Ο τριπλός αναστεναγμός ανακούφισης της  Προεδρίας Μπάιντεν – και όχι μόνο

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Αναστεναγμός ανακούφισης από την Προεδρία Μπάιντεν/τους Δημοκρατικούς των ΗΠΑ, όταν τέλη της περασμένης εβδομάδας (και μετά από μακρά, επώδυνη κύηση) ξεπέρασε το τελευταίο εμπόδιο στο Αμερικανικό Κογκρέσο η νομοθεσία, που θα επιτρέψει να ξεδιπλωθεί ένα πελώριο πρόγραμμα υποδομών συνολικής αξίας 1,2 τρις δολαρίων. Βελτίωση (σχεδόν διάσωση από την απαξίωση) του οδικού δικτύου, των κόμβων, των γεφυρών κοκ. της ισχυρότερης χώρας/οικονομίας του κόσμου που εδώ και πολλά χρόνια υποβαθμιζόταν. αναβάθμιση του σιδηροδρόμου/Amtrak που ο ίδιος ο Τζο Μπάιντεν είχε αναγάγει προεκλογικά σε προτεραιότητα. προώθηση του δικτύου σταθμών φόρτισης που θα δώσει αληθινό νόημα στα ηλεκτρικά αυτοκίνητα. γενίκευση της ψηφιακής υποδομής στις λιγότερο προσβάσιμες περιοχές του δικτύου.

Περί τα 3 εκατομμύρια πρόσθετων θέσεων εργασίας προσδοκάται να δημιουργηθούν από αυτό το σχέδιο μέσα στα επόμενα χρόνια. Πάντως, ο πρώτος αναστεναγμός ανακούφισης που ακούστηκε από την Διοίκηση Μπάιντεν οφειλόταν στο ότι «έσπασε» ο κύκλος της αποτυχίας όπου κινδύνευε να εγκατασταθεί, αμέσως μετά ένα πολλά υποσχόμενο ξεκίνημα/restart. Αυτό το ισχυρό «ουφ!» που ακούστηκε από τις τάξεις των Δημοκρατικών – ιδίως από την Πρόεδρο της Βουλής Αντιπροσώπων Νάνσυ Πελόζι – συμπεριέλαβε και την προσδοκία ότι ένα άλλο πακέτο, ύψους 1,75 τρις δολαρίων αυτό, το οποίο είχε επιχειρηθεί να περάσει ταυτόχρονα και αφορούσε την ενίσχυση του κοινωνικού κράτους (παιδικοί σταθμοί, βελτίωση της πρόσβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, σύστημα υγείας κοκ) υπάρχει η δέσμευση να προχωρήσει μέχρι το τέλος του έτους – εφόσον το (υπερκομματικό) Γραφείο Προϋπολογισμού του Κογκρέσσου εγγυηθεί ότι έχουν εξασφαλισθεί στον Προϋπολογισμό οι αναγκαίοι πόροι.

Η δεύτερη αιτία του αναστεναγμού ανακούφισης έγκειται στο ότι η ψήφιση του σχεδίου για τις υποδομές εξασφαλίσθηκε με 228 ψήφους έναντι 206: στην πλειοψηφία αυτή προσήλθαν και 13 Ρεπουμπλικάνοι (ενώ, αντιθέτως, 6 πιο προοδευτικοί Δημοκρατικοί καταψήφισαν, ανάμεσά τους η ισχυρή προσωπικότητα των liberals Alexandria Ocasio-Cortez). Στην προεκλογική καμπάνια Μπάϊντεν, που κινδύνεψε να πέσει σε ξέρα με αυτήν την υπόθεση στο Κογκρέσο, πέρα από την υπόσχεση ότι θα προωθούνταν μέτρα «που αφορούν την ζωή των καθημερινών ανθρώπων» είχε παίξει κεντρικό ρόλο και η προσδοκία ότι τέτοια ακριβώς μέτρα θα επανέφεραν κάτι από την δικομματική συναίνεση. Η οποία, ήδη επί Προεδρίας Αϊζενχάουερ (του όσο γίνεται πιο εμβληματικού Ρεπουμπλικάνου Προέδρου) είχε θεωρηθεί ότι αποτελούσε χαρακτηριστικό του Αμερικανικού πολιτικού συστήματος  – της πρακτικής, προσγειωμένης διαχείρισης/συγκεκριμένων ζητημάτων. Ακριβώς αυτό που πήγε να ανατινάξει η Προεδρία Τραμπ, της πολιτικά αποτελεσματικής όσο και αυτάρεσκης διχαστικότητας…

Βέβαια, όλα αυτά θα κριθούν τώρα στην πράξη στην εφαρμογή. Πρώτη στενωπός, την είδαμε ήδη, το να περάσει το κοινωνικό πακέτο των 1,75 τρις δολαρίων: εδώ, οι liberal Δημοκρατικοί (Ocasio-Cortez, Sanders) είναι τραυματισμένοι με την υποχώρηση του αρχικού προϋπολογισμού και το «ψαλίδισμα» ενεργειών: θα στηρίξουν; Δεύτερη στενωπός, τι θα συμβεί αν το γενικό κλίμα στην οικονομία – επανεγκατάσταση του πληθωρισμού, ενδεχόμενη αναστροφή νομισματικής πολιτικής – αντισταθμίσει την θετική επίδραση των σχεδίων Μπάϊντεν. Τρίτη διάσταση, αν θα υπάρξει διαθέσιμο το κατάλληλο ανθρώπινο δυναμικό ώστε να προχωρήσουν οι δράσεις που σχεδιάστηκαν. Όλα αυτά… με τις ενδιάμεσες εκλογές/mid-terms του 2022 να πλησιάζουν: στις πρόσφατες εκλογές για Κυβερνήτη της Βιρτζίνια (όπου βρίσκει κανείς πολλούς ψηφοφόρους της πρωτεύουσας Ουάσιγκτον, οι οποίοι είχαν εν πολλοίς στηρίξει Μπάιντεν στις Προεδρικές) επεκράτησε Ρεπουμπλικανός…

Μένει πάντως η τρίτη πηγή αναστεναγμού ανακούφισης: κερδίζοντας αυτήν την νομοθετική επιτυχία, ο Τζο Μπάϊντεν αποκαθιστά μέρος τουλάχιστον της διεθνούς ακτινοβολίας που είχε ξεκινήσει να ανακτά – «America is back»  – η εικόνα των ΗΠΑ διεθνώς, μετά την περιπέτεια Τραμπ. Ήδη, στην COP 26 της Γλασκώβης, δεν έλλειψαν εκείνοι που διερωτώνταν τι αξιοπιστία έχουν οι δεσμεύσεις του Προέδρου των ΗΠΑ, αν ο Μπάϊντεν βρισκόταν από τώρα σε σταθερά καθοδική τροχιά.