«Πώς ψηφίζουν τα κόμματα;» (Και… γιατί)

 

Με ιδιαίτερο θάρρος – μέρες που είναι! δηλαδή προεκλογικές, αλλά και με σειρά εκλογών σε ορίζοντα 2020, όπου μάλιστα θα «φιλοξενηθεί» και εκλογή με απλή αναλογική… – το ΚΕΦΙΜ (Κέντρο Φιλελεύθερων Μελετών Μάρκος Δραγούμης) παρουσίασε μια μελέτη για το πώς τα κοινοβουλευτικά κόμματα συμπεριφέρθηκαν με την ψήφο τους στην Βουλή, τόσο στην περίοδο 2012-15 όσο και σ’ εκείνην 2015-18. Όχι δε μόνον αυτό, αλλά και προσκάλεσαν οι άνθρωποι του ΚΕΦΙΜ στην παρουσίαση της μελέτης τους αυτής ως σχολιαστή τον (πολύπειρο, πάντως) Βαγγέλη Βενιζέλο.

Μετρώντας επιμελημένα την επί της αρχής ψήφο των κομμάτων τής υπό την ευρύτερη έννοια Αντιπολίτευσης στην περίοδο 2012-15 , μετά τον «εκλογικό σεισμό» που έφερε τομή στην Μεταπολίτευση (δηλαδή της συγκυβέρνησης Ν.Δ. – ΠΑΣΟΚ, αρχικά και με ΔΗΜΑΡ να συμμετέχει), εκείνο που επιβεβαιώνεται από την μελέτη είναι ότι δύο κόμματα – ΚΚΕ και Χρυσή Αυγή – ασκούν απόλυτη/κάθετη αντιπολίτευση, δυο άλλα – ΣΥΡΙΖΑ και ΑΝΕΛ – συνολικά είναι «απέναντι» αλλά ηπιότερα (π.χ. σε θέματα Δημόσιας Διοίκησης ή Υποδομών, με τους ΑΝΕΛ διαλλακτικότερους σε Δικαιοσύνη), ενώ η ΔΗΜΑΡ – αναμενόμενα – προσέρχεται αρκετές φορές συναινετικά. Όσον αφορά τους τομείς νομοθέτησης, η όποια συναίνεση είναι πυκνότερη στα θέματα Εξωτερικών και Άμυνας, ενώ στα Οικονομικά και ο ΣΥΡΙΖΑ είναι στην περίπου πλήρη άρνηση (κι αυτό αναμενόμενο: Μνημόνιο-αντιΜνημόνιο).

Διαφορετικά μετράει το κλίμα στην περίοδο 2015-18 (της συγκυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ, μάλιστα αφήνοντας «εκτός» το τρικυμισμένο πρώτο 6μηνο του ΄15 με αποτέλεσμα να λείπει η «μείζων συναίνεση» στην κρίσιμη φάση που κρινόταν το Grexit), όπου ναι μεν επαναλαμβάνεται η απόλυτη άρνηση απο ΚΚΕ και Χ.Α., αλλα σε αρκετές περιπτώσεις ΠΟΤΑΜΙ, ΔηΣυ, Ν.Δ. και Ε.Κ (συνήθως με αυτή την σειρά) προσέρχονταν υποστηρικτικά. Πάλιν Εξωτερική Πολιτική/Άμυνα, αλλα π.χ. και Περιβάλλον/Ενέργεια ή και Οικονομία δίνουν αυτήν την εικόνα.

Οπου παρατηρήθηκε στην συζήτηση που ακολούθησε, τα ευρήματα αυτά κυρίως επιβεβαιώνουν μια διαισθητική αντίληψη που έχουμε για το πώς πορεύθηκαν κοινοβουλευτικά αυτά τα χρόνια. Βέβαια, η μελέτη θα ήταν ακόμη πολυτιμότερη άμα – έστω δειγματοληπτικά – ανέτεμνε το πώς διαμορφωνόταν η στάση των κομμάτων στην συζήτηση/ψήφιση κατ’ άρθρο, δηλαδή αν και κατά πόσο η κοινοβουλευτική διαδικασία είχε/έχει/διατηρεί λειτουργικό περιεχόμενο.

Χρήσιμο και απολογιστικά το εγχείρημα, πάντως θα μπορούσε να έχει πρόσθετο ενδιαφέρον άμα τελικά βρεθούμε να λειτουργούμε σε περιβάλλον απλής αναλογικής (ψηφισμένη ήδη για τις μεθεπόμενες εκλογές, η αναλογική ξορκίζεται απο πολλούς – ο Βαγγέλης Βενιζέλος από τους πλέον ριζικούς αρνητές, με το επιχείρημα της μη-κυβερνησιμότητας – αλλά η πραγματικότητα των αποτελεσμάτων των πρώτων εκλογών και η μη-διάθεση «αυτοθυσίας» των μικρότερων κομμάτων θα κρίνει το αν θα ανατραπεί η απλή αναλογική…).

Οπότε η εκμάθηση των συναινέσεων, ή έστω των πιο λειτουργικών διαφωνιών, θα μπορούσε να αποβεί καίριας σημασίας.