Το Παλατάκι

Οικονομική Επιθεώρηση, Νοέμβριος 2022, τ.1024

ΒΟΡΕΙΟ ΒΑΡΟΜΕΤΡΟ

του Kώστα Δ. Μπλιάτκα

Μία από τις πιο όμορφες παραθαλάσσιες περιοχές της ευρύτερης Θεσσαλονίκης είναι το Καραμπουρνάκι και η φημισμένη γωνία του, το ακρωτήριο Μικρό Έμβολο.

Μπορείς, όταν καθαρίζει ο ορίζοντας, να δεις από κει τον Όλυμπο, τον Θερμαϊκό, και ρομαντικά να θυμηθείς το υπέροχο τραγούδι του αξέχαστου Νίκου Παπάζογλου:

«Θα πάρω το βαρκάκι μου

ό,τι καιρό κι αν έχει

και θ’ ανοιχτώ απέναντι

προς το Καραμπουρνού»

Στο άκρο του ακρωτηρίου του Μικρού Εμβόλου βρισκόταν διατηρητέο οχυρό το οποίο κατεδαφίστηκε για να κτισθεί στα τέλη της δεκαετίας 1950 το γνωστό σε όλη την Ελλάδα Κυβερνείο ή «Παλατάκι», ένα μεγαλοπρεπές αξιοθέατο της Καλαμαριάς, νεοκλασικό κτίσμα, που δυστυχώς εδώ και χρόνια ρημάζει εγκαταλελειμμένο.

Στην μπροστινή είσοδο υπάρχει εκκλησάκι των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, ενώ στην πίσω λειτουργούσε ελικοδρόμιο. Απέναντί του βρίσκονται τα κτηριακά απομεινάρια του πρώην στρατοπέδου Κόδρα.

Πώς όμως έφτασε στη σημερινή θλιβερή κατάσταση το «Παλατάκι»;

Η πρώτη απόφαση ήταν να χρησιμοποιηθεί ως κατοικία του εκάστοτε υπουργού Βορείου Ελλάδος, αλλά το 1962 παραχωρήθηκε στη βασιλική οικογένεια ως κατοικία-ανάκτορο, όταν αυτή ερχόταν στη Θεσσαλονίκη.

Μόνο που τελικά η βασιλική οικογένεια προτίμησε το ξενοδοχείο Méditerranée στην παλιά παραλία, διεθνώς γνωστό και αγαπημένο από προσωπικότητες του κινηματογράφου, του θέατρου, επιχειρηματίες κ.λπ. – κι έτσι το «Παλατάκι» τούς φιλοξένησε μόνο μία νύχτα.

Μετά το 1974 χρησιμοποιήθηκε σαν κατοικία από τον υπουργό Μακεδονίας-Θράκης, αλλά κάποιες φορές και από τον πρωθυπουργό και μετέπειτα Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κωνσταντίνο Καραμανλή κατά τη διάρκεια των επισκέψεών του στην πόλη, ενώ χρησιμοποιήθηκε για τελετές, εκδηλώσεις κ.ά.

Το κτήριο πλέον ανήκει στο ΤΑΙΠΕΔ (Ταμείο Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου). Είναι γεγονός ότι έχουν γίνει προσπάθειες για να σωθεί το «Παλατάκι» από υπουργούς, δημάρχους και άλλες γνωστές προσωπικότητες της πόλης, αλλά αναζητήθηκαν και ευρωπαϊκοι πόροι. Τούτο όμως δεν αλλάζει την αποκαρδιωτική του εικόνα σήμερα.

Οι εσωτερικοί τοίχοι είναι φθαρμένοι από τη μούχλα και την υγρασία.

Από τις οροφές κρέμονται μπογιές και σοβάδες, ενώ τα ξύλινα πατώματα καταστρέφονται αργά από τα τρίμματα που πέφτουν από τους τοίχους και τις οροφές. Πολλές ζημιές υπάρχουν και στο εξωτερικό μέρος του κτηρίου, στους εξώστες και στις βεράντες, όπως και στις υδραυλικές και ηλεκτρολογικές εγκαταστάσεις και τα δίκτυα αποχέτευσης. Υπάρχει και μελέτη του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, που εντοπίζει προβλήματα καθίζησης του εδάφους εξαιτίας της διάβρωσης από την πλευρά της θάλασσας.

Όλος ο Οκτώβριος σφραγίστηκε από τις δράσεις της Πρωτοβουλίας Πολιτών «ΣΩΣΤΕ ΤΟ ΠΑΛΑΤΑΚΙ», που κορυφώθηκαν με συγκέντρωση ενημέρωσης και προβληματισμού έξω από την κεντρική είσοδο του κτηρίου στις 26 του μηνός, ημέρα επετείου της απελευθέρωσης της Θεσσαλονίκης και του εορτασμού του πολιούχου της Αγίου Δημητρίου.

Το θέμα έχει ευαισθητοποιήσει όχι μόνο τους πολίτες της Καλαμαριάς αλλά και ολόκληρης της Θεσσαλονίκης, ενώ έχουν σπεύσει ως αρωγοί βουλευτές, ευρωβουλευτές, στελέχη της αυτοδιοίκησης, άνθρωποι του καλλιτεχνικού, πανεπιστημιακού και επιχειρηματικού κόσμου κ.ά.

Όπως όλα δείχνουν, αν στο μεταξύ δεν δρομολογηθεί μια λύση, το «Παλατάκι» θα είναι ψηλά στην ατζέντα των αυτοδιοικητικών εκλογών του 2023.

Ιδέες έχουν ακουστεί για μετατροπή του σε πολυχώρο πολιτισμού, με εκθέσεις, συναυλίες, συνέδρια και παράλληλη χρήση του για τελετές και μεγάλες διοργανώσεις.