Συζήτηση για Agribusiness στην Ελλάδα του 2018 (συνέχεια)

 

Αν είδαμε χθες τις εργασίες του AgriBusiness Forum που έγινε – στις Σέρρες –  με πρωτοβουλία GeoRoutes και στήριξη της Ολλανδικής Πρεσβείας/Orange Grove, της Αμερικανικής Γεωργικής Σχολής/American Farm School Θεσσαλονίκης, των Πανεπιστημίων Rutgers/ΗΠΑ και Wagenigen/Ολλανδίας, σήμερα θα πάμε την συζήτηση λίγο πιο πέρα. Πόσο μπορεί μια τέτοια προσέγγιση/τέτοιες προσεγγίσεις να «περάσουν» τον χώρο αυτό από το χθες σε κάτι σαν αύριο;

Η απάντησή μας είναι: με πολλήν προσπάθεια και με (δύσκολα εξασφαλιζόμενη) καλή διάθεση. Στην διοργάνωση των Σερρών υπήρξε μια – αναγκαία – πολιτική παρουσίαση: ήταν εκείνη που αναφέρθηκε στην ΚΑΠ και τις μετά το 2020 προοπτικές. Εισηγήσεις από αρμοδίους της Ευρ. Επιτροπής και του Υπουργείου Γεωργίας, παρεμβάσεις από ανθρώπους του συνεταιριστικού και του πανεπιστημιακού κόσμου. Παρά τα ουκ ολίγα θετικά αυτής της συζήτησης – από τα πιο σημαντικά η κατασταλαγμένη παραδοχή ότι η επόμενη ΚΑΠ είναι κυριολεκτικά «αύριο». ότι το 2020 ή και το 2022, αν δεν προετοιμαστεί άμεσα, κινδυνεύει να χαθεί. ότι ο εθνικός σχεδιασμός (που όλο/όλοι τον μνημονεύουμε) έχει καθυστερήσει σε σχέση με τις άλλες χώρες της ΚΑΠ –, η γεύση της πολιτικής αντιπαράθεσης δεν έλεγε να φύγει από την μέση. Και τα ερωτήματα από το κοινό, πάντως οι συνεταιριστικές συμβολές, μάλλον την επέτειναν αυτή την διάσταση.

Περνώντας, τώρα, στο καυτό μέτωπο της χρηματοδότησης, η παρουσία των τεσσάρων συστημικών τραπεζών (βέβαια με πιο προωθημένη εκείνη της Εθνικής, η οποία άλλωστε στήριξε όλη την διοργάνωση, αλλά και της Πειραιώς ως διαδόχου της Αγροτικής) , καθώς και του συστήματος ΕΙΒ/ΕΙF, της EBRD αλλά και μιας εκδοχής FinTech (της microSTARS micro-lending), βοήθησε ώστε να τεθεί ο δάκτυλος επί τον τύπον των ήλων. Κάθε μετάβαση του αγροδιατροφικού παραγωγικού δυναμικού στο αύριο προϋποθέτει/απαιτεί χρηματοδότηση: υπάρχει; υπάρχει με ανεκτό κόστος; υπάρχει με κατάλληλα για τον αγροδιατροφικό τομέα τραπεζικά προϊόντα; Εδώ, αν αφήσει κανείς κατά μέρος την συνεισφορά των Ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών μηχανισμών – που είναι δεδομένη, με σχετικά ευνοϊκούς όρους κόστους αλλά μόνον για μεγαλύτερης κλίμακας χρηματοδοτήσεις ή πάλι για global loans με ενδιάμεσες χορηγήσεις – ή την νέα εποχή των FinTech – η οποία όμως ωριμάζει αργά και ακόμη δεν έχει αποκτήσει μέγεθος ικανό ώστε να οδηγήσει τα πράγματα –, οι προθέσεις είναι μεν θετικές από μέρους των συστημικών τραπεζών, αλλά τα προσφερόμενα προϊόντα δεν δείχνουν να είναι ακόμη εξειδικευμένα. Οι ίδιες οι τράπεζες θεωρούν ότι έχουν κάνει ένα σημαντικό μέρος του δρόμου προκειμένου να συναντήσουν τον αγροτικό κόσμο, ο οποίος όμως δεν δείχνει αντίστοιχα να θεωρεί ότι ικανοποιούνται οι ανάγκες του. Μπορούν οι τράπεζες να αξιολογήσουν σχέδια εισαγωγής νέας τεχνολογίας, σε hardware ή/και λογισμικό ή/και μεθόδους χωρίς απλώς να «κολλάνε» το κόστος απόκτησης σε παραδοσιακούς εξοπλισμούς όπως τρακτέρ ή κτιριακές δομές; Πώς μπορεί να αντιμετωπισθεί το ζήτημα των απαιτήσεων για φορολογικό/ασφαλιστική ενημερότητα των προς αδειοδότηση αγροτών, τώρα που ο κλάδος μόλις βγαίνει από τα χρόνια της κρίσης; Πώς θα συνδυαστεί το κόστος χρήματος με τις ανάγκες ανταγωνιστικότητας ενός τομέα που έχει εγκατασταθεί στον αστερισμό του ακριβού;

Ενώ λοιπόν οι πιο προχωρημένες συζητήσεις για την αναζήτηση νέων οριζόντων στις τεχνολογίες και την καινοτομία κάνουν την διαδρομή τους και οι πιο προοδευμένοι Έλληνες αγρότες ακούν/μιλούν για smart farming και για just-in-time, οι παλιότερες αγκυλώσεις υποχωρούν μόνον σταδιακά.