Μερικά παράπλευρα θέματα από το σκάνδαλο Novartis

 

Όσο θα προχωράει η εξέλιξη του σκανδάλου Novartis, που είναι πλέον φανερό ότι θα σημαδέψει την πολιτική ζωή της Ελλάδας όσο και το λησμονημένο προ 30ετίας (σχεδόν) σκάνδαλο Κοσκωτά, τόσο θα επαναλαμβάνεται – θαρρούμε – και η εμπειρία ότι όλοι θα διχασθούμε, με τον καθένα/την καθεμιά να οχυρώνεται πίσω από τις προκαταλήψεις, την διαμορφωμένη άποψη του/της. Και να «διαβάζει» την πιο πρόσφατη εσοδεία πληροφοριών, διαρροών, παραδοχών,  υπαναχωρήσεων, αποκαλύψεων με τρόπο που ενισχύει αυτήν την προ-διαμορφωμένη άποψη. (Μόνο που, τεχνολογική πρόοδος βλέπετε!, από τις τηλεφωνικές παρακολουθήσεις τύπου Τόμπρα και τις κασέτες που πουλιούνταν σε καροτσάκια στην Ομόνοια, βρισκόμαστε πλέον στην άμεση διακίνηση των πάντων μέσω του Ίντερνετ. Ενώ και το μηντιακό «άλεσμα» και το παροξυσμικό ανέβασμα τόνων, πάλιν ιντερνετικά λειτουργεί ως ηχείο). Από δίπλα και οι – λιγότερο ή περισσότερο υποκριτικές – οιμωγές και αλληλοκαταγγελίες για χειριστικότητα έναντι της Δικαιοσύνης. για θεσμική εκτροπή. για συνολική υποχώρηση των θεσμών. Ενώ στο άμεσο μέλλον θα επαπειλείται ο επόμενος γύρος – τότε, μετά τα Κοσκωτικά και τον Αντρέα στο Ειδικό Δικαστήριο, είχαμε την υπόθεση ΑΓΕΤ με απειλή κατά Μητσοτάκη (Κωνσταντίνου).  τώρα, θα δούμε άμα προχωρήσει η Novartis…

Όμως, όσο ακριβώς θα προχωράει η εξέλιξη της Novartis αξίζει κανείς να δει μερικά θέματα που μοιάζουν παράπλευρα πλην όμως… δεν είναι! Θα μείνουν μαζί μας για πολύν καιρό όποια κι αν είναι η έκβαση. Πρώτα-πρώτα, μερικά που αφορούν την Δικαιοσύνη. Ακούστηκαν (από την Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων, αυτά) αιτιάσεις για τον «πολιτικό χρόνο», με αφορμή τις πιέσεις – ασχέτως αν ήταν, και πόσο, άκομψες – να προχωρήσουν ταχύτερα οι υποθέσεις. Όμως και η παραπομπή στον «δικαστικό χρόνο» , δηλαδή τον όποιο χρόνο επιλέγει η Δικαιοσύνη, οδηγεί στο γνώριμο, τραυματιστικό αδιέξοδο…

…Εκείνο,  το οποίο η ίδια η Τρόικα «χρειάστηκε» να επισημάνει ως πηγή πολλών-πολλών προβλημάτων στην Ελληνική κατάρρευση. Δείτε, τώρα, το επόμενο βήμα: η πίεση της ίδιας της κρίσης/της Τρόικας μας έφερε το σύστημα των προστατευόμενων μαρτύρων (του ν. 4254/2014, που προσέθεσε την δωροδοκία στις ούτω ελεγχόμενες πράξεις, έστω και χωρίς «εγκληματική οργάνωση»), μην και ξεκολλήσουν και αρχίσουν να προχωρούν σε ωφέλιμο/ «Δυτικό» χρόνο οι δικαστικά ελεγχόμενες υποθέσεις. Δεν είναι ευχάριστη η διαπίστωση πλην έτσι είναι!

Όμως, όταν νομοθετήθηκε ένα σύστημα που βασίζεται στην διεθνή/αρχικά Αγγλοσαξωνική πρακτική,  μάλιστα με αναφορά σε «διεθνείς υποχρεώσεις της χώρας» (Σύμβαση ΟΗΕ κατά της διαφθοράς, συστάσεις ΟΟΣΑ για καταπολέμηση της διαφθοράς), φορτώθηκε κατά την νομοθέτηση με την σειρά προϋποθέσεων που είδαμε να δυσλειτουργεί στην περίπτωση «Αναστασίου»/Μανιαδάκη: απαιτείται ο υπαγόμενος στο καθεστώς προστασίας ΚΑΙ να μην εμπλέκεται στην υποθεση που διερευνάται ΚΑΙ να έχει γνώση σημαντικών στοιχείων της ΚΑΙ να συμβάλει ουσιωδώς στην διαλεύκανση της υπόθεσης. Όπου ανά τον κόσμο το καθεστώς αυτό βοηθάει στην διαλεύκανση σοβαρών υποθέσεων, αυτό συμβαίνει επειδή οι προστατευόμενοι μάρτυρες έχουν εμπλοκή και «εξαγοράζουν» το να πέσουν στα μαλακά – γι αυτό και προσέρχονται. Η Ελληνική λογική «να μην παρεξηγηθούμε» θέλει τον προστατευόμενο μάρτυρα περίπου ιεραπόστολο. Ας μας επιτραπεί να πούμε ότι η Δικαιοσύνη, βλέποντας αυτό το εργαλείο/όπλο να αυτοακυρώνεται, πήγε να το εφαρμόσει «διορθωτικά». Για τον ίδιο λόγο, μόλις ανεφύησαν στοιχεία που έδειχναν ότι το καθεστώς του προστατευόμενου μάρτυρα στράβωσε, επεχείρησε να πάει λίγο παρακάτω – μήπως και προλάβει να βγάλει κάποιο πρόσθετο υλικό για την υπό εξέταση πολύκροτη υπόθεση. Αυτή η σκέψη – ας το πούμε μαζεμένα – δεν στέφθηκε από επιτυχία.

Εδώ, βέβαια, εμφιλοχωρεί και το άλλο: όλος αυτός ο χειρισμός των προστατευόμενων/γενικού συμφέροντος μαρτύρων, έτσι όπως έχει το στοιχείο του συνεχούς ζυγίσματος από την Εισαγγελία, χρειάζεται αποφυγή κάθε στραβοτιμονιάς. Εδώ, με κορύφωση την άγαρμπη συνάντηση των αλληλοϋβλεπομένων μαρτύρων στον προθάλαμο της γραμματείας (όπως φαίνεται) και με την κατά ριπές διαρροή/προαναγγελία εξελίξεων και στοιχείων (όπως προκύπτει), συσσωρεύθηκαν οι προβληματικοί χειρισμοί. Δεν είναι υπερβολή να πει κανείς ότι δύσκολα θα ξαναδούμε να λειτουργεί σε «βαριές» υποθέσεις ο θεσμός του προστατευόμενου μάρτυρα στο μέλλον.

Τέλος, παράπλευρη είναι η επίπτωση από την δυσάρεστη αυτή εξέλιξη της υπόθεσης Novartis στην – σχεδόν παραμελημένη! – συζήτηση για την αναθεώρηση του άρθρου 86 του Συντάγματος, αναθεώρηση που αφορά την (διαβρωτική για το κύρος της ίδιας της πολιτικής τάξης) μη-ευθύνη των υπουργών. Θυμηθείτε: ο λόγος για τον οποίο γίνεται όλη αυτή η τόσο ανηφορική διερεύνηση/αναζήτηση του ίχνους του χρήματος με την λογική του ξεπλύματος κοκ σε πολιτικούς για το σκάνδαλο Novartis – πελώριο σκάνδαλο κατά τα άλλα, επί της ουσίας, ως διεθνές σκάνδαλο του φαρμάκου – είναι ακριβώς ότι η βασική κατηγορία της δωροδοκίας και της απιστίας πήγε κατεπειγόντως άκλαυτη λόγω του διαβόητου άρθρου 86 και της εύκολης μη-δίωξης των υπουργών επί της ουσίας. Γι αυτό, η αναζήτηση μαύρου χρήματος είναι η μόνη εναπομένουσα οδός.

Υποτίθεται ότι… αυτό ακριβώς, κατά προτεραιότητα δε, έρχεται να συζητηθεί ως αναθεωρητέα η σχετική διάταξη.

Να δούμε τι θα προκύψει, δηλαδή να δούμε μήπως «ώδινεν όρος και έτεκε μυν». Και εδώ – γιατί η υπόλοιπη η συνταγματική αναθεώρηση…