«Όταν φυσάει Νοτιάς»: ο αγώνας των Κινητών Μονάδων Ψυχικής Υγείας στα νησιά του Αιγαίου

Δημοσιεύτηκε από Antonis D. Papagiannidis 03/10/2019 0 Σχόλια Economia Blog,

Με ένα ντοκιμαντέρ (της Καλλιόπης Λεγάκη) που παρακολουθεί την πραγματικότητα της ζωής των ανθρώπων με προβλήματα ψυχικής υγείας στα νησιά του Αιγαίου, των τόπων που τον χειμώνα ερημώνουν μετά την καλοκαιρινή παραζάλη και όπου η κλειστότητα των κοινωνιών δημιουργεί εύφορο έδαφος για να εκδηλώνονται ψυχικά αδιέξοδα, η (ήδη 30χρονη) ΕΠΑΨΥ άνοιξε προς τα έξω την προσπάθεια συστηματικής βοήθειας που επιχείρησε τα τελευταία χρόνια να εξασφαλίσει στους πληθυσμούς αυτούς. Είναι 3.500 άτομα ετησίως που κατορθώνει να προσεγγίσει , μέσα από μια ευρύτερη προσπάθεια ευαισθητοποίησης και ενημέρωσης των τοπικών κοινωνιών (γιατί εκεί παίζεται μεγάλο μέρος της προσπάθειας: να ανοίξουν τα μυαλά και τα στόματα, να φύγει ο φόβος του στιγματισμού, ώστε να ζητηθεί βοήθεια από ανθρώπους με πρόβλημα και από τις οικογένειές τους…) και με το χτίσιμο σχέσεων με τους ανθρώπους με ανάγκη στήριξης, παρακολούθησης, αγωγής εκ μέρους των Κινητών Μονάδων που επισκέπτονται κάθε δυο εβδομάδες Πάρο, Αντίπαρο, Σύρο, Τήνο, Μύκονο, Άνδρο στις ΒορειοΑνατολικές Κυκλάδες και Μήλο, Σίφνο, Κίμωλο, Τζιά, Κύθνο και Σέριφο στις Δυτικές.

 

Τα «απλά» στατιστικά στοιχεία – οι 13.500 ωφελούμενοι στην διάρκεια του Προγράμματος, που ξεκίνησε με Ευρωπαϊκη στήριξη/ΕΣΠΑ, τώρα συνεχίζει να λειτουργεί πλήρως ενταγμένο στο Σύστημα Υγείας, με 12.000 συνεδρίες που παρασχέθηκαν μέσα στο 2018, με ανερχόμενη κινητοποίηση των τοπικών θεσμών (τοπική αυτοδιοίκηση, σχολεία, Εκκλησία, πολιτιστικές οργανώσεις) και … δωρεάν – δεν δίνουν την πλήρη εικόνα του τι μπορεί να σημαίνει αυτή η προσπάθεια. Το ντοκυμαντέρ «Όταν φυσάει Νοτιάς» αυτό ακριβώς επεχείρησε («Όταν φυσάει Νοτιάς, σε τρελαίνει» λένε οι νησιώτες, εκφράζοντας κάτι βαθύτερο: την απομόνωση του χειμώνα, την ζωή στην κλειστή κοινωνία).

 

Στην συζήτηση που ακολούθησε, με τον Στέλιο Στυλιανίδη (Ψυχίατρο/Ψυχαναλυτή, ιδρυτή της ΕΠΑΨΥ – Εταιρείας Περιφερειακής Ανάπτυξης και Ψυχικής Υγείας), τον J.Roelandt (του Κέντρου Ψυχικής Υγείας της Lille, που λειτούργησε ως πρότυπο στην Γαλλία για την αποασυλοποίηση σε συνεργασία με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας) και την Γιώτα Ανδριώτη (συντονίστρια μονάδων αυτοβοήθειας στην Ελληνική Εταιρεία Διαταραχών Διάθεσης , με συγκλονιστική προσωπική εμπειρία που την έφερε στον χώρο…) προσεγγίστηκαν πτυχές της συζήτησης για την ψυχική υγεία που συνήθως μένουν στην σιωπή. Πώς αλλάζουν οι νοοτροπίες, πώς πολεμιέται η κλειστότητα, πώς εξασφαλίζεται η στήριξη ομάδων. αλλά και πώς γίνεται η διάγνωση και η επεξήγησή της – και εν συνεχεία η επεξήγηση της αγωγής – στους ανθρώπους που προσέρχονται. πώς εξασφαλίζεται ότι θα παραμείνουν και δεν θα αποσυρθούν. τι ρόλο μπορεί να παίξει η λογική της αυτοβοήθειας. Και όλα αυτά με σεβασμό των δικαιωμάτων (τρομερή λέξη, όταν μιλούμε για ψυχικώς πάσχοντες, αν είμαστε ειλικρινείς), σε μια λογική «ψυχιατρικής των πολιτών» και με σταθερή πυξίδα τον αποϊδρυματισμό.

 

Μια δυσάρεστη κατακλείδα, εδώ: ένα από τα μέτωπα της ΕΠΑΨΥ τα τελευταία χρόνια είναι η βοήθεια/η ψυχοκοινωνική στήριξη στους πληθυσμούς των μεταναστών. Στο περιθώριο λοιπόν της συζήτησης για το Πρόγραμμα των νησιών των Κυκλάδων, κυκλοφόρησε η πληροφορία ότι σημαντικό νέο πρόγραμμα, ύψους 12 εκατ. ευρώ, στα πλαίσια του ΕΣΠΑ με στόχο τους πρόσφυγες, κινδυνεύει να εγκαταλειφθεί – καθώς «η πολιτική ηγεσία» διστάζει ν α το στηρίξει ως «μη έχον προτεραιότητα». Δεν μπορεί να είναι αλήθεια! Αν όμως ΕΙΝΑΙ αλήθεια, κάτι πάει να χαλάσει άσχημα στον δημόσιο χώρο.

 

Αφήστε ένα σχόλιο