Οικονομική Επιθεώρηση, Οκτώβριος 2021, τ.1011

ΕΛΛΆΔΑ 1821–2021 – ΒΑΛΚΑΝΙΑ • της Μαρίνας Πρωτονοταρίου

 

Σε νέα εποχή μπαίνουν οι ενεργειακές σχέσεις Ελλάδας και Βόρειας Μακεδονίας, μετά και την υπογραφή της συμφωνίας για την ανάπτυξη και την κατασκευή του διασυνδετήριου αγωγού φυσικού αερίου Ελλάδας-Βόρειας Μακεδονίας μεταξύ της CEO του ΔΕΣΦΑ, Maria RitaGalli, και του executive director της NER JSC SKOPJE, BajramRexhepi, παρουσία του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας της Ελλάδας, Κώστα Σκρέκα, του πρέσβη των ΗΠΑ, Geoffrey R. Pyatt, και της πρέσβη των ΗΠΑ στη Β. Μακεδονία, Mary KateByrnes.

Ο υπουργός Περιβάλλοντος κι Ενέργειας, Κώστας Σκρέκας, κι ο υπουργός Οικονομίας της Βόρειας Μακεδονίας, Kreshnik Bekteshi, στην υπογραφή της συμφωνίας για την κατασκευή του διασυνδετήριου αγωγού φυσικού αερίου Ελλάδας – Βόρειας Μακεδονίας

Πλέον ο ΔΕΣΦΑ και η NER θα συντονίσουν τις κύριες φάσεις, τις αντίστοιχες δεσμεύσεις και τα συνοδευτικά ορόσημα της ανάπτυξης του έργου διασύνδεσης του αγωγού φυσικού αερίου, συμπεριλαμβανομένης της έναρξης του δεσμευτικού Market Test αργότερα εντός του έτους και με την Τελική Επενδυτική Απόφαση να αναμένεται στο πρώτο εξάμηνο του 2022. Ο αγωγός θα ξεκινά από τη Νέα Μεσημβρία Θεσσαλονίκης και θα καταλήγει στην πόλη Στιπ της Βόρειας Μακεδονίας. Το ελληνικό τμήμα του αγωγού, μήκους 54 χλμ., θα αναπτυχθεί από τον ΔΕΣΦΑ, ο οποίος θα αναλάβει και τη λειτουργία του.

Για το ελληνικό τμήμα θα απαιτηθούν κεφάλαια ύψους 51,4 εκατ. ευρώ. Αντίστοιχα, το τμήμα του αγωγού στη Β. Μακεδονία, μήκους 110 χλμ., θα αναπτυχθεί από τη NER, κρατική ενεργειακή εταιρεία της γειτονικής χώρας, η οποία θα αναλάβει και τη λειτουργία του.

Η πρόσβαση στο φυσικό αέριο είναι συνώνυμη της ενεργειακής μετάβασης και της εισόδου της χώρας και των υπόλοιπων βαλκανικών χωρών σε μια νέα εποχή.

Με τον βασικό στόχο τόσο των Ηνωμένων Πολιτειών όσο και της Ευρώπης να είναι να προχωρήσουν οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων για την είσοδό τους στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η ενεργειακή μετάβαση βρίσκεται στο επίκεντρο και για τις χώρες αυτές, όπως και οι στόχοι της μείωσης των ρύπων τα επόμενα χρόνια, αντικαθιστώντας τα ρυπογόνα εργοστάσια με μονάδες παραγωγής ενέργειας από φυσικό αέριο.

 

Μυτιληναίος: Βόρεια Μακεδονία, Αλβανία, Βουλγαρία

Στο πλαίσιο της αντικατάστασης μονάδων άνθρακα με μονάδες αερίου δημιουργούνται επίσης ευκαιρίες για επιχειρήσεις όπως η Mytilineos.

Η Βόρεια Μακεδονία είναι έτοιμη να επενδύσει στην κατασκευή μονάδων παραγωγής ενέργειας από φυσικό αέριο και βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις με τον όμιλο Μυτιληναίος για τη μονάδα παραγωγής ενέργειας από αέριο που βρίσκεται στα Σκόπια. Από την πλευρά της Mytilineos σημειώνεται ότι «το project είναι σε φάση αξιολόγησης και μελέτης και ακόμη υπάρχουν εκκρεμότητες που μελετώνται».

Σημειώνεται ότι πριν από έναν μήνα η Mytilineos, μέσω του Τομέα Έργων Βιώσιμης Ανάπτυξης, υπέγραψε σύμβαση με την Operatori i SisteteTransmetimit SH. a. (OST) για την ανάπτυξη και κατασκευή υποσταθμών υψηλής τάσης 400kV στη Δημοκρατία της Αλβανίας.

 

ΕΛΠΕ: Θα ξεκινήσει να λειτουργεί ο αγωγός πετρελαίου

Ο αγωγός πετρελαίου των ΕΛΠΕ που θα μεταφέρει πετρέλαιο στη Βόρεια Μακεδονία μένει ανενεργός εδώ και χρόνια, αλλά μετά τη συνάντηση του προέδρου Ζάεφμε τη διοίκηση των ΕΛΠΕ φαίνεται ότι είναι πολύ κοντά η εκκίνηση της λειτουργίας του.

Η διοίκηση των ΕΛΠΕ τού ανέδειξε τα πλεονεκτήματα για τη χώρα του από τη λειτουργία του αγωγού πετρελαίου, όπως τη δυνατότητα να καταστεί αυτή περιφερειακό hub που θα τροφοδοτεί με πετρέλαιο τις γειτονικές αγορές Σερβίας και Κοσσόβου.

 

ΔΕΗ: Επέκταση στη Βόρεια Μακεδονία

Σχέδια ανάπτυξης στη Νοτιοανατολική Ευρώπη διαθέτει η ΔΕΗ από το 2022, τα οποία θα υλοποιήσει με εξαγορές και συνεργασίες στον ενεργειακό κλάδο αξιοποιώντας τις ευκαιρίες που δίνει η ευρύτερη περιοχή.

«Πρέπει να κοιτάξουμε το μέλλον της ΔΕΗ, όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό» τόνισε πρόσφατα ο πρόεδρος της ΔΕΗ Γιώργος Στάσσης και με άξονα το εξωτερικό ετοιμάζεται νέο επικαιροποιημένο business plan που θα κατατεθεί στο τέλος του έτους.

Η ΔΕΗ είναι μεταξύ των 9 διεκδικητών του έργο CEBREN στη Βόρεια Μακεδονία, ένα έργο υδροηλεκτρικής ενέργειας που θα αποτελέσει σημείο αναφοράς για το ενεργειακό μείγμα της ευρύτερης περιοχής. Αναμένει τα αποτελέσματα από τον διαγωνισμό για το μεγάλο υδροηλεκτρικό Cebren, που είναι σε εξέλιξη, στον οποίο η ΔΕΗ έχει κατέβει από κοινού με την Archirodon.

Η εταιρεία έχει επίσης ενδιαφέρον για την ανάπτυξη και έργων ΑΠΕ.