Είναι η αγάπη υπερτιμημένη;

Δημοσιεύτηκε από economia 17/02/2020 0 Σχόλια άρθρα,

του Γιώργου Βαϊλάκη

 

Είναι η γιορτή των ερωτευμένων σε όλο τον κόσμο, μια ημέρα αφιερωμένη στον έρωτα, στο πάθος, στην αφοσίωση, με τα ζευγάρια να κλείνουν τραπέζι σε κάποιο καλό εστιατόριο, να ανταλλάσσουν ανθοδέσμες, δώρα, ευχές και υποσχέσεις για παντοτινή αγάπη. Η 14η Φεβρουαρίου γνωστή ως «η μέρα του Αγίου Βαλεντίνου» είναι για τους ρομαντικούς όλα όσα συμβολίζουν και απηχούν την διάχυτη ερωτική διάθεση. Αλλά δεν είναι μόνο αυτό: Εκτός από την ψυχή, υπάρχουν και οι αριθμοί! Πέρυσι, οι Αμερικανοί ξόδεψαν την ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου το ποσό-ρεκόρ των 20,7 δισεκατομμυρίων δολαρίων – δηλαδή, 196 δολάρια ο κάθε εορτάζων. Μάλιστα, την περασμένη Παρασκευή, αναμενόταν νέο ρεκόρ – περί τα 27,4 δισεκατομμύρια δολάρια: μονάκριβη η αγάπη και πανάκριβη, πάντα βάσει των αριθμών. Και αυτά συμβαίνουν για μια γιορτή η οποία κανείς δεν γνωρίζει πώς ξεκίνησε.

 

 

Η ταύτιση του εορτασμού της μνήμης του Αγίου Βαλεντίνου με την Ημέρα των Ερωτευμένων φαίνεται ότι άρχισε στην Αγγλία του ύστερου Μεσαίωνα, έχοντας παγανιστικές και χριστιανικές καταβολές. Προηγουμένως, στα χρόνια της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, από τις 13 έως τις 15 Φεβρουαρίου, γιόρταζαν τα Λουπερκάλια προς τιμή του θεού Φαύνου (του Πάνα των Ελλήνων). Κατά τη γιορτή, οι Ρωμαίοι θυσίαζαν κατσίκια και σκυλιά, ενώ νεαρά αγόρια χτυπούσαν με λωρίδες από δέρμα κατσίκας τις νεαρές κοπέλες για να τους μεταδώσουν τη γονιμότητα. Ένα περίεργο έθιμο που έμελλε να οδηγήσει με μαθηματική ακρίβεια στην κατάργηση της γιορτής από την Εκκλησία, τον 5ο αιώνα μ.Χ., ως ειδωλολατρική. Στη θέση της –στις 14 Φεβρουαρίου- μπήκε με απόφαση του Πάπα Γελάσιου ο εορτασμός της μνήμης του Αγίου Βαλεντίνου, μάρτυρα της χριστιανικής πίστης από τη Ρώμη. Σύμφωνα με τον θρύλο, ο Βαλεντίνος υπήρξε ιερωμένος του 3ου αιώνα, ο οποίος σε πείσμα των αυτοκρατορικών διαταγών δεχόταν να παντρέψει νεαρούς ερωτευμένους, γλιτώνοντας με αυτό τον τρόπο τα αγόρια από τη στρατιωτική θητεία και από έναν εξαιρετικά πιθανό -εκείνη την εποχή- θάνατο. Με άλλα λόγια, επρόκειτο για έναν πραγματικό προστάτη των ερωτευμένων! Αλλά υπάρχει και ένας άλλος θρύλος που λέει ότι όσο καιρό ο Βαλεντίνος ήταν μέσα στη φυλακή, αρνούμενος να αποκηρύξει την πίστη του, ερωτεύτηκε την τυφλή κόρη του δεσμοφύλακά του, στην οποία έστειλε και ένα γράμμα με την υπογραφή: Με αγάπη, από τον Βαλεντίνο σου.

Όπως και να ’χει, η γιορτή του Αγίου Βαλεντίνου απέκτησε το νόημα που έχει σήμερα γύρω στον 14ο αιώνα. Η πρώτη γραπτή αναφορά έγινε το 1382 στο ποίημα «Το Κοινοβούλιο των Πτηνών» του Τζέφρι Τσόσερ. Το ποίημα των 699 στίχων είναι εμπνευσμένο από την παράδοση, κατά την οποία κάθε χρόνο την ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου τα πουλιά συγκεντρώνονται μπροστά στη θεά της φύσης για να διαλέξουν ερωτικούς συντρόφους. Στις αρχές του 17ου αιώνα η ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου ως Γιορτή των Ερωτευμένων θα πρέπει να ήταν αρκετά διαδεδομένη στην Αγγλία, αν λάβουμε υπόψη μας και τη σχετική αναφορά στον «Άμλετ» του Σαίξπηρ. Το 1840 ήταν συνήθης πρακτική, μεταξύ των ερωτευμένων, η ανταλλαγή μικρών χειρόγραφων σημειωμάτων με ευχές. Το ίδια εποχή, η γιορτή διαδόθηκε και στην Αμερική, όπου η ανταλλαγή ευχετήριων καρτών ευνοήθηκε από τη εκτενή βιομηχανοποίηση και τα φτηνά ταχυδρομικά τέλη. Με την πάροδο του χρόνου το επιχειρηματικό δαιμόνιο και η πολιτιστική επιβολή των αγγλοσαξόνων έδωσαν στη γιορτή τον οικουμενικό χαρακτήρα που γνωρίζουμε σήμερα – με τα παρεπόμενα (ιλιγγιώδη) οικονομικά μεγέθη που αποδεικνύουν ότι η αγάπη δεν είναι όπως νομίζαμε ανεκτίμητη, αλλά μάλλον υπερτιμημένη…

Αφήστε ένα σχόλιο