Με lock-down και Πολυτεχνείο «χάσαμε» κάτι από την προσοχή μας

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Κάτι η ραγδαία επιδείνωση της υγειονομικής κατάστασης στο μέτωπο της πανδημίας, με το lock-down σ’ όλη την Ελλάδα να αναμένεται (ως μόνη ελπίδα: όχι ευχάριστο μετά τις φάσεις αυτοεπαίνου για τις επιτυχίες στην Ελληνική διαχείριση και προσδοκιών ότι η πανδημία βρισκόταν υπό έλεγχο) να φέρει κάποια συγκράτηση, κάτι και η αναπήδηση της πολιτικής διχαστικότητας με αφορμή τον φετινό εορτασμό της επετείου της εξέγερσης του Πολυτεχνείου (όπου, μετά από τόσα χρόνια, «αναβιώθηκε» η διχαστική λογική Αριστεράς/Δεξιάς με ΣΥΡΙΖΑ-ΚΚΕ-ΜέΡΑ25 από την μια να διεκδικούν δικαίωμα σε πορεία, ΝΔ με διστακτικό ΚΙΝΑΛ να διαφωνούν και να επιβάλλεται απαγόρευση, με το αναμενόμενο σκηνικό δακρυγόνων στους δρόμους της Αθήνας), χάσαμε «κάτι» αρκετά σημαντικό από το μέτωπο των Ευρωπαϊκών. Και μάλιστα από ένα σημείο των Ευρωπαϊκών που μας καίει – άμεσα.

Δείτε: κατέφθασε – και μας το ανήγγειλε περιχαρής η Πρόεδρος φον ντερ Λάιεν, το χαιρέτισε φυσικά και ο ημέτερος Σταϊκούρας – η πρώτη δόση ενίσχυσης από τον μηχανισμό SURE, για την συμμετοχή της ΕΕ στην στήριξη των πληττόμενων από την πανδημία του κορωνοϊού εργαζομένων. Έστω και με 6-7 μήνες καθυστέρηση από την αρχική απόφαση, τα 2 δις (επί συνόλου, 2,7 δις που δικαιούται η Ελλάδα) που ήρθαν δεν είναι αμελητέα ιστορία. Και ας έχουν ήδη ξοδευτεί σε πολλαπλάσιο με την αποζημίωση ειδικού σκοπού, με την κάλυψη εισφορών των σε αναστολή, με το ΣΥΝ-Εργασία…

Όλα καλά, λοιπόν; Όχι ακριβώς! Διότι, την ίδια στιγμή, η Μεγάλη Λευκή Ελπίδα που είναι για την Ελλάδα τα 31 δις του Ταμείου Ανάκαμψης/Next Generation EU προς στιγμή σκόνταψε. Βέβαια, αυτά τα κονδύλια είναι να αναμένονται σε πρώτη δόση (10%;) περί τα τέλη του α΄6μηνου του 2021, ενώ εδώ η 15η Νοεμβρίου πέρασε και ούτε η τελική Έκθεση της Επιτροπής Πισσαρίδη δεν έχει δημοσιοποιηθεί (αναμενόταν, λέει, 15 Οκτωβρίου). πόσο μάλλον να προ-δρομολογηθούν, ή να προδιαγραφούν έργα και δράσεις με μέριμνα της Ομάδας Σκυλακάκη (με ή χωρίς τεχνική βοήθεια ιδιωτικών εταιρειών συμβούλων) κοκ.

Όμως, ενώ το Ευρωπαϊκό πλαίσιο λειτουργίας όλων αυτών ήταν να έχει κλειδώσει μετά από εργώδεις διεργασίες Ευρωκοινοβουλίου-Συμβουλίου, μας προέκυψε… δίδυμο βέτο. Ουγγαρία και Πολωνία μπλοκάρουν όχι μόνον το NGEU, αλλά όλου του 7ετούς ορίζοντα Κοινοτικό Προϋπολογισμό 1,8 τρις ευρώ. Γιατί; Επειδή θεωρούν ότι ο μηχανισμός ελέγχου της τήρησης θεμελιωδών δικαιωμάτων από μέρους τους (ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης για την Βουδαπέστη, δικαιώματα γυναικών και καθεστώς του Τύπου για την Βαρσοβία) προσκρούει στην δική τους αντίληψη της κυριαρχίας. Ψυχρολουσία στους «27», καθώς μια καθυστέρηση – τώρα – κινδυνεύει να λειτουργήσει αποδομητικά για όλη την πορεία του NGEU και την ιδεολόγησή της ως Ευρωπαϊκής υπέρβασης.

(Πέραν τούτου, όπως παρατηρεί εδώ και καιρό ο Αλέκος Κρητικός, από τους ουσιαστικότερους γνώστες των χρηματοδοτήσεων Διαρθρωτικών/Συνοχής της ΕΕ, η ιδέα και μόνον να χρησιμοποιούνται τα κονδύλια συνοχής και διαρθρωτικής προσαρμογής ως κύρωση, ως τιμωρία, έστω και για θεάρεστο σκοπό, «χρωματίζει» παράξενα/αρνητικά την ίδια την εσωτερική λογική της συνοχής της ΕΕ. Αλλ’ αυτά είναι μεγάλη κουβέντα).

Για την ώρα, οι μεγάλες καγκελαρίες – Βερολίνο+Παρίσι – πιέζουν παντοιοτρόπως Ούγγρους και Πολωνούς ώστε να μην επιμείνουν. Ενώ στις Βρυξέλλες, αναζητούνται πατέντες ώστε να μην ανακοπεί η εκταμίευση τουλάχιστον τακτικών κονδυλίων ή/και επειγουσών χρηματοδοτήσεων.