Πάσσαλος πασσάλω εκκρούεται

Δημοσιεύτηκε από economia 07/07/2020 0 Σχόλια άρθρα,

Οικονομική Επιθεώρηση, Ioύλιος 2020, τ. 996

ΒΟΡΕΙΟ ΒΑΡΟΜΕΤΡΟ του Κώστα Μπλιάτκα

 

 

 

 

 

 

 

«Πάσσαλος πασσάλω εκκρούεται». Δηλαδή, η βία αντιμετωπίζεται με τη βία (γενικότερα, το κακό αντιμετωπίζεται με όμοιο κακό), σύμφωνα με τη σοφία που αναδύεται από το αρχαίο ρητό.

 

Το θυμήθηκα βλέποντας το ράβε-ξήλωνε με τα τόσο γνωστά στους Θεσσαλονικείς «πασσαλάκια» κεντρικών δρόμων. Τι έχει συμβεί;

 

Το επιτελείο του προηγούμενου δημάρχου Γιάννη Μπουτάρη θέλησε να βάλει μια τάξη στο κυκλοφοριακό χάος του ιστορικού κέντρου της Θεσσαλονίκης, που επιδεινωνόταν κάθε χρόνο από την παράνομη στάθμευση και στάση με «αλάρμ» των αυτοκινήτων ΙΧ και των φορτηγών. Το φαινόμενο, αν δεν ήταν αποκαρδιωτικό για την ποιότητα ζωής, το έλεγες και ξεκαρδιστικό. Άλλος σταματούσε όπου έβρισκε για να πάρει καφέ, άλλος για να ξεφορτώσει εμπόρευμα, άλλος για να πεταχτεί σε κατάστημα ή στον οδοντογιατρό και… «δε βαριέσαι, αδερφέ».

 

Βέβαια, τα «πασσαλάκια» έφεραν αντιδράσεις. Διάφοροι επαγγελματίες και ιδιοκτήτες καταστημάτων στους συγκεκριμένους δρόμους είδαν να χάνουν πελατεία και να μειώνονται οι τζίροι τους επειδή οι πελάτες δεν είχαν τρόπο στάθμευσης. Άλλωστε, ουδείς δήμαρχος μπόρεσε να αποφύγει ή να αντέξει στην πίεση της «αγοράς του κέντρου». Μια αέναη κωμικοτραγική «διαπραγμάτευση» ζούμε εδώ και δεκαετίες.

 

Τώρα κάποια εκατοντάδες «πασσαλάκια» απομακρύνθηκαν σιγά-σιγά από ορισμένα σημεία δρόμων για να «στηριχτεί η αγορά» –κι ας επανέλθει η κυκλοφοριακή ασφυξία– την ώρα που λόγω του κορονοϊού γενικεύεται και η λειτουργία των «χιλιοτραγουδισμένων» τραπεζοκαθισμάτων.

 

Η κίνηση αυτή όμως έφερε και νέο κύμα διεκδικήσεων. «Γιατί όχι και σε μας;»

 

Ας δούμε όμως τη μεγάλη εικόνα.

 

Η Θεσσαλονίκη έχει το θλιβερό, για ευρωπαϊκή μεγαλούπολη (χώρας μάλιστα που είναι και σαράντα χρόνια στην Ευρωπαϊκή Ένωση), ρεκόρ των μαζικών μετακινήσεων αποκλειστικά με αστικά λεωφορεία.

 

Ειδικά αυτό που συμβαίνει στο κέντρο της πόλης, όπου όλοι οι σχεδιασμοί δικτύων ποδηλατόδρομων, πεζόδρομων, λεωφορειόδρομων αποδεικνύονται ελλιπείς και αλληλοεξουδετερώνονται σε συνδυασμό με το στοιχειωμένο μετρό, το λες και παράδειγμα προς αποφυγήν διεθνώς.

 

Το μετρό της Θεσσαλονίκης, το οποίο ύστερα από την ανακοίνωση νέων καθυστερήσεων θα λειτουργήσει το 2023, είναι ένα έργο με εντυπωσιακά μικρό μήκος της βασικής του γραμμής (9,6 χλμ.) και δείχνει ανάγλυφα το μέγεθος της αναποτελεσματικότητας και της αποτυχίας των κυβερνήσεων και επιτελών που ανέλαβαν να το υλοποιήσουν.

 

Η συνολική, βιώσιμη, σύγχρονη παρέμβαση, άλλωστε, στον αστικό χώρο της Θεσσαλονίκης ουδέποτε έγινε εφικτή, καθώς μέρη του σχεδιασμού ματαιώνονται από μικροσυμφέροντα.

 

Σε άλλες ευρωπαϊκές πόλεις, κυρίως του Βορρά, η περιβαλλοντική υποβάθμιση είναι παρελθόν, το αυτοκίνητο εκδιώκεται από το ιστορικό τους κέντρο, η χρήση νέων εναλλακτικών τεχνολογιών και το πράσινο έχουν φτιάξει ένα γοητευτικό τοπίο του μέλλοντος. Ο αέρας και τα νερά καθαρίζουν. Ο πολιτισμός και ο άνθρωπος μπαίνουν στην πρώτη γραμμή. Εμείς βάζουμε και βγάζουμε «πασσαλάκια»…

 

Πάσσαλος πασσάλω εκκρούεται, λοιπόν. Αλλά μήπως και το «να ψοφήσει η κατσίκα του γείτονα» δεν συνοψίζει όλη την αγάπη που παραδοσιακά έχουμε στον κοινωνικό αυτοματισμό;

 

Μόνο που, ενώ και σε όλη την υπόλοιπη Ελλάδα μαίνεται η σύγκρουση ανάλογων μικροσυμφερόντων και η μάχη μεταξύ συντεχνιών, στο τέλος την πληρώνει η… Θεσσαλονίκη.

 

 

 

 

*Η φωτογραφία είναι της Ελένης Βράκα.

 

Αφήστε ένα σχόλιο