«Ό,τι μπορούμε κάνουμε – ό,τι μας φωτίσει η ημέρα»

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Όπου λοιπόν, έξη μόλις εβδομάδες μετά την ψήφιση του Προϋπολογισμού 2021 στην Βουλή, ξεκινάει (ξεκίνησε μάλλον…) συζήτηση για αναθεώρησή του! Τα 7,5 δις που είχαν προβλεφθεί για την – με δημοσιονομικά εργαλεία – αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κρίσης, όπως εξελίσσεται αυτή, δεν φθάνουν ούτε ως προσεγγιστική εκτίμηση. To ερώτημα είναι αν θα έχουμε απευθείας αναθεώρηση στο άμεσο μέλλον κατά 1-2% του ΑΕΠ (πέραν των προϋπολογισμένων), ή σταδιακή αντιμετώπιση.

‘Οσον αφορά, τώρα, την επίπτωση της – συνεχιζόμενης, άρα και με συνεχιζόμενα (μέχρι τον Μάρτιο) μορατόρια στην εξυπηρέτηση των δανείων – επίπτωσης στο τραπεζικό σύστημα, τα δάνεια σε αναστολή βρίσκονταν (ήδη στο γ’ 6μηνο του 2020) σε ένα επίπεδο 20 δις ευρώ, ενώ για το τέλος της χρονιάς υπολογισμοί μιλούσαν  πλέον για 30 δις. Η Fitch υπολόγιζε σε 14% τα δάνεια σε αναστολή ήδη στα μέσα του 2020. Η S&P κάνει λόγο για «περίπλοκες, αλλά διαχειρίσιμες προκλήσεις». Οπότε, η εκτίμηση της Τράπεζας της Ελλάδας, που θεωρεί ότι η πανδημία θα αφήσει πίσω της 8-10 δις σε NPLs (πρόσθετα), περισσότερο προς ευχή φέρνει. Το γεγονός ότι ο ίδιος ο Γιάννης Στουρνάρας – μιλώντας στην Handelsblatt, με την ματιά στραμμένη γενικώς στην Ευρωζώνη –  ζητά frontloaded αναγνώριση ζημιών και ταχεία εξυγίανση των ισολογισμών των τραπεζών, κάτι περισσότερο σημαίνει.

Παραδίπλα, στο – ουσιαστικότερο, για τους κοινούς θνητούς – μέτωπο των περιοριστικών μέτρων και της «φυσαρμόνικας» που γίνεται φανερό ότι επιλέγεται ως πρωτόκολλο διαχείρισης (ανοίγουμε δραστηριότητες, κλείνουμε δραστηριότητες…) έχουμε το παράδοξο να ανοίγονται στην Ελλάδα, μάλιστα μετά από διεξοδική επιχειρηματολόγηση, δραστηριότητες όπως η λειτουργία των Γυμνασίων την στιγμή – ακριβώς! – που ο αριθμός των κρουσμάτων (ξανα)γίνεται τετραψήφιος. Και που οι νέες μεταλλάξεις του ιού πυκνώνουν την παρουσία τους, συνεπώς και την διακινδύνευση.

Ακόμη παραπέρα, γίνονται εξαγγελίες για διεύρυνση των εμβολιασμών (με επισήμανση ότι «όσα εμβόλια θα φτάνουν, τόσα θα γίνονται»: σωστή η διόρθωση από τις προηγούμενες διαβεβαιώσεις ότι θα έχουμε μετά τον Φεβρουάριο 2 εκατ. εμβολισμούς κάθε μήνα…) και για μαζικά εμβολιαστικά κέντρα λογικής mall. Αυτό, όμως, συμβαίνει τώρα που πυκνώνουν οι ενδείξεις ότι οι υγειονομικοί διστάζουν να εμβολιασθούν καίτοι «κέρδισαν» την κατά προτεραιότητα πρόσβαση (η περίπτωση των κρουσμάτων στο Νοσοκομείο «Άγιος Ανδρέας» των Πατρών έδωσε απτή υπόσταση στις όλο και πυκνότερες ενδείξεις δισταγμών για εμβολιασμό των υγειονομικών, ακόμη και σε μονάδες αναφοράς για Covid , στην Αθήνα). Κυρίως, όμως ενώ ξεδιπλώνεται η απλή διαδικασία εμβολιασμού των υπερηλίκων και των ηλικιωμένων, δεν έχει καν προδιαγραφεί η διαδικασία – πολύ πιο φορτωμένη ευθύνες! – εμβολιασμού των ιδιαίτερα ευάλωτων ομάδων λόγω προϋφισταμένων νοσημάτων (ανοσοκατεσταλμένων, καρκινοπαθών, πνευμονοπαθών).

Σε όλα αυτά τα μέτωπα, τα βαθύτερα ανθρώπινα ή/και τεχνικά δύσκολα, μέχρι στιγμής , η επίσημη επικοινωνία περιχαρακώνεται στην τεχνοκρατικότητα («ακούμε τους ειδικούς»), πλην όμως η πραγματικότητα που προκύπτει είναι «ό,τι μπορούμε κάνουμε». Αυτή η πραγματικότητα δεν είναι υποτιμητική. Το αντίθετο μάλιστα! Όμως… δεν βολεύει στην πολιτική λογική η οποία πρυτάνευσε μέχρι στιγμής, μια λογική με υπόσχεση προστασίας στην κοινή γνώμη και αυτοδικαίωσης/αυτεπιβράβευσης.

Πρόσφατα είχαμε την διατύπωση, για να αποκρουσθεί η εντύπωση ότι θα μπορούσαν τα πράγματα να μην βρίσκονται υπό πλήρη έλεγχο, με άρνηση της πολιτικής του «βλέποντας και κάνοντας», και διόρθωση σε «βλέπουμε, για να ξέρουμε τι ακριβώς κάνουμε!».

Ανήκει η εν λόγω διατύπωση στον Πρωθυπουργό που μιλούσε στο Υπουργικό Συμβούλιο και – όσο κι αν προδήλως άρεσε στους παρισταμένους, αλλά και στην μηντιακή κοινότητα – απεμπολεί την βαθύτερη συνειδητοποίηση του ότι  η Κυβέρνηση, η οποιαδήποτε Κυβέρνηση βρίσκεται με την ευθύνη στα χέρια της σήμερα, κάνει ό,τι θεωρεί και ό,τι κρίνει κάθε φορά σε κάθε φάση το καλύτερο, για να κυνηγήσει μιαν φευγαλέα εντύπωση ότι ελέγχει τα πράγματα. Ό,τι φωτίζει η κάθε μέρα, αυτό κάνουν και καλύτερο δεν μπορούν! Η δημιουργία εντυπώσεων ελέγχου της κατάστασης μάλλον στην ανησυχία της κοινής γνώμης προσθέτει, έτσι όπως εξελίσσονται τα πράγματα. όχι στην αίσθηση ασφάλειας.