Οικονομική Επιθεώρηση, Μάιος 2021, τ. 1006

ΜΙΚΡΟΜΕΣΑIΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡHΣΕΙΣ του Βασίλη Κορκίδη, πρoέδρου ΕΒΕΠ & ΠΕΣ Αττικής

Δύσκολη αρχή και δυσκολότερη συνέχεια για το λιανικό εμπόριο

Η επαναλειτουργία των εμπορικών καταστημάτων δεν μπορεί να αναπληρώσει ούτε εύκολα ούτε γρήγορα τις τεράστιες απώλειες των 10 δισ. ευρώ του τελευταίου δωδεκαμήνου. Αυτό βεβαίως που μπορεί να κάνει, όπως δείχνουν τα στοιχεία των δύο πρώτων εβδομάδων, είναι να σταματήσει σταδιακά την αιμορραγία των 350 εκατ. ευρώ την εβδομάδα και να κυνηγήσει το 1,5 δισ. ευρώ του μέσου τζίρου των τελευταίων ετών της πασχαλινής αγοράς. Το άνοιγμα του λιανεμπορίου δίνει βεβαίως μια ψυχολογική και οικονομική ανάσα, αλλά παράλληλα δημιουργεί την ευθύνη να τηρηθούν με ευλάβεια τα μέτρα μέχρι το Πάσχα, ώστε να μην έχουμε πισωγυρίσματα και όποια επιχείρηση ανοίξει όχι μόνο να μην ξανακλείσει, αλλά να προχωρήσει το συντομότερο σε κανονική λειτουργία.

Οι πληγές θα αργήσουν να επουλωθούν, αφού η ακτινογραφία των μικρομεσαίων εμπορικών επιχειρήσεων που άνοιξαν δείχνει πως επαναλειτουργούν σε κλίμα καταναλωτικής αβεβαιότητας, χωρίς την απαραίτητη ρευστότητα και με πολλά «παγωμένα» χρέη. Συγκεκριμένα, 9 στα 10 μαγαζιά έχουν επηρεαστεί αρνητικά από την πανδημία, 8 στα 10 έχουν έλλειψη ρευστότητας, 7 στα 10 έχουν μείωση τζίρου, 6 στα 10 έχουν αύξηση ληξιπρόθεσμων οφειλών, 5 στα 10 θέλουν 2 χρόνια για να επανέλθουν σε βιώσιμη κατάσταση, 4 στα 10 προτιμούν κεφάλαια επανεκκίνησης από μέτρα στήριξης, 3 στα 10 θεωρούνται «απειλούμενα» να βάλουν λουκέτο, 2 στα 10 χρησιμοποιούν ίδια κεφάλαια ως πηγή χρηματοδότησής τους και μόνο 1 στα 10 εξετάζει επενδύσεις παγίων στο άμεσο μέλλον.

Εκτός όμως από τη μουδιασμένη κατανάλωση, την περιορισμένη αγοραστική κίνηση και τον υποτονικό τζίρο των πρώτων ημερών από το άνοιγμα της αγοράς, το άλλο μείζον θέμα είναι ότι ξεκίνησαν τη λειτουργία τους με πολλά αδιάθετα εμπορεύματα στα ράφια και με μηδέν ή ελάχιστα ταμειακά διαθέσιμα. Σίγουρα λοιπόν έχουν ανάγκη από «ζεστό χρήμα» για να αγοράσουν εποχικό εμπόρευμα και για να καλύψουν τρέχοντα έξοδα. Η λύση για να κρατήσουν τα εμπορικά ανοικτά ρολά είναι ένα πρόγραμμα «επιχορήγησης παγίων» και «κεφαλαίου επανεκκίνησης», όπως αυτό της εστίασης. Εκτιμάται πως για αγορές εμπορευμάτων και υποχρεώσεις απαιτούνται περίπου 15.000 ευρώ για τις πολύ μικρές και πάνω από 30.000 ευρώ για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Προτείνεται, λοιπόν, ο 8ος κύκλος της Επιστρεπτέας Προκαταβολής τον Μάιο να αφορά σε «μη επιστρεπτέα χρήματα» από το κράτος ως «κεφάλαιο επανεκκίνησης», ώστε να καλύψουν τα πρώτα έξοδα που τρέχουν από τη στιγμή που τα εμπορικά σήκωσαν ρολά για να επαναλειτουργήσουν με τους περιορισμούς των click away και click inside.

Τώρα είναι η ώρα για διαχείριση της επαναλειτουργίας του λιανεμπορίου και για την αντιμετώπιση μιας νέας διαφορετικής καταναλωτικής κανονικότητας. Βρισκόμαστε ήδη σε μια κρίσιμη μεταβατική περίοδο και για να φτάσουμε όλοι στην επόμενη μέρα απαιτείται πολύ καλή «επιχειρηματική διαχείριση». Επίσης, χρειάζεται ένας οδηγός επιβίωσης για τη μετά Covid εποχή και ένας οδικός χάρτης εξόδου από τις μέχρι τώρα ενισχύσεις στις «φθηνές» χρηματοδοτήσεις.

Θα πρέπει να λάβουμε σοβαρά υπόψη μας ότι από το σύνολο των 63.000 εμπορικών καταστημάτων που υπέστησαν το «ακορντεόν» της λειτουργίας τους στα τρία lockdown, μόνο 1.500 είχαν δυνατότητα ηλεκτρονικών πωλήσεων. Αυτό επιβεβαιώνει πως η επόμενη μέρα του εμπορίου απαιτεί μια νέα οπτική γωνία και ένα καλύτερο γνωσιακό επίπεδο, ώστε να μην μεταλλαχθεί η αγορά χωρίς μικρομεσαίους, αλλά να μεταρρυθμιστεί με όλους τους μικρομεσαίους. Κάθε αρχή και δύσκολη, ενώ στην περίπτωση του λιανεμπορίου η συνέχεια προμηνύεται ακόμη δυσκολότερη· αλλά διατηρώ την αισιοδοξία μου πως θα τα καταφέρουμε.