Χριστόφορος Πισσαρίδης: «Η λιτότητα συνεχίζει να κάνει ζημιά»

Δημοσιεύτηκε από economia 05/12/2019 0 Σχόλια Οικονομική Επιθεώρηση,

Οικονομική Επιθεώρηση, Δεκέμβριος 2019, τ. 989

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ στην Α.Κ.Β.

 

 

 

 

 

Δεν προσπερνάς εύκολα την ευκαιρία να απευθύνεις 2-3 ερωτήσεις σε έναν νομπελίστα – ειδικά όταν είναι ελληνικής καταγωγής. Αν και ο χρόνος ήταν εξαιρετικά περιορισμένος, η Οικονομική Επιθεώρηση κατάφερε να «κλέψει» μερικές απαντήσεις του Χριστόφορου Πισσαρίδη, σχετικά με το Brexit, την οικονομική πολιτική στην Ευρωζώνη και την Ελλάδα, καθώς και τις προκλήσεις που φαίρνει η αυτοματοποίηση της παραγωγής.

 

 

 

Μακροχρόνια μπορεί το Brexit να αποδειχθεί θετικό για τη βρετανική οικονομία;

Η Βρετανία εντός της ΕΕ είχε όλα τα μεγάλα πλεονεκτήματα που μπορεί να αντλήσει μια μεγάλη οικονομία από την πρόσβαση σε μια τεράστια ενιαία αγορά. Εάν παρέμενε, θα ήταν σίγουρα πολύ πιο ισχυρή απ’ ό,τι αποχωρώντας. Θα είχε πολύ περισσότερη επιρροή στις συμφωνίες που υπογράφονται και στο εμπόριο που γίνεται. Θα μπορούσε, επίσης, να εξειδικευτεί στην παραγωγή προϊόντων, όπου έχει υψηλότερη παραγωγικότητα.

 

Μετά το Brexit δεν γνωρίζει πώς θα είναι η κατάσταση. Το καλύτερο που μπορεί να πετύχει η Βρετανία είναι να εξασφαλίσει ελεύθερη πρόσβαση στην ευρωπαϊκή αγορά. Θα χρειαστεί τουλάχιστον μία δεκαετία μετά το Brexit για να διαμορφωθεί η νέα πραγματικότητα και να οριστικοποιηθούν οι νέες διεθνείς συμφωνίες. Τότε η Βρετανία θα καταλήξει να είναι, πάνω-κάτω, εκεί όπου είναι τώρα. Θα έχουν χάσει 10 χρόνια και δεν νομίζω ότι θα αποκτήσουν κάποιο πλεονέκτημα εκτός Ευρώπης.

 

 

Στην Ευρωζώνη πρέπει η ΕΚΤ, υπό τη νέα της ηγεσία, να αναλάβει νέες πρωτοβουλίες τόνωσης των οικονομιών ή μήπως είναι σειρά των κυβερνήσεων να αναλάβουν δράση; Ήρθε η ώρα για πιο επεκτατική δημοσιονομική πολιτική;

Ο Μάριο Ντράγκι, με μικρή καθυστέρηση, ανέλαβε το 2012 σημαντικές πρωτοβουλίες που βοήθησαν να αντιμετωπιστεί η κρίση. Το ευρώ σήμερα είναι καλύτερο νόμισμα απ’ ό,τι ήταν πριν. Θα βοηθούσε, βέβαια, αν υπήρχε μεγαλύτερη ομοιογένεια μεταξύ των οικονομιών της Ευρωζώνης, κάτι που πιθανότατα θα απαιτούσε αυτές να είναι λιγότερες. Σε κάθε περίπτωση, δεν πιστεύω ότι σήμερα επείγουν νέες πρωτοβουλίες στη νομισματική πολιτική, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι, εάν υπάρξουν, θα προκαλέσουν κάποια ζημιά.

 

Εκείνο που συνεχίζει να εκκρεμεί είναι οι πρωτοβουλίες στη δημοσιονομική πολιτική. Από το 2010 πίστευα ότι χρειάζεται πιο επεκτατική δημοσιονομική πολιτική από τις κυβερνήσεις της κάθε χώρας. Πλην όμως, η ισχυρότερη οικονομία της Ευρωζώνης, η γερμανική, κινείται με διαφορετική λογική και κατάφερε να επιβάλει, μέσω του Eurogroup, περιοριστικές πολιτικές σε όλους. Αυτό θεωρώ ότι έκανε μεγάλη ζημιά, καθώς έπληξε την ανάπτυξη. Πλέον η ανάγκη για δημοσιονομική χαλάρωση είναι λιγότερο επιτακτική, αλλά και πάλι η λιτότητα συνεχίζει να κάνει ζημιά, κυρίως σε χώρες όπως η Ελλάδα.

 

 

Τι θα μπορούσε δηλαδή να γίνει διαφορετικά στην Ελλάδα;

Το πρόβλημα σε περιφερειακές οικονομίες όπως η ελληνική είναι το έλλειμμα επενδύσεων, καθώς οι εταιρείες δεν έχουν κεφάλαια και οι τράπεζες δεν δανείζουν. Για να αντιμετωπιστεί αυτό, θα μπορούσε, για παράδειγμα, το ελληνικό Δημόσιο να δανειστεί με το εξαιρετικά χαμηλό κόστος που υπάρχει σήμερα, προκειμένου να πραγματοποιήσει επενδύσεις σε υποδομές με υψηλή αποδοτικότητα. Οι θετικές εξωτερικές επιδράσεις που θα προέκυπταν θα βοηθούσαν στην αύξηση συνολικά της παραγωγικότητας και θα ενθάρρυναν περισσότερες επενδύσεις και από ιδιώτες.

 

 

Η διαρκής αυτοματοποίηση της παραγωγής αποτελεί απειλή για την εργασία;

Αντιθέτως, η αυτοματοποίηση μπορεί να βοηθήσει την εργασία να αυξήσει την παραγωγικότητα. Αυτό προϋποθέτει, όμως, την καλλιέργεια συνεργειών μεταξύ ανθρώπινου προσωπικού και μηχανημάτων, και όχι απλώς την κατάργηση θέσεων εργασίας μέσω της αυτοματοποίησης.

 

Προκειμένου να το επιτύχουμε αυτό χρειάζονται παρεμβάσεις τόσο στο σκέλος των εργαζομένων όσο και στις επιχειρήσεις. Στην πρώτη περίπτωση, θα πρέπει να υπάρξει καλύτερη εκπαίδευση, με έμφαση στη μετάδοση περισσότερων τεχνικών γνώσεων και με μεγαλύτερη σχέση με τις ανάγκες της οικονομίας. Στο σκέλος των εταιρειών, θα πρέπει να αναλυθούν καλύτερα τα διαφορετικά «πόστα» στην παραγωγική διαδικασία και να προκριθούν προς αυτοματοποίηση εκείνα όπου ξεκάθαρα μπορεί να υποκατασταθεί ο ανθρώπινος παράγοντας με τρόπο που θα βοηθά την παραγωγικότητα στην υπόλοιπη διαδικασία. Με τον τρόπο αυτό θα αυξηθεί τόσο η συνολική παραγωγικότητα όσο και η παραγωγικότητα της εργασίας, επιτρέποντας να χορηγηθούν υψηλότεροι μισθοί.

Αφήστε ένα σχόλιο