Ο απεριόριστος Βλαδίμηρος

Δημοσιεύτηκε από economia 10/04/2020 0 Σχόλια The Economist,

Οικονομική Επιθεώρηση, Aπρίλιος 2020, τ. 993

από τον Τhe Economist

 

 

 

 

Ο Ρώσος πρόεδρος αποδέχθηκε –διστακτικά– να μείνει για άλλα 16 χρόνια, αν αυτό θέλει ο λαός του

 

 

 

Τι βολικό πράγμα να έχεις ένα εξημερωμένο Κοινοβούλιο. Στις 10 Μαρτίου, και με βάση μια πρόταση της πρώτης γυναίκας που βρέθηκε στο Διάστημα (της Βαλεντίνα Τερέσκοβα, η οποία πλέον είναι προβεβλημένο μέλος της Δούμας), το ρωσικό Κοινοβούλιο επιψήφισε τροποποίηση του Συντάγματος της χώρας, κατά τρόπο ώστε να ξεκινήσει από την αρχή το χρονόμετρο που απαγορεύει στον οποιονδήποτε να υπηρετήσει πάνω από δύο θητείες ως πρόεδρος. Μια τέτοια ρύθμιση συμβαίνει να επιτρέπει στον Βλαντίμιρ Πούτιν, ο οποίος σήμερα είναι μη εκλόγιμος για επόμενη θητεία όταν θα έχει λήξει η τωρινή του (το 2024), να παραμείνει στον θώκο επί δύο ακόμη 6ετείς θητείες – εφόσον, δηλαδή, θα έχει κερδίσει δύο ακόμη εκλογές πέραν των τεσσάρων που έχει ήδη καταγράψει. Μέχρι τότε, δηλαδή το 2036, θα είναι 83 ετών και θα έχει κυβερνήσει τη Ρωσία επί 36 χρόνια – δηλαδή όσο και ο Ιβάν ο Τρομερός. Συνεπώς, δύο από τις μεγαλύτερες στρατιωτικές δυνάμεις του πλανήτη, Κίνα και Ρωσία, δείχνουν να έχουν αποκτήσει ισόβιους προέδρους, αν και ηγέτες αυτού του τύπου σπανίως βελτιώνονται με την ηλικία.

 

Βέβαια, παραμένουν κάποιες τεχνικές διαδικασίες: το Συνταγματικό Δικαστήριο της Ρωσίας χρειάζεται να αποφανθεί κατά πόσον αυτές οι αλλαγές είναι όντως συνταγματικές. Όμως δείγμα του πόσο ο Πούτιν έχει καθυποτάξει και στελεχώσει με δικούς του τους θεσμούς της Ρωσίας είναι το ότι κανείς δεν φαντάζεται ότι θα μπορούσε να μην πετύχει αυτό που θέλει. […] Λιγότερο εξασφαλισμένο είναι το επόμενο βήμα, ένα «πάνδημο δημοψήφισμα» αμφίβολης νομιμότητας επί του μόλις αναθεωρημένου Συντάγματος,  για τις 22 Απριλίου. Όμως οι άνθρωποι του Κρεμλίνου είναι έμπειροι στο να καταστέλλουν τις διαμαρτυρίες και να εξουδετερώνουν τον Τύπο. Πέραν τούτου, όλες οι υπόλοιπες αλλαγές που έχουν ενσωματωθεί στο Σύνταγμα είναι έτσι σχεδιασμένες ώστε να τονώσουν τη δημοφιλία του σε μια ρωσική κοινή γνώμη με παραδοσιακά αντανακλαστικά: οι ρωσικοί νόμοι θα υπερέχουν του διεθνούς δικαίου, οι κρατικές συντάξεις θα αναπροσαρμόζονται τιμαριθμικά και ο γάμος των ομοφυλοφίλων αποκλείεται να γίνει δεκτός.

 

Η πρωτοβουλία αυτή προϋποθέτει ότι ο Βλ. Πούτιν θα έχει απέναντί του ασθενική αντιπολίτευση το 2024 και το 2030 – όσο και το 2000, το 2004, το 2012 και το 2018. Είναι κάτι τέτοιο πειστικό; Η χρονική στιγμή των αλλαγών είναι βαριά. Η κατάρρευση των τιμών του αργού στις αρχές Μαρτίου θα τραυματίσει την οικονομία: δεν θα έχει διαφοροποιηθεί από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο. Η κυβέρνησή του έχει μεν χτίσει αρκετά συναλλαγματικά αποθέματα ώστε να αντέξει επί χρόνια, όχι όμως και απεριόριστα. Ταυτόχρονα, η βαθιά ριζωμένη διαφθορά και η έλλειψη ανταγωνισμού έχουν περιορίσει τις αναπτυξιακές προοπτικές. Οι πολιτικές κινήσεις Πούτιν (προσάρτηση της Κριμαίας, εισβολή στην Ανατολική Ουκρανία, ανάμειξη στις εκλογές ξένων χωρών και καθοδήγηση δολοφονιών αντιπάλων σε μακρινά εδάφη) έχουν καταστήσει τη χώρα του διεθνή παρία, με την επιβολή κυρώσεων που δεν υπάρχει στον ορίζοντα προοπτική να χαλαρώσουν. Η υποκατάσταση των εισαγωγών μετά το 2014 του έχει χαρίσει περιθώρια κινήσεων, όμως η ζωή του μέσου Ρώσου το πιθανότερο είναι να χειροτερέψει.

 

Το 2018 ο Πούτιν πέτυχε την επανεκλογή του με ένα εντυπωσιακό 77% των ψήφων – το καλύτερο αποτέλεσμα που έχει καταγράψει – βοηθούμενος από το γεγονός ότι ο βασικός του αντίπαλος, ο Αλεξέι Ναβάλνι, αποκλείσθηκε από τις εκλογές με στημένες καταγγελίες διαφθοράς. Κανένας αυταρχικός ηγέτης δεν είναι αιώνιος. Όμως, οι Ρώσοι έχουν κάθε λόγο να φοβούνται ότι ο σύγχρονος τσάρος τους θα έχει μακρά προοπτική στον θρόνο.

Αφήστε ένα σχόλιο