Νίκος Ζομπάκης, ιδρυτής και CEO της Trimsignal

Οικονομική Επιθεώρηση, Απρίλιος 2022, τ.1017

STARTUPS

συνέντευξη στον Χάρη Σαββίδη

 

Μπορεί να μην διαθέτει ακόμα ούτε έναν πελάτη, πλην όμως στοχεύει σύντομα να πουλά εξελιγμένη τεχνολογία σε κολοσσούς όπως η Intel και η Apple. Ο λόγος για την Trimsignal, μια ελληνική startup που δραστηριοποιείται στον κλάδο του digital design, δηλαδή στην αρχιτεκτονική κυκλωμάτων μικροεπεξεργαστών.

Στα μέσα της προηγούμενης δεκαετίας, με εφόδια τις γνώσεις και το δίκτυο γνωριμιών που προσφέρει η φοίτηση στο ελληνικό δημόσιο πανεπιστήμιο (και ειδικότερα στο ΕΜΠ), ο  Νίκος Ζομπάκης, ιδρυτής και CEO της Trimsignal, πέρασε τον Ατλαντικό κι επισκέφθηκε τη Silicon Valley, για να παρουσιάσει την ιδέα του. Η ανταπόκριση υπήρξε εξαιρετικά θετική, οπότε την τελευταία 5ετία, με μια ομάδα σημαντικών συνεργατών, κατοχυρώνουν ανά τον κόσμο τα δικαιώματα ευρεσιτεχνίας και στήνουν την εταιρεία. Φιλοδοξούν να αναπτύξουν ένα δυναμικό τμήμα R&D στην Ελλάδα, που θα προσελκύσει πίσω στη χώρα αξιόλογους μηχανικούς.

 

Τι ακριβώς κάνει η Trimsignal;

Η εταιρεία μας δραστηριοποιείται στον χώρο των μικροεπεξεργαστών και συγκεκριμένα στον κλάδο της αρχιτεκτονικής τους. Η τεχνολογία στην κατασκευή ψηφιακών κυκλωμάτων έχει προσεγγίσει τα όρια εξέλιξης…

…ο περίφημος νόμος του Μουρ;

Ακριβώς. Η πρόβλεψη ότι κάθε 18 μήνες θα διπλασιάζεται ο αριθμός των τρανζίστορ σε ένα πυκνό ολοκληρωμένο κύκλωμα. Την τελευταία δεκαετία φαίνεται ότι αυτό γίνεται πιο δύσκολο, καθώς πλέον μιλάμε για μέγεθος ημιαγωγών μικρότερο και από 5 νανόμετρα.

Τόσο μικρό; Μιλάμε για την κλίμακα μεγέθους ενός ατόμου ή του μορίου DNA!

Ακριβώς. Ως αποτέλεσμα αναζητούνται νέοι τρόποι αξιοποίησης της υπάρχουσας υποδομής. Ακόμα και σε αυτές τις μικροσκοπικές διαστάσεις, για να φτάσει το σήμα από τη μία άκρη στην άλλη, απαιτείται κάποιος χρόνος. Αυτός ο ελάχιστος χρόνος καθορίζει το μέγιστο όριο ταχύτητας λειτουργίας του κυκλώματος. Ένας μικροεπεξεργαστής έχει διάφορα κυκλώματα, οπότε έχουμε και διάφορες καθυστερήσεις. Η μεγαλύτερη από αυτές θεωρείται ως το μέγεθος αναφοράς για την ταχύτητα λειτουργίας. Αυτό που κάνουμε εμείς είναι να προσθέτουμε ένα ειδικό chip που ανιχνεύει διαρκώς ποια από αυτές τις καθυστερήσεις είναι ενεργές και προσαρμόζει την ταχύτητα λειτουργίας, βελτιώνοντας την απόδοση σε χρόνους εκτέλεσης κατά 30%-50%. Ουσιαστικά δηλαδή, καταφέρνει να εντοπίζει ποια μονοπάτια του κυκλώματος είναι ενεργά και να επιλέξει την επόμενη στιγμή σε χρόνους  νανο-δευτερολέπτου την συχνότητα λειτουργίας.

Επιπλέον, εκτός από μεγιστοποίηση της ταχύτητας καταφέρνουμε και να βελτιώνουμε την ταχύτητα σε σχέση με την απαιτούμενη ισχύ. Βλέπετε σε αυτές τις μικρές διαστάσεις ένα από τα βασικά προβλήματα είναι ότι παράγονται μεγάλα θερμικά φορτία που καταστρέφουν τα κυκλώματα. Εμείς επιτυγχάνουμε την καλύτερη σχέση ταχύτητας – κατανάλωσης θερμικών φορτίων.

…κι αυτό που βοηθάει τελικά;

Το ζητούμενο στη σμίκρυνση των κυκλωμάτων είναι η βελτίωση αυτής της σχέσης (απόδοση / Watt). Το κόστος, όμως, της σμίκρυνσης (π.χ. από τα 45 στα 5 νανόμετρα) είναι εξαιρετικά υψηλό. Προσθέτοντας το δικό μας chip, επιτυγχάνουμε τα κυκλώματα να έχουν επιδόσεις αντίστοιχες εκείνων που θα είχαν εάν ήταν πολύ μικρότερα, με αποτέλεσμα ο κατασκευαστής να γλιτώνει το κόστος της σμίκρυνσης.

Βασικοί μας πελάτες είναι οι εταιρείες που σχεδιάζουν ή κατασκευάζουν chip. Σημαντικό πλεονέκτημα, δε, είναι ότι η δική μας παρέμβαση μπορεί να βελτιώσει είτε την απόδοση, είτε τη σχέση ταχύτητας-θερμικών φορτίων, οπότε μια εταιρεία μπορεί να την αξιοποιήσει για να παράγει διαφορετικά προϊόντα.

Ακόμα πωλήσεις δεν έχουν γίνει. Έχουμε κατασκευάσει τρία πρότυπα και μιλάμε με πολλές μεγάλες εταιρείες – ακόμα και με την Intel.

Πώς προέκυψε η ιδέα για όλα αυτά;

Προέκυψε στα μέσα της προηγούμενης δεκαετίας, την περίοδο που είχα ολοκληρώσει το διδακτορικό μου (σ.σ. τμήμα ηλεκτρολόγων μηχανικών και μηχανικών υπολογιστών του ΕΜΠ) και μαζί με άλλους συμφοιτητές αναζητούσαμε τρόπο να εφαρμόσουμε όσα μάθαμε. Αρχικά πήγαμε στη Silicon Valley, να μιλήσουμε με τους ανθρώπους που σχεδιάζουν την αρχιτεκτονική των πιο προχωρημένων συστημάτων. Σύντομα έγινε σαφές ότι όντως θα μπορούσε να προκύψει σημαντική αξία κι έτσι το 2016 ξεκινήσαμε δοκιμές υλοποίησης, αφού προηγουμένως είχαμε καταθέσει τις πρώτες πατέντες. Στο digital design η κατοχύρωση της ευρεσιτεχνίας είναι εξαιρετικά σημαντική. Χωρίς αυτή είσαι πολύ εκτεθειμένος και δύσκολα θα βρεις οποιαδήποτε μεγάλη εταιρεία να συνεργαστεί μαζί σου.

Η στρατηγική ανάπτυξης αφορά αποκλειστικά στο συγκεκριμένο chip ή περιλαμβάνει κι άλλα σχέδια;

Καθώς υπάρχει ένα σημαντικό δίκτυο επαφών με μηχανικούς (κυρίως αποφοίτους του Πολυτεχνείου), θέλουμε να δημιουργήσουμε στην Ελλάδα ένα τμήμα R&D και να το στελεχώσουμε με αυτούς – κατά βάση στελέχη που έχουν φύγει από τη χώρα αλλά τώρα βλέπουν θετικά την επιστροφή τους.

Γιατί στην Ελλάδα;

Ένα βασικό πλεονέκτημα είναι ότι διαφορετικά χρεώνει ένας μηχανικός στην Ελλάδα και διαφορετικά (πολύ ακριβότερα) στο εξωτερικό. Άρα εδώ είναι ευκολότερο για μια startup να αντέξει το οικονομικό βάρος εξοπλισμού και μισθών. Αντιθέτως, η επιβάρυνση της εταιρικής φορολογίας εδώ είναι υψηλότερη από αρκετές άλλες χώρες κι αυτό είναι κάτι που μας προβληματίζει.

Έχοντας, λοιπόν, ως startup επαφή με την ελληνική πραγματικότητα, πού αντιμετωπίσατε τα μεγαλύτερα προβλήματα;

Το μεγαλύτερο πρόβλημα ήταν η έλλειψη πηγών χρηματοδότησης. Τα περισσότερα ελληνικά Fund ασχολούνται με startups που προσφέρουν υπηρεσίες, με αποτέλεσμα να υπάρχει ένα κενό στην αξιολόγηση εταιρειών με υλική παραγωγή, όπως η δική μας. Είναι δύσκολο να αντιληφθούν οι επενδυτές την αξία που θα δημιουργήσουμε.

Η γραφειοκρατία σας δυσκόλεψε;

Στο στήσιμο της εταιρείας δεν αντιμετωπίσαμε κάποιο πρόβλημα. Έγινε μέσα σε λίγες ημέρες, διαδικτυακά, εξίσου εύκολα με το στήσιμο της αντίστοιχης εταιρείας μας στις ΗΠΑ.

Πέραν των μηχανικών, είναι εύκολο να βρείτε συνεργάτες;

Εξαιρετικά σημαντική για εμάς είναι η στελέχωση του τμήματος πνευματικής ιδιοκτησίας. Ευτυχώς, ένας από τους συνιδρυτές της εταιρείας έχει εξαιρετικά μεγάλη εμπειρία στο αντικείμενο. Μας δυσκολεύει περισσότερο η στελέχωση του marketing, καθώς είναι λίγοι εκείνοι που έχουν εμπειρία σχετική με εταιρείες όπως η δική μας, που απευθύνεται σε λίγους υποψηφίους πελάτες, κυρίως από τη διεθνή αγορά.

Στόχος σας είναι να μεγαλώσει η εταιρεία όσο περισσότερο γίνεται ή να προσελκύσετε μια δελεαστική πρόταση εξαγοράς;

Καθώς η τεχνολογία μας θα ωριμάζει, θα την χρησιμοποιούν και θα τη μαθαίνουν περισσότεροι. Δυνητικά πελάτες μας είναι όλος ο κλάδος των μικροεπεξεργαστών, οπότε υπάρχει μεγάλο περιθώριο ανάπτυξης εσόδων, σε ορίζοντα 10-20 ετών. Άρα δεν είναι στις προτεραιότητές μας να εξαγοραστούμε.

Οπότε, σε αντίθεση με πολλές startups που εξαγοράζονται χωρίς να αφήνουν κάτι πίσω τους, εσείς έχετε να προσφέρετε στην ελληνική οικονομία;

Τα περισσότερα παραδείγματα ελληνικών startup που εξαγοράστηκαν, είναι εταιρείες που δραστηριοποιούνται στον κλάδο υπηρεσιών. Επί της ουσίας εξαγοράστηκε τζίρος ή διεθνές πελατολόγιο. Στην περίπτωσή μας, αντιθέτως, υπάρχει υλική παραγωγή, θέσεις εργασίας και τεχνολογία. Θεωρώ εξαιρετικά σημαντικό το τελευταίο, καθώς πρόκειται για αυτό που αποκαλούμε «βαθιά τεχνολογία» (deep tech), η οποία μπορεί να δημιουργήσει διάφορες παράπλευρες προστιθέμενες αξίας. Βοηθά αφενός να παράγεις καινούρια τεχνολογία, αφετέρου να απορροφήσεις νέα τεχνολογία που υπάρχει αλλού. Εφόσον η Trimsignal προοδεύσει και φανεί ότι μπορεί να δημιουργηθεί σημαντική αξία στο digital design, είναι πιθανό να προσελκυστούν κι άλλες εταιρείες – ενδεχομένως κάποιες από τους κολοσσούς της πληροφορικής. Αυτές θα δημιουργήσουν τμήματα R&D…

…και κάπως έτσι θα μπορούσε να αναπτυχθεί ένα cluster στον κλάδο σας.

Ακριβώς!