Λίγο μετά το Πάσχα, λίγο πριν το Ραμαζάνι

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Όσο προχωρούσαν οι μέρες του κορωνοϊού, που στην Τουρκία άργησε να γίνει αποδεκτός ως μείζων υγειονομικός κίνδυνος, αλλά και όσο επιδεινωνόταν η εκεί οικονομική κατάσταση σε μια ήδη εύθραυστη βάση, διατυπωνόταν η προσδοκία ότι στα ΕλληνοΤουρκικά θα επικρατούσε μια «αναγκαστική» ύφεση.

Πράγματι, με 31 επαρχίες σε 48ωρο curfew/ενισχυμένη απαγόρευση κυκλοφορίας το περασμένο ΣαββατοΚύριακο – μεταξύ αυτών η Πόλη και η Άγκυρα – αλλά και με παγιωμένη απαγόρευση κυκλοφορίας για τις ηλικίες μέχρις 20 ετών και άνω των 65 ετών, η Τουρκία πέρασε σε επιθετική πολιτική «παγώματος» – όχι παράλογο, αφού τα κρούσματα εκεί (47.000) υστερούν πλέον μόνον έναντι Κίνας και Ιράν. Το «τα γρανάζια της οικονομίας θα πρέπει να συνεχίσουν να γυρίζουν» του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έχει προδήλως, πλέον, συμβολική και μόνον λειτουργία. Ενώ η επιβολή της απαγόρευσης έφερε σκηνές πανικού σε φούρνους και σουπερμάρκετ, καθώς οι άνθρωποι έτρεχαν να προμηθευτούν τα βασικά. (Η κυβέρνηση υποσχέθηκε δωρεάν διανομή ψωμιού). Πολλών πόλεων οι δημοτικές αρχές – πάντως ο Εκρέμ Ιμάμογλου, της Πόλης – βρίσκονται σε ευθεία αντίθεση με την διαχείριση Ερντογάν.

Παράλληλα μ’ αυτήν την κατάσταση στην σκιά του Covid-19, η Τουρκική προβολή ισχύος – στην Συρία όπου έχει βαλτώσει, στην Λιβύη όπου η ενίσχυση του καθεστώτος Σαράτζ δεν δείχνει να αποδίδει – έχει περιέλθει σε αυτοτροφοδοτούμενο αδιέξοδο. Για μιαν ακόμη φορά, υπήρξε τηλεφωνική επαφή Ερντογάν-Τραμπ προκειμένου η Άγκυρα να εξασφαλίσει ανοχή στις επιλογές της.

Τελευταίος σταθμός: με την τιμή του αργού να έχει κατρακυλήσει μέσα σε 4 μήνες από τα 65 δολάρια το βαρέλι σε λιγότερο από τα 15 για τα βαρύτερα προϊόντα (το Brent κάτω των 25 δολαρίων), δεν ήρκεσε ούτε η απόφαση του OPEC+ για περιορισμό της παραγωγής ώστε να ανακοπεί η πτώση. Αναμενόμενο αποτέλεσμα, σχέδια για αναζήτηση υδρογονανθράκων όπως της ExxonMobil/Qatar (επιβεβαιωτικές γεωτρήσεις προγραμματισμένες στο κοίτασμα «Γλαύκος»/Οικόπεδο 10 της Κυπριακής ΑΟΖ) μπαίνουν στην κατάψυξη – για το 2021.

Μολονότι όμως, η σύγκλιση αυτών των παραγόντων θα άφηνε να φανεί έδαφος αναγκαστικής ύφεσης στις σχέσεις, τι διαπιστώνουμε; Ότι – σε πλήρη ανατροπή του συμφώνου Παπούλια/Γιλμάζ για αποφυγή παρεξηγήσιμων κινήσεων σε ημέρες εορτών, εθνικών η θρησκευτικών, των δυο ακτών του Αιγαίου καθώς και σε τουριστικές περιόδους – η Τουρκία πύκνωσε τις παραβιάσεις εθνικού εναερίου στο Αιγαίο χώρου και τις υπερπτήσεις ακόμη-ακόμη Ελληνικών νησιών μέσα στο Πάσχα. Επίσης, συνεχίζει την πρακτική NAXTEX για ασκήσεις (ίσως έρευνας/διάσωσης) νοτίως της Κρήτης, σε «επιβεβαίωση» του Μνημονίου Τουρκίας-Λιβύης /της «Γαλάζιας Πατρίδας». Χωρίς να πλησιάσουμε καν τις διακινούμενες φήμες περί «προωθήσεως» προσφύγων/μεταναστών με Covid-19 προς τα Ελληνικά νησιά (ο εκπρόσωπος Τύπου Στ. Πέτσας πήρε κάποιες αποστάσεις, ο αρμόδιος υπουργός Ν. Μηταράκης ακόμη περισσότερο), πάντως επεισόδιο με σκάφη του Λιμενικού των δυο πλευρών γύρω από βάρκα μεταναστών κατεγράφη και πάλι.

Προσθέστε κινήσεις μισής ντουζίνας Τουρκικών πλοίων στην Κεντρική Μεσόγειο/άνω της Λιβύης, την στιγμή που η Ευρωπαϊκή αποστολή Irini για έλεγχο-αποτροπή της παραβίασης του εμπάργκο στην Λιβύη ακόμη βαλτώνει, με μόνη την Ελλάδα και την Ιταλία να προθυμοποιούνται να εισφέρουν δυνάμεις. Ενώ, ανατολικότερα, το γνώριμό μας πλωτό γεωτρύπανο Yavuz δηλώνεται έτοιμο να περάσει (μαζί με τα συνοδευτικά Ertugrul Bey και Osman Bey) για έρευνες στο βόρειο τμήμα του Οικοπέδου 6 της Κυπριακής ΑΟΖ, εκεί δηλαδή όπου Total και ΕΝΙ διαθέτουν παραχώρηση από την Κυπριακή Δημοκρατία και ήδη αναδείξει το κοίτασμα «Καλυψώ».

Εκείνο λοιπόν που διαπιστώνεται – ημέρες πριν το Ραμαζάνι, έναν από τους «πέντε στύλους» του Ισλάμ, εορτή νηστείας και εξιλέωσης, που ξεκινάει στην γείτονα – αντί για προοπτικές ύφεσης στα ΕλληνοΤουρκικά, είναι μια ακόμη φάση πολύπλευρης επιβάρυνσης.