Η αναζήτηση αισιοδοξίας συνεχίζεται  – με αμφιθυμία

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Έτσι όπως βρισκόμαστε – κανείς δεν το αμφισβητεί πλέον – στην τελική ευθεία προς τις κάλπες, η αναζήτηση θετικών αφηγημάτων και στοιχείων που να στηρίζουν αισιοδοξία εντείνεται. Ενδιαφέρον να σημειώσει κανείς πώς/πόσο από τον χώρο του πολιτισμού έρχεται ισχυρή συγκομιδή: πύκνωσαν τα σημάδια ότι η διεκδίκηση των Γλυπτών του Παρθενώνα/των Ελγινείων πλησιάζει προς το τέλος της (καλά: προς ένα τέλος, όπου ασφαλώς ο διάβολος θα κρύβεται στις νομικές λεπτομέρειες και στην πολιτική τους ανάγνωση…), ήρθε στο προσκήνιο και η εντυπωσιακή ανάπλαση της Τριλογίας της Πατησίων (Αρχαιολογικό Μουσείο, Πολυτεχνείο, ξενοδοχείο Ακροπόλ). Θα αντισταθμιστεί η πικρή γεύση από την – επίσης σε προεκλογική περίοδο! – υποβάθμιση των πτυχίων των σχολών καλλιτεχνικής στόχευσης όπως των ηθοποιών με τους οποίους παραδοσιακά φωτογραφίζονταν οι πολιτικοί;

Στα σαφώς πιο πεζά πεδία της οικονομίας, επανήλθαν στο προσκήνιο πληροφορίες/εκτιμήσεις για απόκτηση της πολυπόθητης επενδυτικής βαθμίδας τον Απρίλιο (οπότε και αναμένεται η «βαθμολογία» της S&P για την οποία απέχουμε μόνον ένα κλικ από το investment grade: προηγείται, σε δυο βδομάδες από σήμερα, η Fitch). Την θετική εκτίμηση έκανε η Société Générale, αλλ’ ήδη αξιοποιείται επικοινωνιακά: θυμίζουμε ότι στελέχη όπως ο Θοδωρής Πελαγίδης, υποδιοικητής ΤτΕ, εδώ και καιρό επιμένουν ότι η επενδυτική βαθμίδα «θάπρεπε» να έχει αποκτηθεί εδώ και καιρό. Βέβαια, η έμφαση που έχει δοθεί – από τις πολιτικές δυνάμεις, με πρώτη την Κυβέρνηση – στην αβεβαιότητα της κάλπης εντείνει την αμφιθυμία των ξένων παρατηρητών («country risk Ελλάδα»). Πάντως και από τους σκληρούς αριθμούς ανεβαίνει μια δυσοίωνη αίσθηση: ενώ η περασμένη χρονιά είδε πολύ καλές επιδόσεις στις Ελληνικές εξαγωγές (αύξηση κατά 37,7% το 11μηνο), η ακόμη μεγαλύτερη αύξηση των εισαγωγών – οι οποίες είναι και κατά πολύ περισσότερες, άλλωστε… – έφεραν εκτίναξη του ελλείμματος στο ισοζύγιο πληρωμών κατά 58,66%.

Καθώς ξεκινήσαμε να μιλούμε για δημιουργία αισιόδοξου κλίματος σε προεκλογικά πλαίσια και δεν μπορεί (υπ’ αυτές ειδικά τις συνθήκες…) να παραβλέψει κανείς την διάσταση του «η οικονομία είναι εν πολλοίς ψυχολογία», ας σημειωθεί η καταγραφή της τελευταίας Έρευνας Οικονομικής Συγκυρίας του ΙΟΒΕ για την χρονιά που έκλεισε. Μετά από αρκετούς μήνες όπου η καταγραφή του οικονομικού κλίματος στην Ελλάδα μια βελτιωνόταν (και μάλιστα σε σχέση με την αντίστοιχη στην ΕΕ/στην Ευρωζώνη) και μια υστερούσε, η τελευταία καταγραφή του 2022 είναι θετική. Ενίσχυση του οικονομικού κλίματος (περιορισμένη, πλην για δεύτερη συνεχόμενη φορά) σε ΕΕ «27» και σε Ευρωζώνη. κυρίως όμως γίνεται λόγος για «σημαντική βελτίωση» σε ό,τι αφορά ειδικά την Ελλάδα.

Όπου σαφώς βελτιωμένες προσδοκίες στην βιομηχανία, λίγο λιγότερο στις υπηρεσίες (υστέρηση μόνο στο λιανικό εμπόριο) συνδυάζονταν με βελτίωση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης για συνολική θετική κατάληξη. Βοήθησε εν προκειμένω η υποχώρηση των ενεργειακών τιμών στην έξοδο της χρονιάς. Το ΙΟΒΕ σημειώνει – ψύχραιμα – ότι «καθώς εισερχόμαστε σε προεκλογικό περιβάλλον μπορεί να αναμένεται ακόμη μεγαλύτερη βελτίωση στον δείκτη κλίματος». Ψύχραιμη, επαναλαμβάνουμε, η διατύπωση δια της ψυχραιμίας αποφεύγει να τοποθετηθεί στο κατά πόσον η βελτίωση των προσδοκιών – αυτό είναι το κλίμα – αντιστηρίζεται στην γενναία επιδοματική πολιτική. Πολύ λιγότερο να τοποθετηθεί σχετικά με το πού θα οδηγηθεί, πέραν της κάλπης, αυτό το αισιόδοξο κλίμα μεσοπρόθεσμα…