Εν τω μεταξύ, όμως, μια άλλη είδηση δείχνει ότι στον χώρο της Ανατολικής Μεσογείου τείνει να διαμορφωθεί μια διαφορετικής λογικής ισορροπία επίλυσης διαφορών. Ο λόγος για την κατ’ αρχήν συμφωνία να παραπεμφθεί σε διεθνή διαιτησία η διαφορά Ισραήλ-Κύπρου για την κατανομή των πόρων που θα αντλούνται από το πολυσυζητημένο (αν και όχι τόσο σημαντικό με διεθνή κριτήρια…) κοίτασμα φυσικού αερίου «Αφροδίτη»/Οικόπεδο 12, όπου οι Κύπριοι έχουν κάπου 100 bcm, οι Ισραηλινοί διεκδικούν 7-10 bcm. (Παραδίπλα, οι Ισραηλινοί έχουν το κοίτασμα «Isay» , που από μόνο του δεν έχει καμιά οικονομικότητα). Εφόσον αυτό το – σημειακό – θέμα τεθεί εξαρχής στην διεθνή διαιτησία, και μάλιστα με μια ευρύτερη διεθνή ενεργειακή λογική για την Ανατολική Μεσόγειο/Λεκάνη της Λεβαντίνης, θα αρχίσει να γίνεται αισθητό ότι οι τοπικές προστριβές, διαφορές και εντάσεις θα βρίσκουν όλο και πιο αυτόματα διεθνές πλαίσιο επίλυσης. Η κινητικότητα στην Κύπρο μπορεί, τελικά να ενταχθεί σε ευρύτερα/βαρύτερα πλαίσια.