Η προσεκτική χορογραφία των σχέσεων με την Κίνα

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Λίγες μέρες μετά το 20ό Συνέδριο του ΚΚ Κίνας και, όπως ήρθαν τα πράγματα, λίγες μέρες πριν την συνάντηση (στο περιθώριο της Κορυφής των G20, στο Μπαλί της Ινδονησίας) του Προέδρου Σι Ζινπίνγκ με τον Αμερικανό ομόλογό του Τζο Μπάιντεν, ο Κινέζος πρέσβης στην Αθήνα Σιάο Ζουντσένγκ είχε επιδιώξει (με μιαν ανοιχτή συνέντευξη Τύπου) να θέσει υπόψη των Ελληνικών μέσων ενημέρωσης τις σημερινές θέσεις της χώρας του. Δεν συγκέντρωσε μεγάλη συμμετοχή αυτή η διοργάνωση. ούτε προξένησε πολλήν συζήτηση στα Ελληνικά μήντια τις μέρες που ακολούθησαν.

Το κλίμα στην μείζονα συνάντηση Μπάιντεν-Σι και οι προς τα έξω ανακοινώσεις – για την αναζήτηση από τον Τζο Μπάιντεν Κινεζικού φρένου στην Ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, για την Κινεζική εμφατική τοποθέτηση ότι πυρηνικός πόλεμος ούτε θάπρεπε ποτέ να διεξαχθεί, ούτε θα μπορούσε να κερδηθεί, για την Αμερικανική ανάδειξη του κομβικού του θέματος της Ταϊβάν – αξιολογήθηκε με διάφορους τρόπους. Εν τέλει, ο καθένας φορούσε τα γυαλιά της επιλογής του αν και η δήλωση Μπάιντεν «δεν υπάρχει ανάγκη/λόγος για έναν νέο Ψυχρό Πόλεμο», με ταυτόχρονη αναφορά στο ότι «στόχος είναι να ανταγωνιζόμαστε ζωηρά, όχι όμως και να αναζητούμε σύγκρουση» διεκδίκησε σαφώς το κέντρο της προσοχής. Το – κατά κάποιον τρόπο –  αντίδωρο της πλευράς Σι ήταν το: «είχαμε μια ειλικρινή – και αυτό πάντα κάνουμε – μια ειλικρινή και εις βάθος συζήτηση για όλα τα ζητήματα που μας απασχολούν». Και τούτο όταν τα δυτικά μήντια υπενθύμιζαν ότι οι δυο ηγέτες έχουν παρελθόν συναντήσεων προτού φθάσουν και οι δυο στην κορυφή της εξουσίας, ότι «έχουν παίξει μπάσκετ σε γήπεδο του Γυμνασίου της Ντουζιανγκιάν» κοκ.

Αν αυτή είναι η χορογραφία του διεθνούς συστήματος απέναντι στην Κίνα – ώστε να μην καταλήξουμε σε μια κατάσταση αληθινά the West vs the Rest, με το Μέσο Βασίλειο αντί της Ρωσίας ως ουσιαστικά «απέναντι πλευρά» –  τότε η έκφραση από τον Κινέζο Πρέσβη Σιάο Ζουντσένγκ ως πάγιας θέσης της Κίνας το ότι «η κυριαρχία και η εδαφική ακεραιότητα όλων των χωρών πρέπει να γίνονται σεβαστές και να προστατεύονται» μπορεί/πρέπει να καταγραφεί ως θετική. Ενώ και η άλλη τοποθέτηση, ότι δηλαδή η ένταση στην Ανατολική Μεσόγειο «ουδενός τα συμφέροντα εξυπηρετεί» και ότι διάλογος και διαβουλεύσεις θα πρέπει «να οδηγούν στην επίλυση των διαφορών», αν τουλάχιστον αναγνωσθεί μαζί με το περί «αποχής από ενέργειες που θα μπορούσαν να κλιμακώσουν εντάσεις», λειτουργεί εποικοδομητικά

Εκείνο πάντως που θα μπορούσε να κρατήσει κανείς από την συνέντευξη Ζουντσένγκ για τις Σινο-Ελληνικές σχέσεις, ήταν η διπλή επισήμανσή του: αφενός ότι το 2022 αποτελεί το 50ό έτος από την σύναψη διπλωματικών σχέσεων (μήνες μετά το ταξίδι Νίξον-Κίσσινγκερ στο Πεκίνο), και μάλιστα με φόντο το ότι «Έλληνες εφοπλιστές είχαν σπάσει από νωρίτερα το εμπάργκο [της Δύσης]» αφετέρου ότι οι Κινεζικές επενδύσεις στην Ελλάδα, με εμβληματική την Cosco στον Πειραιά αλλά και το «παρών» στα ενεργειακά, προωθήθηκαν όταν η Ελλάδα πιεζόταν μεν από τους Ευρωπαίους εταίρους της να κινητοποιήσει πόρους ιδιωτικοποιώντας, αλλά Ευρωπαίοι ενδιαφερόμενοι δεν προσέρχονταν…