Η επάνοδος των συνόρων: Θριαμβική ή δυσοίωνη;

Δημοσιεύτηκε από Antonis D. Papagiannidis 17/03/2020 0 Σχόλια Economia Blog,

Ο τρόπος με τον οποίο ο Covid-19 μπήκε, πλέον, ευθέως στην γεωπολιτική πραγματικότητα και στους διεθνοπολιτικούς χειρισμούς – πώς; φυσικά με την αρχική ανακοίνωση με τον χαρακτηριστικό τρόπο του Προέδρου Τραμπ («The Donald») ότι καταργούνταν/απαγορεύονταν οι πτήσεις από 26 Ευρωπαϊκούς προορισμούς Schengen (πλην Βρετανίας και Ιρλανδίας) ώστε να αποτραπεί η είσοδος στην χώρα του «ξένου ιού»/ “foreign virus” – υπήρξε πολύτιμη συνεισφορά, ώστε να προετοιμασθούμε να αντικρύσουμε με τα μάτια ορθάνοιχτα το φαινόμενο που βρίσκεται σε ταχύτατη εξέλιξη μπροστά μας. Την επάνοδο, την επαναφορά των συνόρων στο κέντρο – εντελώς! – των χειρισμών. Τόσο απότομα και αποφασιστικά, που καταλήγει να γίνεται ασυζήτητα, να μην προβληματίζει καν την κοινή γνώμη.

 

Και η μεν παράλογη αρχική επιλογή Τραμπ (η Βρετανία είναι η χώρα με την πιο διαλλακτική στάση απέναντι στην πανδημία) δεν άργησε να διορθωθεί, με προσθήκη Βρετανίας/Ιρλανδίας στις απαγορεύσεις, με προσθήκη και διαδικασιών για επαναπατρισμό Αμερικανών, με υπόσχεση για προσωρινή μόνον ισχύ κοκ. (Α, ναι, και με διευκρίνηση ότι τα σύνορα δεν κλείνουν για τις μεταφορές αγαθών. «Αρκεί» το ξεχαρβάλωμα των προμηθευτικών αλυσίδων που ήδη καταγράφεται…). Όμως ο τρόπος με τον οποίο έγινε η ανακοίνωση του αντίστοιχου κλεισίματος των συνόρων από την Γερμανία, η εξαίρεση προς ώρας Βελγίου και Ολλανδίας και γενικώς των μεθοριακών εργαζομένων όσον αφορά το Δυτικό ημικύκλιο συνόρων και με τα Ανατολικά λίγο δυσπροσδιόριστα, προσέθεσε στην εικόνα. Πάντως το κλείσιμο δεν είναι πλήρες, δικαιολογημένη διέλευση νοείται – και πάντως επαναπατρισμό Γερμανών. Και εδώ, τα εμπορεύματα δεν περιλαμβάνονται . Με μικρή καθυστέρηση, ακολούθησε και η Γαλλία, με τον Πρόεδρο Μακρόν να αναγγέλλει lock-down/απαγόρευση κυκλοφορίας με αναφορά σε «κατάσταση πολέμου».

 

Πάντως, όσο κι αν η Γερμανία ως πολιτικό μέγεθος καταλαμβάνει την προσοχή,  η Γαλλία ακολουθεί και λόγω διαχείρισης των συμβόλων («πόλεμος») μην προσπεράσουμε τα αιτήματα – προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή – άλλων 7 χωρών ΕΕ (συν Νορβηγίας και Ελβετίας) να επαναφέρουν οι ίδιες ελέγχους στα σύνορα, θέτοντας στο ψυγείο (αν όχι στον καταψύκτη…) την Ζώνη Σένγκεν. Ήδη, μέτρα περιορισμού έχουν αρχίσει να εφαρμόζονται στην πράξη. Ενώ διακοπή πτήσεων ξεκίνησε σε αρκετά χώρες - εντυπωσιακή περίπτωση Ισπανίας-Πορτογαλίας - ή και σε επιμέρους Laender στην Γερμανία (η Βάδη-Βυρττεμβέργη κλείνει την Στουτγάρδη). Με αδύναμη φωνή, η Ούρσουλα φον ντερ Λάϊεν, επιχείρησε αρχικά να θυμίσει την ανάγκη τήρησης του κανόνα της αναλογικότητας, καθώς και της διατήρησης/διευκόλυνσης της ενιαίας εσωτερικής αγοράς.

 

Όμως ο κορωνοϊός πέτυχε εκείνο που το προσφυγικό κύμα του 2015-16 ξεκίνησε, αλλά δεν κατόρθωσε να ολοκληρώσει: τα σύνορα επανήλθαν, και βουή λαού τα αναδεικνύει σε αξιόλογη πολιτική επένδυση. Γι αυτό άλλωστε και ή ίδια Ούρσουλα φον ντερ Λάϊεν δεν άργησε να προσπεράσει τον εαυτό της, ζητώντας/προτείνοντας να ισχύσει κλείσιμο των συνόρων της ΕΕ, ως «προσωρινός περιορισμός στην μετακίνηση για μη-ουσιαστικούς λόγους στην ΕΕ […] για τουλάχιστον 30 ημέρες». Οι αρχηγοί Κυβερνήσεων και Κρατών της ΕΕ καλούνται να πουν τον τελικό λόγο, όμως το κλίμα για αποκλεισμό εισόδου πολιτών τρίτων χωρών στην «Ευρώπη»/Ζώνη Σένγκεν είναι δεδομένο.

 

Κρατήστε το, αυτό το «τουλάχιστον 30 ημέρες». Γιατί; Επειδή για 30 ημέρες έκλεισε η Ελλάδα τα σύνορά της με την Τουρκία – βέβαια στις Καστανιές: η διέλευση των Κήπων, απ’ όπου και οι εμπορευματικές μεταφορές, έχει μείνει ανοιχτή αν και με κάποιες καθυστερήσεις τις τελευταίες ημέρες - , τότε που αναγνωρίσθηκε ως aspida της Ευρώπης («τα σύνορα αυτά δεν είναι μόνο Ελληνικά, είναι και Ευρωπαϊκά», πάλι κατά φον ντερ Λάϊεν) με άλλο αντικείμενο: το Προσφυγικό/Μεταναστευτικό. Και την άσκηση γεωπολιτικού τυχοδιωκτισμού από πλευράς Τουρκίας, με την χρήση ανθρώπων με λογική πολιορκητικού κριού/διαπραγματευτικού όπλου έναντι της Ευρώπης. Κατάσταση που εγκατέστησε στην δημόσια συζήτηση την «θωράκιση των συνόρων».

 

Η εισαγωγή, από την Ελλάδα, άρνησης/αναστολής της δυνατότητας να κατατίθενται αιτήσεις ασύλου από παρανόμως εισερχόμενους πρόσφυγες ή μετανάστες με την επίκληση κατάστασης ανάγκης, έγινε για διάστημα 30 ημερών. Ευθύς εξ αρχής, όμως άρχισαν αναφορές σε ενδεχόμενη παράταση του καθεστώτος αυτού. – κι ας δήλωσε η Επίτροπος Μετανάστευσης (Σουηδή) Ιλβα Γιόχανσον ότι, με τον Έλληνα πρωθυπουργό «μιλήσαμε για την σημασία να υπερασπισθούμε τις διεθνείς συνθήκες και την Ευρωπαϊκή νομοθεσία, ώστε να δίνουμε την δυνατότητα να καταθέτουν αίτημα ασύλου […]. Αυτό είναι στην Συνθήκη της Γενεύης, αυτό είναι στο Διεθνές Δίκαιο. Αυτό δεν γίνεται να αναστείλουμε». Καθώς το Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου δεν έδωσε προστασία προσωρινής διαταγής σε περίπτωση πρόσφυγα που απωθήθηκε, μένει το ερώτημα πώς θα λειτουργήσει το προσωρινό της αναστολής.

 

Έτσι όμως που έρχεται το κλείσιμο συνόρων λόγω κορωνοϊού και λειτουργεί παράλληλα με εκείνο λόγω Προσφυγικού/Μεταναστευτικού κύματος/λόγω Τουρκίας, η μετάβαση στην νέα αυτή εποχή των συνόρων στην Ελλάδα γίνεται υπό εντελώς ιδιαίτερες συνθήκες . (Οι επιβαίνοντες σε πλεούμενο που έφθασε στην Τζιά και βρέθηκαν υπό κράτηση και ταυτόχρονα σε καραντίνα, το δείχνουν). Βέβαια, η κατοχύρωση μιας διεθνούς εικόνας κλεισίματος σε μια χώρα τουριστική κατεξοχήν, δημιουργεί νέα ερωτηματικά. Που θα φανούν σταδιακά. Όπως θα φανεί σταδιακά τι θα σημάνει για την «Ευρώπη» του αύριο το κλείσιμο συνόρων – παντού.

 

Θριαμβική λοιπον ή δυσοίωνη η επάνοδος των συνόρων;

 

Αφήστε ένα σχόλιο