Ο Κ. Μητσοτάκης στα άβολα της Συνόδου Κορυφής

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Για να μην αυταπατώμεθα με προσδοκίες από την σημερινή και αυριανή Σύνοδο Κορυφής των «27» στις Βρυξέλλες, με φυσική παρουσία των ηγετών, η ημερήσια διάταξη περιλαμβάνει μεν τις σχέσεις με την Τουρκία (σχέσεις της ΕΕ, όχι ειδικά τα ΕλληνοΤουρκικά…) και την κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο. όμως αυτά ήδη γειτονεύουν στην ατζέντα με την κατάσταση στην Μπελαρούς/Λευκορωσία, τις σχέσεις με την Κίνα, την ενιαία εσωτερική αγορά, την βιομηχανική πολιτική και την ψηφιακή διάσταση της ΕΕ. Η συσσώρευση ζητημάτων αφήνει «βολικά» λιγοστό χώρο στην συζήτηση περί Τουρκίας. Τα «δικά μας» ζητήματα προβλέπεται να συζητηθούν σήμερα απογευματόβραδο, με δυνατότητα να «ξεχειλίσουν» προς το δείπνο.

Ακόμη πιο προσγειωτικά, η και προεδρεύουσα (αλλά και de facto επικεφαλής της ΕΕ, αρέσει/δεν αρέσει) Καγκελάριος Μέρκελ μίλησε με έμφαση για τους κινδύνους σύρραξης Ελλάδας-Τουρκίας, δίνοντας βάρος στο «να προσδιορίζουμε [η ΕΕ] κάθε φορά την σχέση μας με την Τουρκία, αλλά και να εμμένουμε στην συνεργασία μαζί της σε σημαντικά ζητήματα». Δεν φάνηκε να έρχεται πλησιέστερα προς το ενδεχόμενο των κυρώσεων κατά της Άγκυρας – ενώ σόκαρε πολλούς στην Αθήνα με την βαριά κριτική που άσκησε (αφού ευχαρίστησε την Άγκυρα για το «θαυμαστό έργο που επιτελεί με την φιλοξενία τεσσάρων εκατομμυρίων προσφύγων») για τους πρόσφυγες στην Λέσβο, για τους οποίους ανέφερε ότι «είδαμε τις τελευταίες ημέρες φρικτές εικόνες σε ότι αφορά την αντιμετώπισή τους, όχι από την Τουρκία θα ήθελα να τονίσω, αλλά από ένα Κράτος μέλος της ΕΕ». Μπορεί κανείς να υποθέσει ότι ο Ελλην Πρωθυπουργός στην Κορυφή θα ζητήσει και θα λάβει διευκρινήσεις , επανόρθωση, αναδιατύπωση ή κάτι τέτοιο.

Πάντως, για να μείνουμε στο βαρύτερο – πάντως αμεσότερα βαρύ – ζήτημα της συζήτησης περί Τουρκίας, όσοι ακόμη διατηρούσαν την αντίληψη περί συζήτησης (ούτε καν επιβολής…) Ευρωπαϊκών κυρώσεων κατά της Τουρκίας, ας σημειώσουν ότι και ο Κύπριος Πρόεδρος Ν. Αναστασιάδης (ο οποίος, σημειωτέον, προηγήθηκε στις Βρυξέλλες για προκαταρκτικές διαβουλεύσεις – ελπίζεται όχι απλώς για να πιεσθεί να αποσυνδέσει τις κυρώσεις ή έστω τα μέτρα κατά της Τουρκίας με τις αντίστοιχες κατά της Λευκορωσίας) ήδη έχει πάει αρκετά βήματα πίσω δηλώνοντας ότι «οι κυρώσεις κατά της Τουρκίας δεν είναι αυτοσκοπός». Η διατύπωση αυτή ξεκρεμάει και την Ελληνική πλευρά από την δύσκολη θέση να μην βρεθεί ευθυγραμμισμένη με την Κύπρο: μάλιστα η άλλη διατύπωση Αναστασιάδη «να διασωθεί η αξιοπρέπεια και η αξιοπιστία της Ευρώπης» δίνει ακόμη και ωραία φόρμουλα για προσγείωση θέσεων/υπαναχώρηση.

Πάντως, επειδή περί Κορυφής των «27» στις Βρυξέλλες και θεμάτων ημερησίας διατάξεως κοκ, ας έχει σημειωθεί ότι στις προτεραιότητες πολλών ηγετών θα βρίσκεται ένα άλλο ζήτημα που δεν είναι στο τραπέζι επισήμως. Πρόκειται για το καμπανάκι περί καθυστερήσεων στην προώθηση του πολυύμνητου Ταμείου Ανάκαμψης/Next Generation EU: ενώ μέχρι τώρα υπήρχαν παράπονα για την προετοιμασία από πλευράς Ευρωπαϊκής Επιτροπής, τώρα προκύπτει ότι η πραγματική προώθηση του σχεδίου σκοντάφτει και σε αντιρρήσεις Κρατών μελών. (Ηδη, η Γερμανική Μόνιμη Αντιπροσωπεία κρούει τον κώδωνα του κινδύνου δια διαρροών, για καθυστερήσεις και πέραν της 1/1/2021 – καθυστερήσεις ξεκινήματος, πόσο μάλλον για ροές κονδυλίων…) Χώρες της ομάδας Βίζεγκραντ, με αιχμή την Ουγγαρία που θεώρησαν ότι θίγονται από την (ελαφρότατη) ρήτρα σεβασμού θεμελιωδών δικαιωμάτων της NGEU αφήνουν να φανεί ότι θα χρειαστεί μεγάλη προσπάθεια για να πεισθούν τα δικά τους Κοινοβούλια να επικυρώσουν την βασική συμφωνία.

Θα στενάξουν οι διάδρομοι της Κορυφής, φοβούνται οι πιο έμπειροι των Βρυξελλών. Η δε ομάδα προετοιμασίας και στήριξης του Πρωθυπουργού γι αυτήν την Κορυφή, αλλά και ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης, θα έχουν μιαν άβολη εμπειρία.