Για Μπράλο, Παλαιοφάρσαλο

Οικονομική Επιθεώρηση, Ιούνιος 2022, τ.1019

ΒΟΡΕΙΟ ΒΑΡΟΜΕΤΡΟ

του Kώστα Δ. Μπλιάτκα

Παλιά η απορία και η συζήτηση στη φοιτητοπαρέα του ‘80 ήταν για τον Σιδηροδρομικό Σταθμό Αθηνών, που ξεκινούσε την ώρα που αγόραζες εφημερίδα και περιοδικά για το σχεδόν οκτάωρο ταξίδι μέχρι τη συμπρωτεύουσα.

Γιατί τον λένε «Σταθμό Λαρίσης»; Έλα ντε… Γιατί ενώ έχει έδρα την Αθήνα και εξυπηρετεί «ολόκληρη Θεσσαλονίκη», έμεινε γνωστός με το όνομα μιας άλλης μικρότερης πόλης;

Μεγάλη ιστορία.

Εγκαινιάστηκε τον Μάρτιο του 1904, σε κοντινή απόσταση από τον ήδη υπάρχοντα «Σταθμό Πελοποννήσου», που συνέδεε την πρωτεύουσα με τις νότιες περιοχές της χώρας. Ο «Σταθμός Αθηνών-Λαρίσης» ή «Σταθμός Συνόρων» ερχόταν να εξυπηρετήσει τη βόρεια Ελλάδα, μέχρι τα τότε σύνορα με την Τουρκία.

Ας μην ξεχνάμε ότι η Θεσσαλονίκη απελευθερώθηκε το 1912 και το 1904 ήταν ακόμα υπό οθωμανική κατοχή, οπότε η πιο μεγάλη πόλη στην οποία μπορούσαν οι επιβάτες να φτάσουν σιδηροδρομικώς ήταν η Λάρισα. Το 1918 πια, έτρεξε ο πρώτος συρμός από την Αθήνα για τη Θεσσαλονίκη. Τη δεκαετία του 1920 οι γραμμές χρησιμοποιήθηκαν για τα δρομολόγια του Οριάν Εξπρές από Αθήνα για Παρίσι και αργότερα οι διεθνείς αμαξοστοιχίες Ελλάς Εξπρές και το Ακρόπολις, που συνδέθηκαν με τα πρώτα κύματα μετανάστευσης στη Γερμανία.

Με την ανάπτυξη των Πανεπιστημίων της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης και την αύξηση των εισακτέων φοιτητών και φοιτητριών τις δεκαετίες του ‘70 και του ‘80, δεκάδες, χιλιάδες νέοι άνθρωποι με τη ζωντάνια και το κέφι τους άρχισαν να δίνουν ζωή στους σταθμούς της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης.

Στο μυαλό μου όμως έχει μείνει εκείνη η νυχτερινή πολύωρη διαδρομή του τρένου. Σε είχε πάρει ο ύπνος πια μετά τα μεσάνυχτα και σε ξυπνούσε η στεντόρεια φωνή του ελεγκτή: «Όσοι ανεβήκατε από τον Μπράλο ετοιμάστε τα εισιτήριά σας για έλεγχο»!

Ονόματα σταθμών που έμαθες σχεδόν μέσα στον ύπνο σου. Τιθορέα, Παλαιοφάρσαλο, Λιανοκλάδι, Μπράλος…

Τα σκέφτομαι όλα αυτά ενώ ετοιμάζομαι να κατέβω στην Αθήνα με το νέο γρήγορο τρένο ΕΤR, που καλύπτει πια τη διαδρομή Θεσσαλονίκη-Αθήνα σε λιγότερο από 4 ώρες. Με άλλα λόγια, πας σφαίρα για Αθήνα και γλιτώνεις από τη γνωστή, πολλών δεκαετιών, γκρίνια: «Γιατί δεν φτιάχνουν γραμμές και τρένα της προκοπής να ταξιδεύεις κι εσύ σαν άνθρωπος;»

Οι αμαξοστοιχίες αυτές διαθέτουν εννέα βαγόνια, ένα εκ των οποίων είναι εστιατόριο και μπαρ, τρία βαγόνια πρώτης θέσης και πέντε οικονομικής. Κάθε αμαξοστοιχία μπορεί να μεταφέρει 475 επιβάτες και περιλαμβάνει όλες τις ανέσεις.

Επόμενος στόχος, με την αναβάθμιση των υλικών των γραμμών, είναι η κάλυψη της διαδρομής σε τρεις ώρες και είκοσι λεπτά. Καθόλου άσχημα.

Και κάνεις χρήση της έκπτωσης 20% για ένα 20ήμερο και βέβαια δεν χρειάζεται ο πολύωρος ύπνος στο βαγόνι που διακοπτόταν από τη φωνή του ηρωικού ελεγκτή, ούτε ο αγουροξυπνημένος καφές όταν τα μεγάφωνα σου ανακοινώνουν: «Επόμενος σταθμός είναι ο Σταθμός Λαρίσης, ετοιμαστείτε για αποβίβαση».

Το περίεργο είναι ότι αγάπησες το τρένο μέσα από την οκτάωρη-και βάλε –αφού οι καθυστερήσεις ήταν… θεσμός– ταλαιπωρία της διαδρομής που συνδέθηκε με τα καλύτερα χρόνια σου.