Οικονομική Επιθεώρηση, Φεβρουάριος 2021, τ. 1003

ΒΟΡΕΙΟ ΒΑΡΟΜΕΤΡΟ του Κώστα Μπλιάτκα

Αυτός ο άγνωστος «ψηφιακός» συμφοιτητής μου

Δεν είναι άσχημη ιδέα να κρατήσουμε όλοι τις φωτογραφίες που βγάλαμε, τα κείμενα που γράψαμε ή και τις απλές σημειώσεις που κρατήσαμε από αυτήν την αλλόκοτη ζωή μας της καραντίνας, της τηλεργασίας, της τηλεκπαίδευσης, αλλά και της άδειας πόλης.

Επισκέφθηκα κι εγώ ένα μεσημέρι αλκυονίδος ημέρας τις σιωπηλές πλατείες και κτήρια του ΑΠΘ. Ανέβηκα από το Σιντριβάνι την Εθνικής Αμύνης και μπήκα στον περίβολο του κτηρίου της Παλιάς Φιλοσοφικής, νιώθοντας ξανά την ιστορική και αρχιτεκτονική του αξία και αφήνοντας το βλέμμα για λίγο στο επιβλητικό επίγραμμα του αετώματος του κτηρίου, «ΜΟΥΣΑΙΣ ΧΑΡΙΣΙ ΘΥΕ». Ένα μήνυμα που θέλησε να αφήσει ο εμπνευστής του, ο πρώτος καθηγητής των αρχαίων ελληνικών Χαρίτων Χαριτωνίδης, ως παρακαταθήκη στις επόμενες γενιές. Συνοψίζοντας σε μία φράση ολόκληρο το νόημα του ακαδημαϊκού πνεύματος, το επίγραμμα αυτό μάς συμβουλεύει: Να θεραπεύεις τις Μούσες και Χάριτες.

Ναι, αλλά αυτό δεν γίνεται από μακριά. Τις Μούσες και τις Χάριτες τις τιμάς μέσα στη σχολή με φυσική παρουσία, με «ρόφημα στο κυλικείο», με ανταλλαγή ιδεών, με πολιτιστικές εκδηλώσεις σαν εκείνες που έκανε κάποτε παλιά ο Φοιτητικός Όμιλος Θεάτρου και Κινηματογράφου, με τις κινηματογραφικές προβολές, που διοργάνωνε τις νυκτερινές ώρες, τις θεατρικές παραστάσεις, τις μικρές μουσικές συναυλίες και τα μαθήματα μουσικής στο υπόγειο της Φιλοσοφικής Σχολής. Αλλά ξέφυγα…

Ανέβηκα μετά προς την πλατεία του Χημείου. Παράξενη σιωπή σε έναν χώρο τον οποίο επί δεκαετίες «σκέπαζαν» της Μεταπολίτευσης οι φωνές… Μια παρέα νέων, κορίτσια και αγόρια, ήταν εκεί και έβγαζαν σέλφι. Ίσως κάποιοι από αυτούς είναι πρωτάκια και θέλησαν να δουν από κοντά τη σχολή στην οποία πέρασαν, αν και ακόμα δεν μπόρεσαν να μπουν μέσα για να κάνουν μάθημα, ενώ συμπληρώνεται το πρώτο εξάμηνο!

Τα μαθήματα γίνονται εξ αποστάσεως. Φοιτητές και καθηγητής συνεργάζονται από το σπίτι τους. Οι πιο πολλοί φοιτητές από την Αθήνα και την επαρχία, άλλωστε, γύρισαν στην ιδιαίτερη πατρίδα τους, αφήνοντας άδειο το διαμέρισμα που είχαν νοικιάσει –όχι όλοι…– στη Θεσσαλονίκη, στερώντας ταυτόχρονα από την πόλη τη ζωντάνια τους αλλά και από την αγορά τεράστια έσοδα.

Μέχρι 300 φοιτητές έχουν μπει για το εξ αποστάσεως μάθημα, άκουσα σε ρεπορτάζ. Και ακόμα δεν έχουν γνωριστεί μεταξύ τους.

Αντί για αμφιθέατρο, έχουν ψηφιακό chat. Πατάς ένα κουμπί για να σηκώσεις χέρι και να μιλήσεις με τον καθηγητή μέσω zoom κι αυτός αρχίζει το μάθημα παίρνοντας απουσίες. Ανοίγει η κάμερα και το μικρόφωνο, «γεια σας, παιδιά», «γεια σας, κύριε».

Ευτυχώς, υπάρχουν πολλές ελπίδες να γλιτώσουμε από τον κορονοϊό με τα εμβόλια και δεν θα φτάσουν οι καινούργιοι φοιτητές στο σημείο να γνωριστούν για πρώτη φορά σε εργασιακό χώρο και να διαπιστώσουν ότι υπήρξαν… συμφοιτητές στο ίδιο έτος.

Τελικά, για το σημερινό κείμενο δεν διάλεξα κάποια από τις σημερινές φωτογραφίες μου, αλλά μια παλιά από τις πιο γνωστές του φοιτητικού κινήματος της Μεταπολίτευσης. Ο αξέχαστος Βασίλης Μποζίκης απαθανατίζει, στο ύψος του Σιντριβανιού, την πιο μαζική κινητοποίηση με αίτημα την κατάργηση του νόμου 815. Δεκέμβριος 1979. Εκεί να δεις συνωστισμός. Πού να φανταστεί κανείς πως σαράντα χρόνια μετά στα ίδια μέρη θα κυκλοφορούσαμε με μάσκες, ο ένας μακριά από τον άλλο και με απαγορευμένες τις αγκαλιές και τις χειραψίες…