Οικογενειακές επιχειρήσεις: πώς οργανώνεται το επόμενο βήμα

Δημοσιεύτηκε από Antonis D. Papagiannidis 14/11/2019 0 Σχόλια Economia Blog,

Το συχνά συζητούμενο, όμως διόλου συχνά με μεθοδικό τρόπο, ζήτημα των οικογενειακών επιχειρήσεων στην Ελλάδα -  και της οργάνωσής τους, και των παθολογιών και δυνατοτήτων τους, και της διαδοχής ιδιοκτησίας στις επιχειρήσεις αυτές, και της συνέχισής τους... - τέθηκε με κάπως πιο διεξοδικό τρόπο σ’ ένα συνέδριο με διοργανωτή μεν την Palladian Conferences, υποστηρικτές δε την Ernst+Young και την Eurobank (οι οποίες έχουν διαμορφώσει πλήρη εργαλειοθήκη για συμπαράσταση σε αυτού ακριβώς του είδους τις επιχειρήσεις στην μετά-την-κρίση οικονομική πραγματικότητα).

 

Το έχουμε συνηθίσει, να λέμε ότι στην Ελλάδα το 99,9% των Ελληνικών επιχειρήσεων είναι μικρομεσαίες, δημιουργώντας το 87% της απασχόλησης, αλλά παράγοντας μόνο 22% της συνολικής προστιθέμενης αξίας. Ή πάλι ότι το 85% των μικρών και μεσαίων δίνουν 28% των εξαγωγών, ενώ 5 μόνον μεγάλες επιχειρήσεις το 25,9%... Και συνακόλουθα, ότι η κυριαρχία της οικογενειακής επιχείρησης στον χώρο αυτό των ΜΜΕ κάνει το θέμα αυτό κεντρικής σημασίας.

 

Ήδη λόγω των παθογενειών των ΜΜΕ, που είναι η εσωστρέφεια, η περιορισμένη (παρά τις προσπάθειες, παρά και την πίεση της κρίσης) συμμετοχή στις εξαγωγές, η χαμηλή ανταγωνιστικότητα (με βάση περιορισμένο R&D), ο κατακερματισμός, οι περιορισμένες οικονομίες κλίμακος. Όμως και - στον αντίποδα - λόγω της ανθεκτικότητας που έχουν δείξει στην κρίση, λόγω της αναπτυξιακής διεξόδου που έδωσαν στην μεταπολεμική και μεταπολιτευτική συγκυρία. Οπότε, υπό μιαν έννοια, οι προβληματισμοί χρειάζεται να μετατραπούν σε προσαρμογές. Δηλαδή; Δηλαδή να προκύψει εξαγωγική κουλτούρα, να εγκαθιδρυθεί εταιρική διακυβέρνηση. Να οργανωθεί η οικογενειακή επιχείρηση διοικητικά αλλά και φορολογικά/οικονομικά ως επιχείρηση, να σχεδιαστεί προπαντός η διαδοχή της ιδιοκτησίας της.

 

Εδώ κάπου - Ελλάδα είμαστε! - μπαίνει στην μέση το Κράτος, κυρίως με την μη-προσαρμοστική φορολογική προσέγγιση που δυσχεραίνει (αν δεν καθιστά αδύνατη) την οργάνωση της διαδοχής, ειδικά σε περίπτωση επιτυχίας. Μια επιχείρηση που έχει πετύχει, που έχει κρατήσει μέσα τα κέρδη της, κινδυνεύει να δει την επόμενη γενιά να αδυνατεί να πληρώσει τους φόρους στην αλλαγή βάρδιας. Μέθοδοι όπως η δημιουργία κοινωνίας δικαιώματος ή η μεταβίβαση υψηλής κυριότητας στην επόμενη γενιά με την διατήρηση επικαρπίας προσκρούουν (και) σε εμπόδια αυτής της τάξης.

 

Άμα σταθεί κανείς στην διεθνή εμπειρία, βλέπει (στοιχεία της Ε&Υ) ότι 60% των λόγων αστοχίας στην διατήρηση των οικογενειακών επιχειρήσεων ανάγονται σε προβληματική αλληλεπίδραση μελών της οικογένειας, 25% σε ακατάλληλη προετοιμασία των κληρονόμων που καλούνται να αναλάβουν, 12% σε διαφορές αξιών ή/και άποψης για την χρήση της οικογενειακής περιουσίας, ενώ ένα υπόλοιπο 3% στην ύπαρξη λάθους/κακών συμβούλων, νομικών, λογιστών κλπ. Ενώ λοιπόν, στο Συνέδριο άνθρωποι από οικογενειακές επιχειρήσεις μοιράστηκαν τις δικές τους εμπειρίες - από την εταιρία  χυμών ΛΟΥΞ, από την Agrino ρυζιού/οσπρίων, από την Ελ. Ρενιέρη  τυποποίησης λαδιού, από την SKAG γραφικής ύλης, αλλά και την συμβουλευτική DK Consultants ή την Polyeco της περιβαλλοντικής διαχείρισης - από την Ε&Υ παρουσιάστηκαν μέθοδοι της διεθνούς πρακτικής. Οικογενειακά Συμβούλια (με πλήρη, τυπική δομή), «Οικογενειακά Συντάγματα»/γραπτές συμφωνίες διαχείρισης, διαδικασίες συμφωνημένης εξόδου, αλλά και έγκαιρη αποδοχή μη-οικογενειακών διευθυνόντων συμβούλων και, ακόμη νωρίτερα, γνήσια ανεξάρτητων Διοικητικών Συμβουλίων.

 

Όλα αυτά, βέβαια, έχουν ως προαπαιτούμενο ωρίμανση της νοοτροπίας. Και... αποδοχή της ανάγκης. Όσο οι εταιρείες της μεταπολεμικής περιόδου και - ήδη - της Μεταπολίτευσης περνούν στην τρίτη γενιά, τόσο η υπόθεση αυτή αποκτά περιεχόμενο.

 

 

Αφήστε ένα σχόλιο