Το Airbnb στην πόλη: Ευκαιρία ή απειλή;

Δημήτρης Μπαλαμπανίδης – Εύα Παπατζανή –
Δημήτρης Πέττας, Εκδόσεις Πόλις
Αθήνα 2021, σελίδες 168, τιμή εκδότη: 12,00 ευρώ

Η αλήθεια είναι πως η επιθετική εγκατάσταση της πανδημίας του κορονοϊού στην κοινωνική πραγματικότητα, με τον θρυμματισμό της κινητικότητας των ανθρώπων και με το άδειασμα της τουριστικής παρουσίας στους αστικούς προορισμούς, κάνει τη συζήτηση που οργανώνουν για το φαινόμενο των βραχυχρόνιων μισθώσεων μέσω της «οικονομίας της πλατφόρμας» οι συγγραφείς του Το Airbnb στην πόλη να φαίνεται συζήτηση σχεδόν απροσγείωτη. Στη φάση αυτή που περνάμε, το βασικό ερώτημα μάλλον είναι τι θα απομείνει απ’ αυτό το φαινόμενο που –από το 2007/8 και μέχρι τις αρχές του 2020– είχε κυριολεκτικά μεταμορφώσει την εικόνα στα κέντρα των μεγάλων πόλεων, αλλά και άλλους νησιωτικούς ή/και χαρακτηριστικά παραθεριστικούς προορισμούς.

Και όμως: με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, με τον ευνοϊκότερο ή δυσμενέστερο χρονισμό, η εποχή του Airbnb και των ανάλογων εκδοχών βραχυχρόνιας μίσθωσης θα επανέλθει. Τα δε διλήμματα της διαχείρισης του αστικού –ιδίως– χώρου, της άμυνας ή του συμβιβασμού με την αλλαγή της ζωής στη γειτονιά, της δημιουργίας εμποδίων ή αντιθέτως του καλωσορίσματος της νέας αυτής μορφής τουρισμού, που εκτοπίζει τις παραδοσιακές/κανονικές μισθώσεις και «αρνείται» στους μόνιμους κατοίκους τα κέντρα των πόλεων αλλά και δημιουργεί εισοδήματα ή/και συντηρεί τη ζωή στα απόνερα της οικονομικής κρίσης, δεν θα φύγουν από μπροστά μας. Η αναγκαιότητα της ρύθμισης, της πειστικής ρύθμισης και όχι απλώς της διακηρυκτικής ή πάλι της φοροεισπρακτικής (με βάση την οποία –αναμενόμενο…– κινηθήκαμε στην Ελλάδα των τελευταίων χρόνων), η διάσταση της αντιμετώπισης των εντεινόμενων ανισοτήτων στη ζωή στην πόλη (ανάμεσά τους και οι επιτεινόμενες διαγενεακές), καθώς και εκείνη της κοινωνικής στάσης απέναντι στα φαινόμενα gentrification/εξευγενισμού και συνάμα νέας ενσωμάτωσης στη χωροταξία και στη στεγαστική πολιτική των πόλεων θα είναι παρούσα. Πιθανότατα: έντονα παρούσα.

Η ματιά των Μπαλαμπανίδη/Παπατζανή/Πέττα (διόλου τυχαίο: Θεσσαλονικιού, Ηρακλειώτισσας, Αθηναίου), επισκεπτόμενη για λόγους διδαγμάτων Βαρκελώνη, Βερολίνο ή Λισαβώνα σε αναζήτηση συγκριτικών προσεγγίσεων, παραμένει ψύχραιμη και αναλυτική, ωστόσο δεν εγκαταλείπει την κριτική πρόκληση.