«Η ιδιωτική κατανάλωση θα σώσει (πάλι) την κατάσταση»

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Με ευπροσήγορη – ας πούμε – διάθεση απορίας για τα ερωτήματα που θέταμε, χθες μόλις, για την πειστικότητα του Προϋπολογισμού 2023 μάς απευθύνθηκε στέλεχος εμπλεκόμενο στην διαδικασία. Απορούσε … γιατί θεωρούμε ζήτημα στοιχήματος το πώς θα εξελιχθεί η ιδιωτική κατανάλωση: «Δείτε τι λέει το ΙΟΒΕ!» ήταν το σχόλιο/παρότρυνση.

Το κάναμε – άλλωστε μόλις κυκλοφόρησε το Δελτίο Ερευνών Οικονομικής Συγκυρίας τον Σεπτέμβριο που μας πέρασε. Στην Ελλάδα καταγράφηκε μια κάποια βελτίωση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης τον Σεπτέμβριο σε σχέση με τους καλοκαιρινούς μήνες. Το ΙΟΒΕ, που κάνει σταθερά (και) αυτή την μέτρηση, σημειώνει ότι και «οι διαδοχικές παρεμβάσεις πολιτικής όσον αφορά το ενεργειακό κόστος» αλλά και «η δυναμική του Τουρισμού που παραμένει ιδιαίτερα ισχυρή» έχουν στηρίξει τις προσδοκίες των πολιτών. Και τούτο ενώ στην Ευρώπη (ΕΕ και Ευρωζώνη) η αντίστοιχη καταναλωτική εμπιστοσύνη κινήθηκε τον Σεπτέμβριο πτωτικά – εντονότερα, δε, όσον αφορά τις προβλέψεις για το ερχόμενο 12μήνο.

Βέβαια, το ίδιο το ΙΟΒΕ σπεύδει να σημειώσει ότι εκείνο που παρατηρούμε εδώ – για την Ελληνική περίπτωση – αποτελεί απλώς «ελαφρά διόρθωση των πολύ απαισιόδοξων εκτιμήσεων και προβλέψεων της προηγούμενης περιόδου» (Το αντίστροφο είχε παρατηρηθεί στην Ευρώπη). Και προσθέτει το ΙΟΒΕ ότι η συνολική τάση παραμένει πτωτική «με την αβεβαιότητα για τον χειμώνα να παραμένει υψηλή». Μπορεί το φαινόμενο αυτό να είναι πανευρωπαϊκό όμως «οι Έλληνες καταναλωτές παραμένουν οι πλέον απαισιόδοξοι στην ΕΕ, με σημαντική διαφορά από τους υπολοίπους» . (Προηγείται μόνον η Ουγγαρία – γνώριμή μας πολλαπλώς – και η Εσθονία όπου ο πληθωρισμός άγγιξε το 20%).

Καταγράφεται λοιπόν στα θετικά η βελτίωση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης, που μάλιστα βοηθάει ώστε να τονωθεί συνολικά ο δείκτης οικονομικού κλίματος (θυμίζουμε ότι εδώ «παίζουν» και οι επιχειρηματικές προσδοκίες στους διάφορους κλάδους: βιομηχανία, λιανεμπόριο, κατασκευές, υπηρεσίες). και όταν βλέπει κανείς το διάγραμμα για την Ελλάδα δίπλα σ’ εκείνο για την ΕΕ/Ευρωζώνη σημειώνει ότι ενώ «σ’ αυτούς» συνεχίζεται με βύθιση, σ’ εμάς καταγράφεται ένα θετικό τικ. Όμως θα επανέλθουμε στο κεντρικό ερώτημα: πόσο αυτή η θετική φάση θα αρκέσει για να στηρίξει την ερχόμενη χρονιά, ως καταναλωτική δαπάνη των ιδιωτών; Πόσο θα ισχύσει η προσδοκία «η ιδιωτική κατανάλωση θα σώσει (πάλι) την κατάσταση»;

Με την αβεβαιότητα – και τα στοιχήματα – θα περάσουμε τους ερχόμενους μήνες. Η θυελλώδης συζήτηση για το θέμα του ωραρίου των καταστημάτων, αυτήν την προσδοκία  έρχεται να διασώσει.