Σε αναζήτηση προτεραιοτήτων για την εκπαίδευση – στην Ελλάδα του 2019

Δημοσιεύτηκε από Antonis D. Papagiannidis 16/10/2019 0 Σχόλια Economia Blog,

Είχαμε δει, την περασμένη Παρασκευή, την συζήτηση που οργανώθηκε από το ΙΟΒΕ και την Παγκόσμια Τράπεζα για την προβληματική του εκπαιδευτικού συστήματος και της οικονομίας, στην Ελλάδα του 2021. Σταθήκαμε ιδίως στο πώς η νέα πραγματικότητα της παγκόσμιας (ψηφιακής, ιδίως) οικονομίας βρίσκει – διεθνώς – απροετοίμαστα και εκπαιδευτικά συστήματα να προσαρμοσθούν. και πώς βρίσκεται, έτσι, υποτιμημένο το ανθρώπινο κεφάλαιο. Και τούτο ενώ όλοι, διακηρυκτικά, αναγνωρίζουν ότι «στο εκπαιδευτικό σύστημα θα κριθεί το μέλλον».

 

Με αυτές τις διαπιστώσεις ως φόντο, η υπουργός Παιδείας Νίκη Κεραμέως – η οποία παρακολούθησε μεγάλο μέρος των εργασιών… - παρουσίασε τις προτεραιότητες με τις οποίες οι επιλογές της νέας Κυβέρνησης επιχειρούν να ανταποκριθούν.

 

Στις προτεραιότητες αυτές, περιλαμβάνονται:

 

1. Μεγαλύτερη ελευθερία/αυτονομία στις εκπαιδευτικές μονάδες, τόσο στα σχολεία, όσο και στα Πανεπιστήμια, με στοιχεία επιλογής και αυτοδιοίκησης. Πρόσθετη έμφαση θα δοθεί στο εξορθολογισμό των Μεταπτυχιακών, με οπισθοχώρηση της υπερ-ρύθμισης. Ομοίως, απελευθέρωση των Ειδικών Κονδυλίων Έρευνας/ΕΛΚΕ, καθώς και κρατική χρηματοδότηση των ΑΕΙ με βάση κριτήρια.

 

2. Έμφαση στην εξωστρέφεια, με προσέλευση ξένων φοιτητών για αγγλόφωνα τμήματα – αλλά και για θερινές σπουδές. Προώθηση joint degrees/double degrees με ξένα ΑΕΙ.

 

3. Αντιμετώπιση της διασύνδεσης με την αγορά εργασίας. Το φαινόμενο του μεγάλου αριθμού ανέργων πτυχιούχων προβληματίζει σχετικά με τις μη-κατάλληλες για τις επιχειρήσεις δεξιότητες: πρέπει και οι επιχειρήσεις να επισημάνουν και να καταστήσουν γνωστές τις ανάγκες τους. Θα δοθεί έμφαση στον (έγκαιρο) επαγγελματικό προσανατολισμό, στην πρακτική άσκηση (στο πρόγραμμα των ΑΕΙ αλλά και των σχολείων), θα στηριχθούν τα επαγγελματικά λύκεια, ενώ με την δια βίου μάθηση θα αντιμετωπισθεί η ανάγκη reskilling/upskilling.

 

4. Ως βασική αρχή θα επιδιωχθεί να εφαρμοσθεί η ίση πρόσβαση στην εκπαιδευση για όλους. Ήδη στην βάση της πυραμίδας, η δίχρονη υποχρεωτική προ-σχολική εκπαίδευση. Στην συνέχεια, επαναφορά Προτύπων-Πειραματικών σχολείων (με προτεραιότητα στις υποβαθμισμένες περιοχές). Παράλληλη προώθηση της ειδικής αγωγής, σε λογική inclusiveness/ενσωμάτωσης. Οι υποτροφίες, τέλος, θα δίνονται εφεξής και με οικονομικά/κοινωνικά κριτήρια, αλλά και με βάση την αξία.

 

5. Θα δοθεί έμφαση σε εκπαίδευση κατάλληλη για την ψηφιακή εποχή, εκπαίδευση που πέρα από την πληροφορία/την γνώση θα προωθεί την κριτική σκέψη και τις ήπιες δεξιότητες. Πρόκειται ασφαλώς για την πιο δύσκολη τροπή, αλλά είναι καθοριστική επιλογή. Πάντως, το ένα και μοναδικό βιβλίο θα πρέπει να ξεπεραστεί: οι εκπαιδευτικοί και δικαιούνται και μπορούν να επιλέγουν.

 

6. Θα επιδιωχθεί η ενίσχυση των δεικτών κοινωνικού κεφαλαίου, υπό την έννοια της προώθησης ολοκληρωμένων πολιτών. Μέτωπα όπως ο εθελοντισμός, ο σεβασμός των άλλων, η προσέγγιση της προστασίας από φυσικές καταστροφές ή η σεξουαλική αγωγή θα λάβουν στήριξη.

 

Αν, τώρα, έρθει και δει κανείς αυτήν την προγραμματική κατάθεση – που έγινε σε νηφάλιο και προσγειωμένο, μη-πολιτικό ύφος εν πολλοίς – με τις τοποθετήσεις Banerjee και Νίκου Βέττα που είδαμε στο σημείωμα της περασμένης Παρασκευής, αρχίζει να διερωτάται: η διάγνωση δείχνει προς την ίδια κατεύθυνση – η θεραπεία όμως πείθει; Δείτε μια πρόσθετη επισήμανση Βέττα: στις δυο τελευταίες δεκαετίες υπήρξε μια αύξηση διδακτικού προσωπικού από τις 145.000 (2000) στις 180.000 (2010), ύστερα επάνοδος στις 150.000 (2019). Ταυτόχρονα, ο λόγος μαθητών/εκπαιδευτικών είναι χαμηλότερος απ’ ό,τι στις χώρες ΕΕ (ή και ΟΟΣΑ). Και τούτο όχι μόνο στα νησιά ή τα απομονωμένα χωριά – που αληθινά απαιτούν ευαισθησία – αλλά και π.χ. στην Αττική! Συνεπώς… πώς να αναζητήσει κανείς λύση στην ποιότητα της εκπαίδευσης σε αύξηση του αριθμού των εκπαιδευτικών;

 

Ακόμη περισσότερο: από τα 1,5 εκατ. μαθητές σήμερα, το 2035 (δηλαδή «αύριο») θα βρεθούμε στο 1 εκατομμύριο, με την δημογραφική εξέλιξη που τρέχει. Τι θα γίνει με τον αριθμό των διδασκόντων;  Τα ερωτήματα συσσωρεύονται: πώς θα απορροφηθουν οι απόφοιτοι που κατευθύνονται – σταθερά – προς την εκπαίδευση; Ποιος θα κάνει τους μαθηματικούς, προγραμματιστές; Ποιος τους φυσικούς ελεγκτές ποιότητας τροφίμων;

 

Αφήστε ένα σχόλιο