Θετικά στοιχεία – που θα ήταν χρήσιμο να μην σπαταληθούν

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Την χρειαζόταν η Κυβέρνηση, στην τελική ευθεία προς την ΔΕΘ 2021, μια θετική εξέλιξη – πάντως μια θετική βάση στοιχείων προκειμένου να θεμελιωθεί μια πειστική εικόνα επανεκκίνησης. Την χρειαζόταν επειδή στο μέτωπο της οικονομίας – εκεί όπου παραδοσιακά οικοδομείται η συζήτηση με ευκαιρία την ΔΕΘ – ανεβαίνει η αρνητική αίσθηση σε επίπεδο καθημερινότητας. Ο λόγος: το μεγάλο (και σημαντικό) κύμα ανατιμήσεων/ακρίβειας σε βασικά είδη διατροφής/καλάθι της νοικοκυράς, διαρκή καταναλωτικά αγαθά, κυρίως όμως σε λογαριασμούς ηλεκτρικού και φυσικού αερίου. Αλλά και σε μια ευρύτερη στεφάνη θεμάτων – αποκαρδίωση σε επίπεδο πορείας της εμβολιαστικής καμπάνιας, σοκ από τα πλαστά πιστοποιητικά εμβολιασμών, σύννεφα στην διαχείριση της πανδημίας, ανησυχία για το άνοιγμα των σχολείων. απόηχος των πυρκαγιών, αμφιθυμία από τον «επανορθωτικό» ανασχηματισμό – το κλίμα δεν είναι θετικό.

Συνεπώς το (προσωρινό) στοιχείο που δημοσιοποίησε η ΕΛΣΤΑΤ για ενίσχυση της ανάκαμψης στο β’ 3μηνο της χρονιάς (ακόμη υπό συνθήκες πανδημίας, αν και με σαφή χαλάρωση) έναντι του ίδιου περσινού διαστήματος (εποχής του ισχυρότερου lock-down: -15,2% είχε καταγραφεί τότε), με +16,2% αναπήδηση του ΑΕΠ ήταν κάτι περισσότερο από ευπρόσδεκτο. Μια τέτοια ισχυρή ανάκαμψη, που δίνει συνολική άνοδο του ΑΕΠ 6μήνου σχεδόν στο +7%, δείχνει ότι η μεγάλη υποχώρηση της οικονομίας του 2021 (-8,2%, η τρίτη βαρύτερη στην Ευρωζώνη) διορθώνεται γρηγορότερα απ’ όσο είχε αποτολμήσει και η ίδια η Κυβέρνηση να προσδοκά: +3,6% είχε ενσωματώσει το Μεσοπρόθεσμο. Μέχρι τώρα είχαν συγκρατηθεί να μην δημοσιοποιήσουν πιο ευνοϊκή πρόβλεψη, και τούτο την στιγμή που π.χ. οι Θερινές Προβλέψεις της ΕΕ έκαναν λόγο για ένα +4,3% (σε άνοδο από το +4,1% των προηγούμενων προβλέψεων).

Σε άμεσο χρόνο, εκείνο που δημιουργεί ανακούφιση στην πιεσμένη Κυβέρνηση ενόψει ΔΕΘ είναι η επαλήθευση της αντίληψης ότι δημιουργείται δημοσιονομικός χώρος – ο οποίος θα της είναι πολύτιμος προς δυο κατευθύνσεις. Πρώτον, ώστε οι ήδη αποφασισμένες για την ΔΕΘ παρεμβάσεις στήριξης των κατωτέρων εισοδημάτων (τα οποία θα δοκιμασθούν περισσότερο από την ακρίβεια, καθώς στα εισοδήματα αυτά τόσο η ενέργεια, όσο και τα βασικά είδη διατροφής απορροφούν μεγαλύτερο μερίδιο) να ενισχυθούν. Δεύτερον, ώστε να συνεχισθεί η συνολική πορεία φορολογικών ελαφρύνσεων, και τούτο την στιγμή που η αβεβαιότητα για την εξέλιξη της πανδημίας δημιουργεί ανασφάλειες μήπως τα γενικά μέτρα στήριξης δεν μπορέσουν να συμμαζευτούν.

Μια τέτοια «επένδυση» των θετικών – προσωρινά στοιχεία, μην το ξεχνούμε – εκτιμήσεων ΕΛΣΤΑΤ για την πορεία της ανάκαμψης, όσο κι αν είναι παράλληλες με τις συνολικές εξελίξεις σε επίπεδο ΕΕ/Ευρωζώνης και όσο κι αν από εκεί προέρχεται μέρος τουλάχιστον του κύματος ανατιμήσεων που παρατηρείται (+5% η μέση άνοδος των εισοδημάτων σ’ εμάς στην αντίστοιχη περίοδο), είναι αναμενόμενη. Το μόνο που θα μπορούσε να ευχηθεί κανείς, θα ήταν να μην σπαταληθεί τώρα σε μια προσπάθεια καταγραφής βραχυπρόθεσμο πολιτικού οφέλους: η πανδημία και οι επιπτώσεις της θα συνεχίσουν να δοκιμάζουν την οικονομία και τους ανθρώπους, οπότε μια επικοινωνιακή αυτοσυγκράτηση μόνον καλό θα έκανε.