Κατάσταση πολιορκίας

Δημοσιεύτηκε από economia 06/04/2020 0 Σχόλια άρθρα,

Οικονομική Επιθεώρηση, Aπρίλιος 2020, τ. 993

ΓΡΑΜΜΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΚΔΟΤΡΙΑ της Αλεξάνδρας Κ. Βοβολίνη

 

 

 

 

Αγαπητοί μου αναγνώστες,

 

 

Όλα τα τρέχοντα προβλήματα έσβησαν απότομα με την ορμητική προέλαση ενός αναπάντεχου εχθρού, του κορονοϊού, που άλλαξε τη ζωή στο παγκόσμιο χωριό μας.

 

Οι δραματικές στιγμές που βιώσαμε στη χώρα μας πολύ πρόσφατα στα χερσαία και νησιωτικά σύνορά μας, οι διαχρονικά τεταμένες σχέσεις μας με τη γείτονα Τουρκία, οι χρονίζουσες αδυναμίες της ελληνικής οικονομίας, όλα αυτά εξαφανίστηκαν από την επικαιρότητα της πανδημίας – μια επικαιρότητα η οποία μονοπωλείται από θλιβερές εξελίξεις σε ολόκληρη την υφήλιο.

 

Ο καλός Θεός της Ελλάδας έκανε την κυβέρνησή μας να λάβει –πρώτη στην Ευρωπαϊκή Ένωση– πολύ γρήγορα τα απαραίτητα προληπτικά για τη μη εξάπλωση του φονικού ιού μέτρα, ώστε τη στιγμή που γράφονται αυτές οι γραμμές η κατάσταση να είναι ακόμη ελέγξιμη.

 

Δεν χρειάζεται, πιστεύω, να επαναλάβω κι εγώ τις δραματικές επιπτώσεις που θα έχει η πρωτόγνωρη στα χρονικά της σύγχρονης εποχής κρίση στις επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα, και μάλιστα στους στυλοβάτες της οικονομίας μας, δηλαδή στον τουρισμό και στη ναυτιλία. Η αναγκαστική αναστολή λειτουργίας μικρών και μεγάλων εταιρειών θα αφήσει μεγάλες πληγές και στην κοινωνία, ενώ η εργασιακή ανασφάλεια κινδυνεύει να λειτουργήσει τραυματιστικά, έτσι που έρχεται να προστεθεί στην ανησυχία και τον φόβο της μετάδοσης του ιού.

 

Τα μέτρα που έλαβαν ήδη τα Υπουργεία Οικονομικών και Εργασίας είναι προς τη σωστή κατεύθυνση της προσωρινής ανακούφισης των επιχειρήσεων, και μάλιστα των μικρομεσαίων, απ’ όπου καλύπτεται μεγάλο μέρος της απασχόλησης. Ιδιαίτερα ενισχυμένη θα πρέπει να είναι όμως και η παρακολούθηση της χρήσης των διευκολύνσεων προς τους δικαιούχους, όπως και της σταδιακής τους κατάργησης στη λήξη του συναγερμού.

 

Σημαντική όμως είναι η ευκαιρία να μας μείνει η «ακτινογραφία» του Εθνικού Συστήματος Υγείας, το οποίο –ανάλογα με τις περιστάσεις– στέκεται όρθιο και λειτουργεί έστω και υπό συνθήκες ακραίας πίεσης.

 

Τέλος, ο τόσο δυσάρεστος αναγκαστικός εγκλεισμός προσφέρει και σημαντικές ευκαιρίες αυτοβελτίωσης για όλες τις ηλικίες. Εννοώ την αναγκαστική τηλεργασία σε κάθε ηλικία, από την τρυφερή ηλικία του νηπιαγωγείου ως και τους συνταξιούχους: όλοι έχουν πια τον χρόνο να αποκτήσουν νέες δεξιότητες και να διατηρήσουν, ή και να αναπτύξουν, την επικοινωνία και τους διαδικτυακούς τους δεσμούς. Και εκεί είναι όπου το κράτος μπορεί να παίξει καταλυτικό ρόλο, με την καλύτερη οργάνωση των εκπαιδευτικών προγραμμάτων, την ενθάρρυνση της διάδοσής τους και τη διευκόλυνση με κάθε τρόπο της απόκτησης του κατάλληλου εξοπλισμού.

 

Από τη δική της πλευρά, η Ευρωπαϊκή Ένωση έκανε την υπέρβαση να χαλαρώσει το δρακόντειο Σύμφωνο Σταθερότητας, ώστε τα κράτη να μπορέσουν να εφαρμόσουν πολιτικές κατά την κρίση. Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν συστρατεύθηκε με το: «Η ΕΕ θα κάνει οτιδήποτε αποδειχθεί αναγκαίο», τη νέα εκδοχή του «whatever it takes» του Μάριο Ντράγκι, ενώ η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, με τη νέα και σχετικά άπειρη στα τραπεζικά Κριστίν Λαγκάρντ, εξήγγειλε πρόσθετα μέτρα στήριξης της ρευστότητας – αποδεχόμενη μάλιστα, για πρώτη φορά μετά το 2015, την ένταξη των ελληνικών ομολόγων στην ειδική ποσοτική χαλάρωση.

 

Χαρακτηριστικό σημείο των καιρών είναι και το γεγονός ότι η νέα γενιά δείχνει τρομαγμένη: τα παιδιά μας, ιδίως σε Ευρώπη και Αμερική, δεν έχουν γνωρίσει πολέμους, ιστορίες φρίκης από την Κατοχή, άγριες εποχές. Γι’ αυτό και η σημερινή κρίση, που εκτείνεται σε όλο τον κοινωνικό ιστό του πλανήτη μας, δύσκολα μπορεί να γίνει κατανοητή. Δύσκολα κατανοητή όμως είναι και για τις παλιότερες γενιές, αφού ο εχθρός είναι αόρατος. Και αυτό συμβάλλει στο να είναι οι γεωπολιτικές επιπτώσεις στον κόσμο μας εντελώς απρόβλεπτες.

 

Και μια ιδιαίτερη, για μένα, κατακλείδα: Με την πρόσφατη δωρεά του οικογενειακού Αρχείου με τα πολύτιμα ντοκουμέντα που συγκέντρωσαν –αλλά και δημιούργησαν– κατά τη διάρκεια του προηγούμενου αιώνα οι Σπύρος και Κωνσταντίνος Βοβολίνης και τα οποία βρίσκονται πλέον καλά φυλαγμένα στα Ιστορικά Αρχεία του Κέντρου Πολιτισμού της Τράπεζας της Ελλάδος, θυμήθηκα την αγαπημένη ρήση των δύο αδελφών, επίκαιρη όσο ποτέ:  Πόλεμος πατήρ πάντων, κατά Ηράκλειτο.

 

Αφήστε ένα σχόλιο