Μια δύσκολη σχέση

Δημοσιεύτηκε από economia 28/11/2019 0 Σχόλια The Economist,

Οικονομική Επιθεώρηση, Δεκέμβριος 2019, τ. 989

από τον Τhe Economist

 

 

 

 

Η Γερμανία έχει ανάμεικτα αισθήματα για την Κριστίν Λαγκάρντ

 

 

 

Στα τέλη Σεπτεμβρίου η Σαμπίνε Λαουτενσλέγκερ –η πλέον σημαντική από τα γερμανικά στελέχη της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας/ΕΚΤ– παραιτήθηκε απροσδόκητα από το Εκτελεστικό Συμβούλιο της Τράπεζας, και αυτό χρόνια προτού λήξει η θητεία της. Δεν ανακοίνωσε λόγο για την αποχώρησή της, είναι όμως γνωστό ότι είχε αντιταχθεί στην απόφαση της Τράπεζας να επαναλάβει το πρόγραμμα αγοράς ομολόγων, και τούτο μέχρις ότου ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη ξαναπλησιάσει τον στόχο του «πλησίον, αλλά κάτω του 2%». Αν αυτή η αντίθεση αποτελεί την αιτία της αποχώρησής της, τότε ήταν η τρίτη προσωπικότητα από τη Γερμανία που παραιτείται λόγω της αγοράς ομολόγων. Ήδη το 2011 τόσο ο Άξελ Βέμπερ –που τότε ήταν διοικητής της Bundesbank– όσο και ο Γιούργκεν Σταρκ, μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, είχαν αποχωρήσει όταν ανακοινώθηκε παλιότερο πρόγραμμα αγοράς στοιχείων ενεργητικού από την Τράπεζα.

 

Η αντιδικία γύρω από τον πλέον πρόσφατο γύρο τακτικών παρεμβάσεων της ΕΚΤ, που περιέλαβε και μείωση των επιτοκίων στο -0,5%, έχει λάβει μεγάλη έκταση. Σημερινοί αλλά και παλαιότεροι κεντρικοί τραπεζίτες, τόσο από τη Γερμανία όσο και από άλλες χώρες του βορρά, έχουν επιτεθεί στην απόφαση για επανάληψη της αγοράς ομολόγων. Η Bild, η μεγαλύτερης κυκλοφορίας λαϊκή εφημερίδα της Γερμανίας, κατήγγειλε τον (τότε) επικεφαλής της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι ότι αποστραγγίζει τις αποταμιεύσεις του λαού. Η θητεία Ντράγκι έληξε στις 31 Οκτωβρίου. Τον αντικατέστησε η Κριστίν Λαγκάρντ, πρώην επικεφαλής του ΔΝΤ.

 

Δείχνοντας ενδεχομένως πρόθεση εξηρέμησης των πραγμάτων, η γερμανική κυβέρνηση ανήγγειλε στις 23 Οκτωβρίου ότι τη Σ. Λαουτενσλέγκερ θα αντικαταστήσει η Ίζαμπελ Σνάμπελ, μέλος του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων της γερμανικής κυβέρνησης. Η Ί. Σνάμπελ, καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Βόννης, φαίνεται περισσότερο πραγματίστρια από εκείνους που έχουν αποχωρήσει. Έχει προειδοποιήσει πολλές φορές πολιτικούς και τραπεζίτες για τους κινδύνους που συνεπάγεται το να λέγεται στην κοινή γνώμη ότι η ΕΚΤ κλέβει τις αποταμιεύσεις. Σε συνέντευξή της στη γερμανική οικονομική εφημερίδα Handelsblatt σημείωνε πόσο το Brexit καταδεικνύει τους κινδύνους από την τάση να θεωρείται η Ευρωπαϊκή Ένωση αποδιοπομπαίος τράγος.

 

Η Κρ. Λαγκάρντ θα είναι ασφαλώς ευτυχής να έχει μια διαλλακτικότερη γερμανική συμμετοχή στην ΕΚΤ. Συνολικά, οι κεντρικές τράπεζες χωρών που αντιπροσωπεύουν περισσότερο από το μισό ΑΕΠ της Ευρωζώνης αντιτάχθηκαν στην απόφαση για τόνωση της οικονομίας. Οι τράπεζες, πάλι, αντιπαθούν τα αρνητικά επιτόκια, καθώς θεωρούν ότι δεν μπορούν να τα μετακυλήσουν στους πελάτες τους, πράγμα που σημαίνει ότι συμπιέζονται τα περιθώρια καθαρής κερδοφορίας τους. Ο Κρίστιαν Σέβινγκ, επικεφαλής της Deutsche Bank, λέει ότι τα «τιμωρητικά επιτόκια» θα καταλήξουν στην καταστροφή του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Η Κρ. Λαγκάρντ έχει τώρα το δυσάρεστο καθήκον να μεταπείσει αυτούς τους επικριτές.

 

Ορισμένοι παρατηρητές του γερμανικού τραπεζικού κόσμου μάλλον θα είχαν προτιμήσει να είχε επιλεγεί ως διάδοχος του Μάριο Ντράγκι ο Γενς Βάιντμαν, ο ιέρακας διοικητής της Bundesbank. Κάποιοι ανησυχούν μήπως η Κρ. Λαγκάρντ, που υπήρξε υπουργός Οικονομικών της Γαλλίας, πολιτικοποιήσει κι άλλο τα πράγματα, με αναδιανεμητικές πολιτικές, αντί να περιοριστεί στην αποστολή της ΕΚΤ για εξασφάλιση σταθερότητας των τιμών.

 

Μερικοί όμως από τους ιέρακες διατηρούν την προσδοκία ότι κατά τη θητεία Λαγκάρντ θα μπορούσε να αντιστραφεί η πολιτική της ΕΚΤ. Κάποιοι μεταφράζουν την υπόσχεση που έδωσε για αναθεώρηση της στρατηγικής της Τράπεζας ως άνοιγμα για επανεξέταση της δέσμευσής της για τόνωση της οικονομίας. Καθώς δε δεν είναι οικονομολόγος από κατάρτιση, θεωρούν ότι θα μπορούσε να αποδειχθεί περισσότερο ευεπηρέαστη απ’ ό,τι ο Μ. Ντράγκι.

 

Στις απαντήσεις που έδωσε σε ερωτήματα από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο –σε κείμενο 78 σελίδων!– η Κριστίν Λαγκάρντ έγραψε ότι θα επιδιώξει να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη στην ΕΚΤ μέσω καλύτερης επικοινωνίας με την κοινή γνώμη, αλλά και ακούγοντας περισσότερο τους νέους και τις οργανώσεις της κοινωνίας πολιτών. Τίτλος της Bild διερωτάτο κατά πόσον η ζωή των Γερμανών αποταμιευτών θα βελτιωνόταν με τη Λαγκάρντ στο πηδάλιο.

 

Πάντως, η Κριστίν Λαγκάρντ καλά θα έκανε να μην παραβλέψει την εμπειρία του προκατόχου της από τον γερμανικό Τύπο. Όταν ο Ιταλός Μάριο Ντράγκι ανέλαβε πριν από 8 χρόνια, η Bild τον είχε χαρακτηρίσει «σωστό Πρώσο» και τον τίμησε με το χαρακτηριστικό πρωσικό κράνος με αιχμή στην κορυφή. Μόλις έναν χρόνο αργότερα, όταν ο Μάριο Ντράγκι διέλυσε τους φόβους για κατάρρευση της Ευρωζώνης, δηλώνοντας ότι θα κάνει «οτιδήποτε χρειαστεί» προκειμένου να διατηρηθεί το ενιαίο νόμισμα, η Bild γύρεψε πίσω το κράνος, απαιτώντας «όχι άλλα γερμανικά λεφτά για χρεοκοπημένες χώρες, κύριε Ντράγκι!». Έκτοτε, δεν έπαψε ο Ντράγκι να έχει δύσκολη σχέση με τη μεγαλύτερη χώρα-μέλος της Ευρωζώνης.

Αφήστε ένα σχόλιο