ΙΟΒΕ, προβλέψεις ύφεσης – και ο τουριστικός τομέας

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Με την χθεσινή ημέρα να «κερδίζεται» από την αρκετά επιτυχημένη έξοδο της Ελλάδας στις αγορές – στην κορύφωση της κρίσης του κορωνοϊού… – με 7ετές ομόλογο, που απέδωσε 2 δις (επιτόκιο 2%), την προσοχή διεκδίκησε ωστόσο η διατύπωση προβλέψεων του ΙΟΒΕ για την επίπτωση του κορωνοϊού. Το Ινστιτούτο δίνει ως βασικό σενάριο του 2020 μια υποχώρηση του Ελληνικού ΑΕΠ κατά 5%, ενώ στην περιοχή του 9% σε δυσμενές σενάριο. Στην πρώτη περίπτωση αναμένεται υποχώρηση της ιδιωτικής κατανάλωσης κατά 4% (ενώ των επενδύσεων κατά 17%), με αντισταθμιστική αύξηση της δημόσιας κατανάλωσης κατά 4,5%. Στην δεύτερη, η ιδιωτική κατανάλωση υποχωρεί κατά 8% (ενώ οι επενδύσεις καταβυθίζονται στο -30%), με αναγκαία αντιστάθμιση από αυξημένη δημόσια κατανάλωση κατά 7,5%. Στο βασικό σενάριο, η ανεργία θα ανέβει στο 19,3%, στο δεύτερο στο 21,2%.

Σημαντικό μέρος της πίεσης στην οικονομία, καταγράφει το ΙΟΒΕ, θα προσέλθει από την ισχυρή υποχώρηση στον κλάδο του τουρισμού. Όπως σημειώνεται, η περσινή χρονιά υπήρξε ήδη συγκρατημένη (+1,3% έναντι +7,2% πρόπερσι). Όμως το κλείσιμο των τουριστικών μονάδων στα πλαίσια του lock-down και η γενική τάση για μέτρα αποφυγής εισαγόμενων κρουσμάτων δημιουργεί καθοδική προοπτική χωρίς σύγκριση με ο,τιδήποτε γνωρίσαμε στο παρελθόν.

Εδώ, λοιπόν, το γεγονός ότι από τα 15 εκατομμύρια τουριστών μετά τα πρώτα χρόνια της κρίσης του 2009-18 είχαμε φθάσει σχεδόν τα 35 εκατομμύρια και οι εισπράξεις τα 18 δις ευρώ, κινδυνεύει τώρα να δημιουργήσει μιαν υποπολλαπλασιαστική επίδραση – ιδίως έτσι που η τουριστική δραστηριότητα, ιδίως στην περιφέρεια (και μάλιστα επικεντρωμένα; Ιόνιο, Ν. Αιγαίο, Κρήτη, Χαλκιδική), διαχέεται προς πλήθος παράλληλων δραστηριοτήτων. Το κενό για το 2020 θα αποτελέσει σοκ άμα δεν κατορθωθεί να λειτουργήσει ο κλάδος κάποιους μήνες – αυτό είναι το δυσμενές σενάριο. Η προσδοκία ότι ο εσωτερικός τουρισμός θα λειτουργήσει αντισταθμιστικά έχει όρια, άμα κανείς θυμηθεί ότι τα έσοδα απ’ αυτήν την πηγή κινούνταν γύρω στα 2 δις….

Και ενώ αυτή είναι η διαμόρφωση της κατάστασης, δεν μπορούσε να φανταστεί κανείς χειρότερη τοποθέτηση από εκείνην της Πρόεδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλας φον ντερ Λάϊεν με  την συνέντευξή της στην Bild amZonntag, «να μην κάνουν [οι πολίτες στην Ευρώπη] προγραμματισμούς για διακοπές» Ιούλιο και Αύγουστο φέτος. Μαζί και με την έκκληση να παραταθεί η λογική καραντίνας για τους ηλικιωμένους μέχρι το τέλος 2020, η θέση αυτή κινδυνεύει να λειτουργήσει ως ταφόπλακα  για την τουριστική χρονιά. Η αλήθεια είναι ότι η – αισθανόμενη περιθωριοποιημένη στις Βρυξέλλες – Πρόεδρος της άνευρης Επιτροπής vdL, περισσότερο αναφερόταν στην έκκληση της Γερμανικής Κυβέρνησης προς τους (πάντα προγραμματισμένους…) Γερμανούς, τώρα που χτύπησε η κρίση, να δεχθούν από τους τουρ οπερέητορς κουπόνια για τα ταξίδια τους «για αργότερα», αντί να απαιτήσουν επιστροφές των προκαταβολών . Μέριμνα των Κυβερνήσεων των χωρών προέλευσης τουριστών, –  όχι δε μόνον της Γερμανικής – να μην χρεοκοπήσουν από τις επιστροφές οι «δικές τους» εταιρείες.

Η έμφαση πάλι του Προέδρου Μακρόν, παρά την προαναγγελία της 11ης Μαΐου ως πρώτου σημαντικού σταθμού στην άρση των μέτρων αποκλεισμού στην Γαλλία, στην ανάγκη να υπάρξει συγκράτηση μέχρι μετά τα μέσα του καλοκαιριού αν όχι το φθινόπωρο μπορεί να υπήρξε λιγότερο καταβυθιστική, όμως ούτε αυτή αφήνει να διαφανεί κλίμα που να οδηγεί σε τουριστική επανεκκίνηση.

Χρειάζεται να φτάσει κανείς στον Μπιλ Γκέητς και τους επαίνους για την πλατφόρμα #Greecefromhome – συνεργασία ΕΤ με Google για εικονικές περιηγήσεις και γνωριμία με τον «προορισμό Ελλάδα» – για να χαμογελάσει με την προσπάθεια να χτιστεί σχέση με (δυνητικούς όμως) πελάτες…