Μακεδονικό: με προσοχή από κάθε πλευρά

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Με προσοχή, από κάθε πλευρά, προχωρούν οι σχέσεις της Ελλάδας με την Βόρεια Μακεδονία: καταδείχθηκε αυτό από τις τοποθετήσεις λίγο-πολύ των πάντων με την ευκαιρία της εδώ παρουσίας του ΒορειοΜακεδόνα Πρωθυπουργού Ζόραν Ζάεφ (με την αφορμή του DEF/Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών) και των επαφών του ιδίου και του ΥΠΕΞ Νικολά Ντιμιτρόφ με την Ελληνική ηγεσία.

Η Ελληνική πλευρά – Κυριάκος Μητσοτάκης, άρα λογικά η επίσημη άποψη… – είναι ότι «η Ελλάδα υποστηρίζει την ένταξη της Βόρειας Μακεδονίας στην ΕΕ […] πάντως με βάση τους ισχύοντες κανόνες και προϋποθέσεις, στο πλαίσιο της στήριξης στην Ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων» (Ο Ζ. Ζάεφ θύμισε την Σύνοδο της Θεσσαλονίκης του 2003, απ’ όπου εκπορεύθηκε το θεμελιώδες μήνυμα για τα Δυτικά Βαλκάνια). Η ΒορειοΜακεδονική πλευρά ζήτησε την συνεχιζόμενη στήριξη των Αθηνών. Σε ένα άλλο επίπεδο – εκείνο του ΑΝΥΠΕΞ Μιλτιάδη Βαρβιτσιώτη – ειπώθηκε βέβαια το πλησιέστερο προς την ουσία: η Αθήνα δεν θέλει/δεν δέχεται την αποσύνδεση της ΒορειοΜακεδονικής και της Αλβανικής υποψηφιότητας. αυτό, την στιγμή που η Σόφια – ως Κράτος μέλος, άρα με δυνατότητα αυτοτελούς μπλοκαρίσματος – έχει αρνητική για τα Σκόπια στάση, δείχνει πόσο ευαίσθητη είναι η φάση για την Αθήνα. Μάλιστα ο Μ. Βαρβιτσιώτης δεν δίστασε να χρησιμοποιήσει την έκφραση «τώρα είναι η ώρα» για έναρξη διαπραγματεύσεων/Διακυβερνητική.

Αφήνοντας για μια στιγμή την «μεγάλη» πολιτική κατά μέρος, αξίζει να δει κανείς πόσο ο Ζόραν Ζάεφ έδωσε έμφαση στην οικονομική εξωτερική πολιτική. Και μάλιστα όχι τόσο στο σχετικό Μνημόνιο Οικονομικής Συνεργασίας – θα επανέλθουμε – όσο στα άμεσα, συγκεκριμένα projects: πετρελαιαγωγός ΕΛΠΕ 210 χιλιομέτρων  προς Σκόπια σε φόντο TAP (με περαιτέρω τροφοδότηση Σερβίας…). συμμετοχή μέσω Κοπελούζου στο τερματικό/Gastrade φυσικού αερίου αλλά και σε SPV/μονάδα ηλεκτροπαραγωγής στην Αλεξανδρούπολη. μονάδα φυσικού αερίου Μυτιληναίου στα Σκόπια για την δική τους απανθρακοποιηση με συμμετοχή ΔΕΗ. συν Πανευρωπαϊκό Οδικό Διάδρομο Οκτώ (από Ιταλία μέχρι Τουρκία). Αν και κάπου παρατηρούσε αυτή την εξέλιξη ο Μητσοτάκης (Κωνσταντίνος), 30 χρόνια αργότερα από τις δικές του ημέρες, θα χαμογελούσε…

Πάντως, από κανένα δεν διέφευγε η ανάγκη να μην ταράζονται τα επίφοβα νερά της εσωτερικής πολιτικής: ο Κυριάκος Μητσοτάκης φρόντισε να αναφερθεί στο πώς η «πλήρης, συνεπής και καλή τη πίστει εφαρμογή  της Συμφωνίας των Πρεσπών» αποτελεί πάγια προϋπόθεση για τις διμερείς σχέσεις, αλλά και την στήριξη των Αθηνών στην ενταξιακή πορεία. (Διόλου συμπωματικά, την ίδια στιγμή «ανεκαλύφθη» η αίτηση σωματείου με μειονοτική Μακεδονίτικη λογική για ένταξη σε προγράμματα του Υπουργείου Πολιτισμού. Η μικροφωτιά μάλλον σβήστηκε). Αντίστοιχα, ο Ζόραν Ζάεφ, φρόντισε να αναλωθεί σε επαίνους – στα όρια του δοξαστικού – για τον ρόλο προστασίας της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας στο FIR της γειτονικής χώρας, ως συνέπεια της ΝΑΤΟϊκής συμμετοχής της – πρώτο απτό αποτέλεσμα της Συμφωνίας των Πρεσπών. Ομοίως για την υγειονομική συνδρομή της Ελλάδας τις ημέρες της πανδημίας.

Ο ίδιος Ζ.Ζάεφ, φρόντισε επίσης με κάθε τρόπο, εμπεδώνοντας την φιλική του σχέση με Αλέξη Τσίπρα και υπενθυμίζοντας την σημασία της κοινής τους προσπάθειας για τις Πρέσπες, να ευχηθεί ωστόσο ανάλογη σχέση με Κυριάκο Μητσοτάκη. Το ζευγάρι Δένδια-Ντιμιτρόφ εξέφρασε κι αυτό την προσδοκία, οι πρώτες Διακυβερνητικές με ΕΕ να μην είναι μακριά…

Από πλευράς ΣΥΡΙΖΑ/Αλέξη Τσίπρα, πέρα από την διατήρηση των θερμών σχέσεων με Ζάεφ, υπήρξαν αναφορές – κι εδώ φθάνουμε σε δυνητικά δύσβατο έδαφος – και εκκλήσεις για προώθηση των (τριών) Μνημονίων Συνεργασίας με Βόρεια Μακεδονία, τα οποία αφορούν επιμέρους πρακτικά μέτωπα  υλοποίησης της Συμφωνίας των Πρεσπών, αλλά στην Αθήνα δημιουργούν θέμα ενδοΚυβερνητικής συνοχής έστω θα βρεθούν για κύρωση στην Βουλή. Όταν το θέμα τέθηκε στην Κυβερνητική Εκπρόσωπο, η Αριστοτελία Πελώνη έδωσε την – στυφή – απάντηση ότι «η κύρωση των συμφωνιών θα προσαρμοσθεί στις νομοθετικές προτεραιότητες [της Κυβέρνησης] και όχι το αντίστροφο». Ο δε Πρόεδρος της Βουλής Κώστας Τασούλας προέβη σε διαρροές που αφορούν την … διαθεσιμότητα αιθουσών της Βουλής λογω πανδημίας.

Βέβαια, το αληθινό ζήτημα, εδώ, είναι τι/πώς θα ψηφίσει ο Αντώνης Σαμαράς, ο οποίος δεν φαίνεται διατεθειμένος να ακολουθήσει την ελάχιστα ένδοξη τακτική της απουσίας από την ψηφοφορία. Επί αρνητικής όμως ψήφου Σαμαρά (δηλαδή επί μη-αξιοποίησης του «προηγούμενου Μητσοτάκη (Κωνστ.)», ότι οι πρώην αρχηγοί της Ν.Δ. μπορούν να τοποθετούνται εκτός γραμμής), ανεβαίνει στην επιφάνεια το τι θα κάνουν οι βουλευτές του κλίματός του ιδίως οι ΒορειοΕλλάδίτες, αλλά και ο επίσης πρώην Πρωθυπουργός – και Θεσσαλονικάρχης – Κώστας Καραμανλής. Ο οποίος, στο άλλο μέτωπο των ΕλληνοΤουρκικών, «ακολούθησε» Σαμαρά.

Πάντως, επειδή ήδη σημειώσαμε ότι στο Μακεδονικό επιδεικνύεται προσοχή από κάθε πλευρά, είναι να ελπίζει κανείς ότι ο ΣΥΡΙΖΑ, μ’ όλη την πικρία που νομιμοποιείται να φέρει από την ατμόσφαιρα της εποχής της Συμφωνίας των Πρεσπών («μειοδοτική», «εθνικά ζημιογόνα», αν μη «προδοτική») δεν θα επιδιώξει να τρικλοποδιάσει με την δική του στάση την κύρωση των Μνημονίων. Αλλά θα προαναγγείλει και θα τηρήσει ευθέως θετική στάση στην Βουλή.