Οικονομική Επιθεώρηση, Mάιος 2021, τ. 1006

ΒΟΡΕΙΟ ΒΑΡΟΜΕΤΡΟ του Κώστα Μπλιάτκα

Εδώ θα μείνεις;

Ο οραματιστής και ταυτόχρονα ρεαλιστής Νικόλαος Γερμανός, εμπνευστής της ιδέας της Διεθνούς Εκθέσεως Θεσσαλονίκης στα δύσκολα χρόνια μετά τη μεγάλη πυρκαγιά του 1917 αλλά και την έλευση των μυριάδων προσφύγων μετά το 1922, όταν ήρθε η ώρα να ανοίξει η Έκθεση τις πύλες της, στις αρχές Οκτωβρίου του 1926, είχε μια ιδέα που ξένισε στην αρχή τους στενούς του συνεργάτες. Ζήτησε η Έκθεση να ανοίξει με ελεύθερη είσοδο!

«Αφήστε τον κόσμο να τη γνωρίσει. Αν δεν τη γνωρίσει, πώς θα την αγαπήσει;» έλεγε.

Και η αγάπη αυτή ήρθε πλουσιοπάροχα για τη ΔΕΘ από τον κόσμο – και μάλιστα κρατάει σχεδόν έναν αιώνα πια. Την Έκθεση την αγάπησε ως κομμάτι του κέντρου της πόλης και ως θεσμό που άλλαξε την οικονομική, κοινωνική και πολιτιστική ζωή, φιλοξενώντας διαρκώς καινοτομίες, εκδηλώσεις, ιδέες, και λειτουργώντας ως καταλύτης εμπορικών διεθνών συνεργασιών.

Τον τελευταίο χρόνο υπήρξαν φόβοι και έντονες αντιδράσεις προσωπικοτήτων της Θεσσαλονίκης, αλλά και κινήσεων κατοίκων και φορέων, για την παραμονή και ανάπλαση της ΔΕΘ στο κέντρο της πόλης. Φόβοι που σχετίζονται με το πόσο «πράσινο» θα είναι το έργο, πόσο φιλικό προς το περιβάλλον και «αναπτυξιακό», και τελικά πόσο μια πυκνή του δόμηση θα τα εξασφαλίζει όλα αυτά.

Αντέχει όμως η πόλη ένα δεύτερο «μετέωρο βήμα», με πρώτο βέβαια το εμβληματικό σημειωτόν στα έργα του Μετρό; Όλα αυτά μαζί και ταυτοχρόνως, θα έκαναν –λένε κάποιοι– τη ζωή στη Θεσσαλονίκη να κυλάει θυμίζοντας αργό τέμπο του Θεόδωρου Αγγελόπουλου, χωρίς απαραίτητα οι «σκηνές» της να αγγίζουν την ποιότητα των ταινιών του αείμνηστου σκηνοθέτη.

Γι’ αυτό και το πράσινο φως για τη δημιουργία στην καρδιά της Θεσσαλονίκης ενός πρότυπου εκθεσιακού κέντρου διεθνούς εμβέλειας με σύγχρονες υποδομές και χώρους πρασίνου, που θα συνδυάζει εκθεσιακές, πολιτιστικές, κοινωνικές, εμπορικές, αθλητικές και ψυχαγωγικές δράσεις, που έδωσε το Συμβούλιο της Επικρατείας, με θετική γνωμοδότηση στο Σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος, δίνει μια πραγματική επιτάχυνση στο μέλλον της ΔΕΘ. Το έργο περιλαμβάνει τη δημιουργία ενός ανοιχτού χώρου πρασίνου 60 περίπου στρεμμάτων για χρήση από τον κόσμο.

Η κυβέρνηση φιλοδοξεί πως το έργο θα φέρει τη δημιουργία χιλιάδων νέων θέσεων εργασίας και με οικονομικά οφέλη εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ για την τοπική οικονομία. Αυτό είναι το μεγάλο –και δικό της– στοίχημα.

Αξίζει να θυμηθούμε ότι κατά την πρώτη δεκαετία του νέου αιώνα είχαν κυριαρχήσει οι απόψεις για μετεγκατάσταση στη Δυτική Θεσσαλονίκη. Η αναβάθμιση της δυτικής μεριάς της Θεσσαλονίκης και η ισόρροπη ανάπτυξη, όπως και η πράσινη ανάσα που θα κέρδιζε το κέντρο της πόλης από τη μετεγκατάσταση, ήταν τα πιο γνωστά επιχειρήματα.

Νέα ελπίδα λοιπόν γεννιέται μέσα στον ζόφο του κορονοϊού, με τον εκθεσιακό κλάδο στη χώρα μας να έχει πληγεί και με τις απώλειες να εκτιμάται ότι ξεπερνούν τα 200 εκατ. ευρώ.

Η ΔΕΘ-Helexpo είναι γενικά σε αναστολή, με μικρά ενδιάμεσα στάδια λειτουργίας της εταιρείας. Μετά από ένα πολύ καλό 2019, οι επιτελείς της προέβλεπαν μια σημαντικά κερδοφόρο χρονιά το 2020. Όλα όμως ανατράπηκαν και οι ζημίες της περσινής χρήσης είναι μεγάλες.

Εφόσον δοθεί το πράσινο φως να λειτουργήσει με όλα τα υγειονομικά πρωτόκολλα και τους απαιτούμενους κανονισμούς, ώστε να είναι ασφαλείς οι εκθέτες και οι επισκέπτες της, θα αρχίσει ένας αγώνα δρόμου για την επιστροφή στην κανονικότητα, όσο αυτό είναι εφικτό.

 

* Παιχνίδι με τον φακό, αντικατοπτρισμός στη Διεθνή Έκθεση των αρχών της δεκαετίας του 1960, σε μια όμορφη φωτογραφία του αξέχαστου Γιάννη Κυριακίδη