«New Pact for Europe», μια συζήτηση που συνεχίζεται

 

Συνεχίζοντας τη διαδικασία δομημένου διαλόγου για το «μέλλον της Ευρώπης» που ξεκίνησε εδώ και μήνες με τη γενική τιτλοφόρηση «New Pact for Europe: Rebuilding Trust through Dialogue», που από την Ελλάδα συντονίζεται από το ΕΛΙΑΜΕΠ, βρέθηκαν την περασμένη εβδομάδα οι Εσθονοί του Avatuud Eesti Fund (Ίδρυμα για Ανοιχτή Εσθονία).

Όπως και προ μηνών στην αντίστοιχη συνάντηση με τους Γάλλους του EuropaNova, έτσι και αυτήν την φορά, ήταν ενδιαφέρουσες και οι συγκλίσεις και οι διαφορές προοπτικής των δυο πλευρών (συμμετείχαν πανεπιστημιακοί, στελέχη της Διοίκησης, άνθρωποι από την κοινωνία πολιτών, δημοσιογράφοι). Στην κομβικής σημασίας ερώτηση: «Σε τι κατάσταση βρίσκεται σήμερα η Ε.Ε.», και για τους Έλληνες και για τους Εσθονούς, η Ε.Ε. αποδείχθηκε ότι στερείται εργαλείων για τη διαχείριση κρίσης, αλλά και έχει έλλειψη εμπιστοσύνης μεταξύ κρατών-μελών, θεσμών αλλά και πολιτών. Οι Έλληνες τόνισαν ακόμη περισσότερο ότι η ίδια η διαδικασία της ενοποίησης έχει περιέλθει σε αμυντική φάση, προκειμένου να αποφευχθεί η διάλυση της Ένωσης. Η έλλειψη αλληλεγγύης προβληματίζει – και τους Έλληνες (όσον αφορά ιδίως το μεταναστευτικό), και τους Εσθονούς (όσον αφορά την οικονομία). Αυτή ακριβώς η διαφορά προτεραιοτήτων, δημιουργεί αισθητές τριβές στη συζήτηση.

Περνώντας, τώρα, στο πεδίο της αποτελεσματικότητας τόσο οι Έλληνες όσο και οι Εσθονοί στρέφονται κριτικά στην παρουσία ενός “κενού απόδοσης” από πλευράς Ε.Ε. Οι Εσθονοί, επιπλέον, επισημαίνουν τη βραδύτητα αντίδρασης της Ε.Ε. λόγω του υπερβολικά πολύπλοκου θεσμικού της συστήματος. Οι Έλληνες επιμένουν στη διαδικαστικότητα/πολυπλοκότητα, οι Εσθονοί στην υπερρύθμιση και τη δυσκολία των ευρωπαϊκών κανόνων. Επισημάνθηκε, επίσης, η απουσία διάθεσης αυτοκριτικής στα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα.

Αναμενόμενο, οι Έλληνες έδωσαν έμφαση στις διευρυνόμενες ανισότητες μεταξύ χωρών. Οι Εσθονοί διαμαρτύρονται ανάλογα, αλλά με αφορμή κυρίως την κατανομή των Διαρθρωτικών Ταμείων.

Και οι δυο πλευρές, επιμένουν ότι η Ε.Ε. έχει αποτύχει στο να ενσωματώσει τους πολίτες στη συζήτηση: οι δεσμοί Ε.Ε. – ευρωπαίων πολιτών επείγει να ενταθούν. Για τους Έλληνες, η Ε.Ε. βρίσκεται μπροστά σε έλλειμμα νομιμότητας: υπάρχει, όμως, και η τάση οι Βρυξέλλες να λειτουργούν ως αποδιοπομπαίος τράγος….