Πρωτοδεύτερες αναγνώσεις των δρώμενων στην σκηνή του ΣΕΒ

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Μπορεί η  παραδοσιακή πολιτική (υπό την ουσιαστική έννοια) συνάντηση με αφορμή την Γενική Συνέλευση του ΣΕΒ να έγινε – και αυτή, όπως και τόσα άλλα – διαδικτυακά φέτος, όμως καθόλου δεν υποχώρησε το ενδιαφέρον απ’ αυτήν.

Ήδη, για να ξεκινήσουμε από την τοποθέτηση του Δημήτρη Παπαλεξόπουλου που  πήρε – τέταρτος ή πέμπτος από την ευρύτερη οικογένειά του, του ΤΙΤΑΝΑ – την σκυτάλη της Προεδρίας του Συνδέσμου, σε δίδυμο με τον Ευθύμη Βιδάλη, η αναφορά του με ευχαριστίες στον απερχόμενο Πρόεδρο Θόδωρο Φέσσα είχε ουσιαστικότατο περιεχόμενο. Το «διαχειρίστηκε καταστάσεις σε αντίξοες συνθήκες» αλλά και το «με κοινή λογική επεδίωξε και πέτυχε να συνεργασθεί με όλους […] συμμετέχοντας ενεργά στον κοινωνικό διάλογο» μπορεί έως και προγραμματικό περιεχόμενο να θεωρηθεί ότι είχε – κι ας αφορούσε παρελθόν.

Από τα θέματα που ο ίδιος έθεσε ως αυριανούς στόχους, πέρα από την τριπλέτα προτεραιοτήτων (τις οποίες βρίσκει κανείς άλλωστε και στην χρηματοδοτική στόχευση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάκαμψης) ψηφιακή επανάσταση – πράσινη ανάπτυξη – ενίσχυση δεξιοτήτων στην αγορά εργασίας και πέρα από το αναπόδραστο στο στοιχείο της διαχείρισης της κρίσης μετά την πανδημία, δυο στοιχεία απαιτούν προσοχή. Το ένα αναμενόμενο, αλλά τέθηκε με σαφή τρόπο: «Ο ΣΕΒ έχει τις ρίζες του στην βιομηχανία. Φιλοδοξεί να εκπροσωπεί αποτελεσματικά την μεταποίηση και την σημασία της στην Ελληνική οικονομία». Χωρίς να κλείσει ορίζοντες, αυτή η επάνοδος στις ρίζες έχει περιεχόμενο. Προσδοκά εξειδίκευση. Το δεύτερο, «κοιτώντας μπροστά» ήταν η αναφορά στην σχέση επιχειρήσεων και κοινωνίας. Εδώ, το ενδιαφέρον ήταν στο ότι και οι δυο πολιτικοί «συνομιλητές» Παπαλεξόπουλου, είχαν ευθεία αναφορά σ’ αυτήν ακριβώς την διάσταση. «Η κοινωνία μας συχνά δεν αγκαλιάζει δεν εμπιστεύεται την επιχειρηματικότητα. Την βάζει απέναντί της». Το να θεωρήσει ο ΣΕΒ ευθύνη του «την αντιστροφή αυτής της αντίληψης» δεν είναι μικρή υπόθεση. Όσο κι αν «χρειαστούν χρόνια, επιμονή, συνεργασία».

Πάμε τώρα στην ομιλία Κυριάκου Μητσοτάκη. Πέρα από το ευρύτερο/πολιτικό περιεχόμενο της τοποθέτησής του- που στιγμές-στιγμές είχε την ηχώ προγραμματικών δηλώσεων –  υπήρξαν τουλάχιστον τρία πιο στοχευμένα και λειτουργικά στοιχεία. Το πρώτο ήταν η έμφαση που έδωσε, μιλώντας στο κατεξοχήν επιχειρηματικό κοινό, στην απόλυτη προτεραιότητα της στήριξης της απασχόλησης, της αποφυγής απολύσεων: έχουμε την πληροφορία ότι αυτό ήταν κάτι που και παρασκηνιακά τονίστηκε με μεγάλην έμφαση. Το δεύτερο, διεξοδικά αλλά και συγκρατημένα ανεπτυγμένο, αφορούσε τις δυνατότητες πρόσβασης του κόσμου των επιχειρήσεων στις χρηματοδοτήσεις που θα καταστούν διαθέσιμες από το νέο/προσδοκώμενο Ταμείο Ανάκαμψης (που όμως είχε την σωφροσύνη να σημειώσει  ο ίδιος ότι, ακόμη, βρίσκεται υπό διαπραγμάτευση). Καλώντας ταυτόχρονα τον κόσμο των επιχειρήσεων σε συμπαράταξη και συνδιαμόρφωση του Αναπτυξιακού Σχεδίου με το οποίο θα προσέλθει η Ελλάδα. (Σημειωτέον ότι, αναφερόμενος στον ΣΕΒ, δεν παρέλειψε να συμπεριλάβει και τον ΣΒΕ/ΣΒΒΕ). Το τρίτο όμως πήγε παραπέρα: επρόκειτο για έκκληση, ευγενική αλλά σαφή, προς την κατεύθυνση επενδυτικής κινητοποίησης των ίδιων των ανθρώπων της παραγωγής, της επιχειρηματικότητας, των μελών του ΣΕΒ. Δηλαδή την έμπρακτη συστράτευση στην προσπάθεια επανεκκίνησης της οικονομίας.

Πάντως, σε μεγάλο μέρος της δικής του ομιλίας ο Πρωθυπουργός με κάθε τρόπο υπενθύμισε, και επανήλθε αρκετές φορές σ’ αυτό, ότι το σύνολο των μέτρων οικονομικής πολιτικής που μπόρεσαν να νομοθετηθούν προ κορωνοϊού, ήταν μέτρα που είχε παρουσιάσει – ως αρχηγός της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, πέρσι τέτοιον καιρό, λίγο πριν τις εκλογές Ιουλίου 2019 – στην αντίστοιχη Γενική Συνέλευση του ΣΕΒ. Για να παραπέμψει σε νέες εξαγγελίες μέτρων πολιτικής μέσα στις αμέσως επόμενες εβδομάδες, στην ίδια κατεύθυνση.

Στην δική του παρέμβαση, λίγο νωρίτερα, ο Αλέξης Τσίπρας θεωρώντας την επόμενη μέρα της κρισης «δύσκολη αλλά όχι άλυτη εξίσωση»  είχε κρατήσει χαμηλά τους τόνους – όχι δηλαδή πως δεν αναφέρθηκε στην υποχώρηση της οικονομικής δραστηριότητας ήδη από το τέλος του 2019 – «προ κορωνοϊού». Επειδή το επιχείρημα αυτό ήδη βρήκε απάντηση από τα Κυβερνητικά έδρανα – πώς; με την επισήμανση ότι το δ’ 3μηνο του 2018 (με το οποίο συγκρίνεται το τέλος του 2019) , είχε μέσα του το κοινωνικό μέρισμα/13η σύνταξη που κατεβλήθη, τότε ενώ το αντίστοιχο για το 2019 κατεβλήθη (προεκλογικά) ως δώρο Πάσχα – ο Αλέξης Τσίπρας στάθηκε περισσότερο στο 12 διαδοχικά 3μηνα ανάπτυξης. Χαμηλής , αλλά ανάπτυξης, που επέμεινε ότι χαρακτήρισε την δική του διακυβέρνηση. Για να σηματοδοτήσει μια παραμονή του πολιτικού λόγου του ΣΥΡΙΖΑ σε οικονομικά πλαίσια.

Πάντως, προκειμένου να μην δημιουργήσει αίσθηση δικής του αλλαγής πορείας, θέλησε να τοποθετηθεί σ’ ένα τομέα όπου υπάρχει αντίθεση (αν και όχι αντιπαράθεση) με τον κόσμο του ΣΕΒ. Την προτεραιότητα στον κόσμο της εργασίας, «τον πολυτιμότερο  αναπτυξιακό πόρο». Ένας πρώτος τρόπος προσέγγισης ήταν η συνηθισμένη υπενθύμιση ότι τυχόν συμπίεση των εισοδημάτων των εργαζόμενων  (και εδώ η κρίση του κορωνοϊού φέρνει βαριά σύννεφα) σημαίνει έλλειψη δυνατοτήτων κατανάλωσης, ή οποία με την σειρά της οδηγεί σε έλλειψη ζήτησης για τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες των επιχειρήσεων. Ένα πιο επεξεργασμένο βήμα ήταν η αναφορά στο ότι την αύξηση της παραγωγικότητας την εξασφαλίζει κανείς μόνο μέσω της κοινωνικής συνοχής. Σε περίπτωση που το στοιχείο αυτό λείπει, « η οικονομία σέρνεται σε κινούμενη άμμο».

Και στα τρία αυτά «παρών» των συντελεστών στην διαδικτυακή σκηνή του ΣΕΒ, θα δούμε σχετικά σύντομα την εξέλιξη των θέσεων – πέρα από την πρωτοδεύτερη ανάγνωση.