Εν τω μεταξύ, το Brexit…

Δημοσιεύτηκε από Antonis D. Papagiannidis 20/03/2019 0 Σχόλια Economia Blog,

Οι εντάσεις και αναταραχές στην μικρή μας προεκλογική σκακιέρα στην Ελλάδα του 2019 («a storm in a teacup»)/καταιγίδα σ’ ένα φλυτζάνι του τσαγιού, για να είμαστε ειλικρινείς και να συνειδητοποιούμε τα μεγέθη και τους συγκριτικούς ρόλους…) έχουν αφήσει σε ενός είδους περιθώριο όσον αφορά την κοινή γνώμη μείζονα θέματα. Που καλόν είναι να τα βλέπουμε κάθε τόσο, γιατί το ίχνος τους θα το βρίσκουμε μπροστά μας – επί καιρό.

 

Σ’ αυτά τα μείζονα ας βάλουμε την πορεία του Brexit. Ή μάλλον όσα η πορεία του Brexit δείχνει, αποκαλύπτει πέρα από τα τεχνητά ζωηρά και τηλεοπτικοποιημένα επεισόδια όπως των αυτοκαταστροφικών ψηφοφοριών άρνησης στην Βουλή των Κοινοτήτων (όπου καταρρίπτονται η μια μετά την άλλη οι εκδοχές διεξόδου, συμφωνίας με την ΕΕ), ή των μελαγχολικών επαφών Κορυφής Βρετανίας-ΕΕ που επαναλαμβάνουν τα αυτονόητα του αδιεξόδου, ή τα άνευ τέλους σχόλια τενόρων της πολιτικής, της πανεπιστημιακής κοινότητας, της επικοινωνίας.

 

Αξίζει να κρατήσουμε δυο τουλάχιστον εξελίξεις. Πρώτον, η τραγικής αναποτελεσματικότητας διαχείριση από πλευράς της Κυβέρνησης Μέι (προς στιγμήν ας παρακάμψουμε την αυτάρεσκη στάση της ΕΕ) έχει επιφέρει στην Βουλή των Κοινοτήτων, την «μητέρα όλων των Κοινοβουλίων» μιαν αλλοίωση του (νομίζαμε) σταθεροποιημένου κοινοβουλευτικού μηχανισμού. Δεν είναι  τόσο η «εξέγερση των βουλευτών», οι διαδοχικές κινήσεις μομφής κατά της Κυβέρνησης, οι με ευρύτατο περιθώριο καταψηφίσεις διαδοχικών προτάσεων και των αντιθέτων τους – είναι κυρίως η πρόσφατη ρητή άρνηση του Προέδρου της Βουλής να δεχθεί επανάληψη ψηφοφορίας επι σχεδίου της Κυβέρνησης που δεν διαφέρει σοβαρά από τα προηγούμενα. είναι ακόμη η τάση για υπαγόρευση κινήσεων προς την Κυβέρνηση, όπως για την υποβολή αιτήματος παράτασης της διαδικασίας του άρθρου 50. Παράτασης ουσιαστικής και όχι κίνησης τακτικής, ώστε να υπάρχει αληθινά αντικείμενο διαπραγμάτευσης «άλλου» Brexit.

 

Η δεύτερη αφορά «τους απέναντι», δηλαδή την ΕΕ. Η ΕΕ ναι μεν δείχνει διατεθειμένη και χρόνο να δώσει – αφού όμως αληθινά της ζητηθεί – και πολυδιάσπαση διαπραγματεύσεων σε ένα πλήθος διμερών θεμάτων να προσφέρει – αφού όμως δοθεί η βασική λύση για την επόμενη μέρα. Όμως οι Βρυξέλλες, συμβολοποιούμενες από τον διαπραγματευτή Μισέλ Μπαρνιέ ο οποίος εξαρχής είχε ένα ορισμένο «ύφος», έφθασαν να διαπιστώνουν ότι η θεμελιώδης αρχή που εξαρχής προέβαλαν – δηλαδή ότι η ΕΕ αποτελεί «Κοινότητα δικαίου» όπου μπορεί να γίνονται προσπάθειες συμβιβασμού και κάμψεως αρχών όπως π.χ. στο καυτό ζήτημα του «σκληρού συνόρου» με την Ιρλανδία, πλην το θεσμικό της σύστημα θέτει αφ’ εαυτού όρια – δηλαδή δεσμεύει την ίδια την διαπραγματευτική στάση. Αυτό τι σημαίνει; Ότι οι Βρετανικές «κόκκινες γραμμές» είχαν ανέκαθεν λιγότερη τύχη να περάσουν, σε σχέση με την αδυναμία της Ενωσιακής πλευράς να δείξει ελαστικότητα.

 

Για μερικούς – άσοφους, θεωρούμε – αυτό οδηγεί σε μια λογική που θέλει την αποχώρηση της Βρετανίας κάτι σαν δώρο για την προώθηση της ενοποιητικής διαδικασίας σε μια ΕΕ «χωρίς τους Ευρωδιστακτικούς». Αυτό όμως δεν είναι το αληθινά σοβαρό: το αληθινά σοβαρό είναι η διαπίστωση της περιορισμένης ευελιξίας της ίδιας της ΕΕ. Τώρα που πάει να έλθει σε άμεση τριβή π.χ. με την διαπραγματευτική στάση των ΗΠΑ/της Διοίκησης Τραμπ, αυτή η λογική της αυτοδέσμευσης από κανόνες μπορεί να φέρει άλλης τάξης προβλήματα.

 

«Και τι μπορεί να ενδιαφέρει την Ελλάδα, αυτό το αφήγημα;» Η Ελλάδα ήδη δοκίμασε το τι σημαίνει η σύγκρουση με την θεσμική ακαμψία της ΕΕ – τρεις φορές. Η πιο εντυπωσιακή ήταν το παρολίγον Grexit του 2015, με μίνι-επαναφορές μια-δυο φορές έκτοτε. Η πιο απλοϊκή ήταν η «εκδίωξη» της πρώτης Τρόικας το 2011 και οι ικεσίες να επανέλθει. Η ενδιάμεση, ήταν η διαπραγμάτευση του δεύτερου Μνημονίου το 2012, μετά το PSI. Καθώς λοιπόν τώρα ανοίγεται μπροστά μας η συζήτηση για την επανασυζήτηση των πρωτογενών πλεονασμάτων ή/και η συνέχιση της συζήτησης για το χρέος, μην ξεχνούμε αυτά τα διδάγματα των αστοχιών του Brexit. Και, αν κάποτε φθάσουμε σε εκλογές που «σβήσουν» τον εναγκαλισμό με το ακραία πρωθυπουργοκεντρικό σύστημα, ας θυμηθεί (τότε) η Βουλή των Ελλήνων πώς οι βουλευτές μπορούν να πιέζουν τις Κυβερνήσεις…

 

Αφήστε ένα σχόλιο