Η διακυβέρνηση Μακρόν ως «κουτσό παπί» ή/και σε αναζήτηση συνεργασιών

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Στην πιο ευαίσθητη φάση της πορείας της των τελευταίων δεκαετιών, η Γαλλία που τείναμε να συνηθίσουμε να αποκαλούμε «Γαλλία του Εμμανουέλ Μακρόν» παίρνει διαφορετικό – δυσπροσδιόριστο – δρόμο. Μετά από προεκλογική καμπάνια που εγκατέστησε νέα φάση οξύτητας τα Γαλλικά πράγματα – μέχρι και για «ισλαμοαριστερισμό» επιχειρήθηκε να καταγγελθεί η NUPES του Ζαν-Λυκ Μελανσόν, σε μια ρηχή επιλογή να αφεθεί εκτός πρώτης γραμμής αντιπαράθεσης η παράταξη Λεπέν… – προέκυψε ένα εκλογικό αποτέλεσμα που ο ΥΠΟΙΚ Μπρυνό Λεμαίρ αποκάλεσε «δημοκρατικό σοκ», με την Πρωθυπουργό Ελιζαμπέτ Μπορν να αντιδρά με ένα ψυχραιμότερο «πρόκειται για κατάσταση άνευ προηγουμένου». Τρεις υπουργούς επί συνόλου 15 έχασε στις κάλπες η πλειοψηφία (Οικολογίας, Υγείας, Ναυτιλίας), συν τον επικεφαλής της παράταξης στην Εθνοσυνέλευση (Κριστόφ Καστανέρ) και τον Πρόεδρο της Εθνοσυνέλευσης (Ρισάρ Φερράν).

Το γεγονός ότι ο επικεφαλής της παραδοσιακής Δεξιάς – των Ρεπουμπλικάνων – Κριστιάν Ζακόμπ έσπευσε να δηλώσει ότι η παράταξη αυτή «βρίσκεται στην αντιπολίτευση και θα παραμείνει εκεί», ή πάλιν η διατύπωση του Ερικ Σιοττί των ιδίων εδράνων ότι «δεν θα γίνουμε η ρεζέρβα για τον Μακρονισμό» οδηγούν στην πικρή πρόγνωση του Λεμαίρ ότι θα χρειαστούν «διαπραγματεύσεις άνευ τέλους» για σχηματισμό λειτουργικής πλειοψηφίας στην Εθνοσυνέλευση. Υπόσχονται, βέβαια, οι Ρεπουμπλικάνοι να λειτουργήσουν ως «εποικοδομητική αντιπολίτευση» ο δε ισχυρός παράγων τους Ζαν-Φρανσουά Κοπέ τέθηκε υπέρ μιας «συμφωνίας διακυβέρνησης». Εν τω μεταξύ από τον εκπρόσωπο της Μακρονικής πλειοψηφίας, περιγράφηκαν ως τομείς στους οποίους θα πρέπει να επιδιωχθούν προσεγγίσεις η υπόθεση του περιβάλλοντος και η Ευρώπη: εύκολα βλέπει κανείς ανοίγματα προς τους Πρασίνους ή και το Σοσιαλιστικό Κόμμα…

Η αίσθηση ήττας – παρά τις 245 έδρες της σχετικής πλειοψηφίας που πέτυχε η Μακρονική συμμαχία «Ensemble»/Μαζί (44 λιγότερες από τις αναγκαίες 289) – περισσότερο ανάγεται στην προβολή μιας κουλτούρας αυτονόητης επιτυχίας και δικαίωσης που εξαρχής είχε χαρακτηρίσει τον Μακρονισμό (la Macronie, κατά την ηπίως ειρωνική αναφορά του Γαλλικού Τύπου) και λιγότερο στον προβληματισμό γύρω από το πώς, πρακτικά, θα προχωρήσει τώρα η διακυβέρνηση. Καθώς ο Εμμανουέλ Μακρόν έχει «κάτι» από το ύφος των Αμερικανών Προέδρων, ήδη η δεύτερη θητεία του που μόλις ξεκίνησε χαρακτηρίζεται – κατά την Αμερικανική διατύπωση – lame duck/ «κουτσό παπί». Το γεγονός, δε ό,τι στους «Ensemble», δίπλα στο κυρίως Προεδρικό LREM συστρατεύονται δυνάμεις όπως π.χ. οι “Horizons”/Ορίζοντες του Εντουάρ Φιλίπ, πρώτου πρωθυπουργού επί Προεδρίας Μακρόν, αλλά και πιθανότατα υποψήφιου στις επόμενες Προεδρικέ εκλογές, θυμίζει ότι ούτε σ’ αυτό το σημείο του Γαλλικού πολιτικού συστήματος υπάρχει εγγυημένα σταθερή πορεία.

Ασφαλώς ανάλογα ισχύουν – περισσότερο μάλιστα – στον χώρο της NUPES/Νέας Οικολογικής και Κοινωνικής Λαϊκής Ένωσης, όπου τις 131 έδρες και τον ρόλο της αδιαμφισβήτητης Αξιωματικής Αντιπολίτευσης μοιράζονται η «Ανυπότακτη Γαλλία» του ίδιου του Μελανσόν, οι Οικολόγοι/Πράσινοι (με τις «650 Προτάσεις» τους), το υπερπιεσμένο Σοσιαλιστικό Κόμμα και το ΚΚΓ. Μπορεί ο Ζαν-Λυκ Μελανσόν – ο οποίος, θυμίζουμε, δεν κατέβηκε υποψήφιος στις βουλευτικές κάλπες, άρα δεν θα μιλά στην Εθνοσυνέλευση… – να πέτυχε το (θεωρούμενο επί καιρό) ακατόρθωτο, να δημιουργήσει μετωπικό συνασπισμό της Αριστεράς, αλλά «δεν έσπασε την γυάλινη οροφή» που θα υπαγόρευε στον Πρόεδρο Μακρόν την σύνθεση της Κυβέρνησης του, πολύ περισσότερο της cohabitation/συγκατοίκηση.

Περισσότερο κυριαρχική στο εσωτερικό του δικού της Rassemblement National/Εθνικής Συσπείρωσης η Μαρίν Λεπέν: οι 89 έδρες της όχι μόνο επιτρέπουν τον σχηματισμό πλήρους κοινοβουλευτικής ομάδας, αλλά της δίνουν τον ρόλο αιχμής στον ριζοσπαστισμό και στην συλλογή της δυσαρέσκειας υπό πίεση, όσο αυτή συνδυάζεται με το αντι-μεταναστευτικό κίνημα.

Όσο για τους Les Républicains/Ρεπουμπλικάνους, με τις 61 έδρες τους, κατέληξαν μεν στην τελευταία θέση της Εθνοσυνέλευσης ενώ είχαν προς στιγμήν ελπίσει (δημοσκοπικά) να βρεθούν πάνω από την Λεπέν – πράγμα δυσάρεστο για μια από τις δυο βασικές παρατάξεις της 5ης Γαλλικής Δημοκρατίας επί δεκαετίες! – αλλά καταβυθίστηκαν στις Προεδρικές εκλογές με την υποψηφιότητα της Βαλερί Πεκρές. Τώρα, θα έχουν το δυσάρεστο προνόμιο να λειτουργούν ως «αλίευμα επιλογής» για την Μακρονική πλειοψηφία, στην προσπάθειά της να κυβερνήσει. Διόλου περίεργο που και από αυτές τις τάξεις, των Ρεπουμπλικανών, ακούστηκαν οι πρώτες προτάσεις για διάλυση της Βουλής μετά από ένα χρόνο, με νέες βουλευτικές εκλογές «για να ξεκαθαρίσει το τοπίο». Ενώ κάποια μουρμουρητά ακούγονται και για αναλογικότερο εκλογικό σύστημα…

Ενδιαφέρον συμπέρασμα: όσοι/όποιοι στηρίζονταν σε καθοδηγητικό ρόλο της Γαλλίας σε διεθνές/Ευρωπαϊκό πλαίσιο, χρειάζεται να ξαναδούν το επιχείρημα – όσο κι αν οι Προεδρικές εξουσίες της 5ης Δημοκρατίας, Γκωλικής μνήμης, λύνουν τα χέρια Μακρόν στην εξωτερική πολιτική. Το «κουτσό παπί» στο κέντρο της μεγάλης σκηνής δεν είναι πολύ βολικό σαν ρόλος.