Μετά την «Μήδεια» και τις εικόνες της, η θετική έκλειψη της Δασικής Υπηρεσίας

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Πέρασαν λοιπόν μέρες και εβδομάδες από τα χιόνια της «Μήδειας» του Φεβρουαρίου μετά την αποδιοργάνωση που έφεραν και με τις καταστροφές που καταγράφηκαν, πέρασε και το ΣαββατοΚύριακοΔεύτερο των Κούλουμων – η χρονική επισήμανση έχει την σημασία της… – και στα Βόρεια και Ανατολικά προάστεια της Αθήνας, εκεί όπου οικογένειες (χιλιάδες, 70.000 μετρητές ανέφερε ο ΔΕΔΔΗΕ) πέρασαν ημέρες αποκλεισμού ή και έζησαν εμπειρία χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα ή και νερό (στα 10-15 χιλιόμετρα από το Κέντρο της Αθήνας) και προέκυψε μια άλλη εμπειρία, μια άλλη εικόνα.

Δρόμοι κεντρικοί, παράδρομοι, αλλά και στενά ανηφορικά δρομάκια είχαν γεμίσει επί εβδομάδες με σωρούς από κομμένα κλαριά, από πεύκα, κουκουναριές, λεύκες, καβάκια, μουριές, ακόμη και πλατάνια που είχαν λυγίσει, τσακίσει, σπάσει από τον όγκο των χιονιών. Στους κήπους και σε φράχτες, καμιά φορά και στα πεζοδρόμια ή και μεσοδρομίς τσακισμένες κλάρες. Κηπουροί και υλοτόμοι καθάριζαν επί μέρες και μέρες, κλάδευαν, πριόνιζαν. Αλλού πιο μελετημένα και προσεκτικά, αλλού πιο άγαρμπα: οι τριγμοί τις μέρες του χιονιού, τα λυγίσματα δέντρων και μεγάλων κλαριών, τα σκισίματα κορμών – όλα αυτά είχαν φέρει νευρικότητα και μερικές φορές φόβο στους κατοίκους, μαζί και οι εικόνες αυτοκινήτων και μαντρών που είχαν καταπλακωθεί από κλαριά, σπιτιών που είχαν απειληθεί.

Όλα όσα κλαδεύονταν, αφήνονταν – με υπόδειξη των Δήμων, όχι αυθαίρετα – στην άκρια του δρόμου αντί στο πεζοδρόμιο καθώς, όπως είχαν εξηγήσει οι υπηρεσίες των Δήμων, η συλλογή από το οδόστρωμα μπορεί να γίνει με μηχανήματα ενώ από τα πεζοδρόμια δυσκολεύει πολύ, χώρια που μπορεί να γίνουν και ζημιές. Επί μέρες και μέρες, λοιπόν, οι δρόμοι της περιοχής είχαν παράξενη όψη με την «κατάληψη» από τα κλαριά και τα κλαδέματα. Τόνοι ύλης ντανιαρισμένοι από Μαρούσι και Κηφισιά και Πολιτεία μέχρις Ερυθραία και Εκάλη πέρα προς Διόνυσο και Σταμάτα, και Άγιο στέφανο, αλλά και Πεύκη ή Παπάγου. Σημειωτέον – κι αυτό έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον – ότι οι τοπικές αρχές «πέρασαν» το μήνυμα ότι οι φοβερές και τρομερές Δασικές Υπηρεσίες, οι ίδιες εκείνες που απαγορεύουν να αγγιχτεί πεύκο (πόσο μάλλον ΠΕΥΚΑ) ή παλιά δέντρα χωρίς πολύμηνη διαδικασία με χαρτιά και υποβολή σχεδίων και  λήψη πιστοποιητικών, με απειλές διώξεων και όλα τα συνήθη για  την Ελλάδα των Απαγορεύσεων και των Απειλών, τώρα, για ένα διάστημα αρκετών εβδομάδων, θα έκαναν τα στραβά μάτια. Συνειδητά. Ομολογημένα.  Όχι πως μπορούσαν να κάνουν και κάτι άλλο, μετά την κατακραυγή των ημερών της «Μήδειας», τότε που το δίκτυο ηλεκτροδότησης διαλύθηκε, εν πολλοίς και από τα δέντρα που έπεφταν, χαρωπά και τραυματιστικά, πάνω στα καλώδια.

Αφού πάντως τα σπασμένα κλαριά και τα κλαδέματα έμειναν στους δρόμους κάποιες βδομάδες, όντως οι Δήμοι – εν πολλοίς και με μισθωμένα συνεργεία – έκαναν την εκκαθάριση των οδοστρωμάτων. Εύτακτα και σχετικά γρήγορα για τον όγκο υλοτόμησης που είχε συσσωρευθεί. Βέβαια, σε ουκ ολίγες περιπτώσεις, μόλις τέλειωναν τα μαζέματα, νέοι όγκοι έβγαιναν από τις μάντρες. ..

Ακόμη περισσότερο, το Σ/Κ των Κούλουμων ή και λίγο νωρίτερα, εντυπωσιακά συνεργεία του ΔΕΔΔΗΕ με τηλεσκοπικούς γερανούς ξεπάτωναν με αλυσοπρίονα ό,τι κλαρόδεντρο πλησίαζε τα σύρματα ηλεκτροδότησης. Τώρα. Εκ των υστέρων. Νέοι σωροί, κυρίως στους κεντρικότερους δρόμους.

Αν υποτεθεί ότι όλη αυτή η περιπέτεια άφησε κάτι πίσω, είναι ένα: η Ελλάδα των Απαγορεύσεων και των Απειλών – η πάγια πρακτική της Δασικής Υπηρεσίας με άλλα λόγια – αν κάτι δημιουργεί είναι καταστάσεις ανεξέλεγκτες. (Όλοι βολεύτηκαν να το λησμονήσουν, αλλά η φρικτή τραγωδία στο Μάτι εν μέρει – πέραν της άναρχης δόμησης των δαιδαλωδών δρόμων που δεν έβγαιναν πουθενά, πάντως όχι στην θάλασσα – αναγόταν κι αυτή στην χωρίς διαμόρφωση, χωρίς κλάδεμα και φροντίδα πυκνή παρουσία εύφλεκτης ύλης, ιδίως πεύκων). Αν υποτεθεί – ΑΝ! – πως κάποιος ήθελε να βγάλει ένα χρηστικό δίδαγμα αυτό θα ήταν αντί για απαγορεύσεις και διαδικασίες που ισοδυναμούν με απαγόρευση, να υπάρξει αντιθέτως υποχρέωση των κατοίκων να μεριμνούν για τον κήπο τους. Για το  συμμάζεμα πάντως των μεγάλων δέντρων που προβάλλουν προς τα έξω. Ναι, με υποβολή δήλωσης προς την Δασική όταν πρόκειται για ιδιαίτερες καταστάσεις, αλλά με προθεσμία βραχύτατη – 4 εβδομάδων – ώστε η υπηρεσία να διατυπώσει τυχόν αντίρρησή της. Αν παρέλθει η προθεσμία, deemed approval: ο ιδιοκτήτης προχωρεί μόνος του, με υλοτόμο/κηπουρό. Και ο ΔΕΔΔΗΕ καθαρίζει κάθε χρόνο, στην κατάλληλη εποχή – όχι μόλις χιονίσει ή πιάσει φωτιά.