Οικονομική Επιθεώρηση, Αύγουστος 2021, τ. 1009

Υποδομές του Γιώργου Μανέττα

Μπροστά σε ένα… κατασκευαστικό «big bang», το οποίο θα θυμίζει έντονα εποχή των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004, βρίσκεται η ελληνική οικονομία. Το Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης με την κωδική ονομασία «Ελλάδα 2.0», που εγκρίθηκε και επίσημα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ανοίγει τον δρόμο για την υλοποίηση μεγάλων έργων υποδομών, μεταφορών και ενέργειας, τα οποία θα αλλάξουν τον ρου της ελληνικής οικονομίας, εκσυγχρονίζοντας τις υποδομές της σε όλα τα επίπεδα. «Εάν αξιοποιηθούν σωστά τα ευρωπαϊκά κονδύλια, θα ζήσουμε μια πραγματική κοσμογονία τα επόμενα έξι χρόνια», σημειώνουν χαρακτηριστικά παράγοντες του κατασκευαστικού κλάδου, που χαρακτηρίζουν μάννα εξ ουρανού τα ευρωπαϊκά κονδύλια και προσδοκούν δυναμική επανεκκίνηση ύστερα από μία δεκαετία… ανομβρίας, στην οποία τα μεγάλα δημόσια έργα σπάνιζαν. Υπολογίζεται πως μέσα στην επόμενη τριετία θα έχουν ωριμάσει έργα δημόσιων υποδομών και ΣΔΙΤ που θα ξεπεράσουν τα 10 δισ. ευρώ! Συνολικά, κατά την περίοδο 2021-2026 η ελληνική οικονομία αναμένεται να ωφεληθεί με 32 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 19,3 δισ. ευρώ αφορούν σε επιχορηγήσεις και 12,7 δισ. ευρώ σε δάνεια με ευνοϊκό επιτόκιο και όρους. Οι μεγάλοι κατασκευαστικοί όμιλοι της χώρας έχουν λάβει ήδη τις θέσεις τους και περιμένουν τον αφέτη να δώσει το σύνθημα…

Intrakat

Να καταστεί ηγέτιδα εταιρεία στον τομέα των κατασκευών επιδιώκει η Intrakat του Σωκράτη Κόκκαλη, η οποία μπροστά στα νέα δεδομένα που διαμορφώνονται στην ελληνική οικονομία επικεντρώνει τη δραστηριότητά της σε τέσσερις πυλώνες: α) Δημόσια έργα υποδομών, β) Έργα παραχωρήσεων και ΣΔΙΤ, γ) Ενέργεια και περιβάλλον και δ) Στοχευμένο real estate. Πρόκειται για τομείς που παρουσιάζουν επενδυτικό ενδιαφέρον και αναμένεται να βρεθούν στο επίκεντρο στη μετά Covid-19 εποχή. Το σχέδιο ανάπτυξης της εταιρείας βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, με τη διοίκηση υπό τον Πέτρο Σουρέτη να ανακοινώνει μια σειρά από σημαντικές πρωτοβουλίες, με αποκορύφωμα τη συγχώνευση με τη ΓΑΙΑ ΑΝΕΜΟΣ. Μια κίνηση στρατηγικής σημασίας στον χώρο των ΑΠΕ, όπου οι ανάγκες της χώρας θα ανέλθουν στα 8 GW έως το 2030, συνολικού προϋπολογισμού 8 δισ. ευρώ. Επιπλέον, πολύ πρόσφατα υπέγραψε σύμβαση ύψους 17 εκατ. ευρώ πλέον ΦΠΑ για την αποπεράτωση ξενοδοχείου 5 αστέρων επί της Λεωφόρου Συγγρού. Στόχος είναι με την ολοκλήρωση των εργασιών το κτήριο να λειτουργήσει ως ενιαίο πολυτελές ξενοδοχείο με το γειτονικό Grand Hyatt Athens. Παρά τις μεγάλες απώλειες που υπέστη το 2020 στον κύκλο εργασιών της κατά περίπου 39%, η εταιρεία εκτιμά ότι το υψηλό ανεκτέλεστο έργων που ξεπερνά τα 600 εκατ. ευρώ και η περαιτέρω εντατικοποίηση του παραγωγικού μηχανισμού τής δίνουν τη δυνατότητα να αντισταθμίσει στο 2021 και στα επόμενα έτη τις απώλειες αυτές και να επαναφέρει τα μεγέθη πωλήσεων και κερδοφορίας στα αναμενόμενα επίπεδα. Στο στόχαστρο, μετά την ολοκλήρωση του σύνθετου και απαιτητικού έργου της ανακαίνισης των 14 περιφερειακών αεροδρομίων για λογαριασμό της Fraport, το μέγα project του Ελληνικού, όπου θα αναπτυχθούν μια σειρά έργα υποδομών.

 ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ

Έχοντας συμπληρώσει φέτος μισό αιώνα λειτουργίας και φθάνοντας να αποτελεί σήμερα μία από τις μεγαλύτερες ελληνικές εταιρείες με έντονη διεθνή παρουσία, η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ ετοιμάζεται να ανοίξει έναν καινούργιο κύκλο δυναμικής ανάπτυξης. «Όσα πετύχαμε όλα αυτά τα χρόνια, παρά τα εμπόδια και τις αντιξοότητες, παρά την πρόσφατη δεκαετή χρηματοοικονομική κρίση, παρά την πανδημία, αποτελούν τη βάση πάνω στην οποία θα πατήσουμε για να κάνουμε ακόμα περισσότερα άλματα εμπρός», σημείωσε χαρακτηριστικά ο μετοχικός και διοικητικός ηγέτης του ομίλου Γιώργος Περιστέρης στο πλαίσιο της τακτικής γενικής συνέλευσης των μετόχων που πραγματοποιήθηκε πρόσφατα, δίνοντας το στίγμα της επόμενης μέρας. Αυτή την περίοδο υλοποιεί έργα κι επενδύσεις συνολικής αξίας άνω των 5 δισ. ευρώ στην καθαρή ενέργεια και τις βιώσιμες υποδομές, οι οποίες θα δημιουργήσουν αθροιστικά περισσότερες από 20.000 θέσεις εργασίας την προσεχή πενταετία, μεταξύ των οποίων και τη μετατροπή του Άη Στράτη στο πρώτο πραγματικά πράσινο ελληνικό νησί. Πριν από έναν μήνα συμφώνησε με τη Motor Oil να συμμετάσχει με ποσοστό 50% στη μεγάλη επένδυση κατασκευής μονάδας ηλεκτροπαραγωγής στην Κομοτηνή που σχεδιάζει, καθώς και η Motor Oil θέλει να ενισχύσει την παρουσία της στην ηλεκτροπαραγωγή. Η διοίκηση είναι πεπεισμένη ότι θα αναλάβει σημαντικό μερίδιο και από τη νέα γενιά μεγάλων έργων που θα υλοποιηθούν τα επόμενα χρόνια στην Ελλάδα. Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες μέχρι τη στιγμή που γράφονταν αυτές οι γραμμές, η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ κατέθεσε από κοινού με την Egis τη μεγαλύτερη προσφορά, ύψους περίπου 1,5 δισ. ευρώ, για να εξασφαλίσει την παραχώρηση της Εγνατίας Οδού. Η παραχώρηση της Εγνατίας Οδού είναι ένα έργο κομβικής σημασίας για την εταιρεία, καθώς με αυτό θα καταστεί ο απόλυτος κυρίαρχος στον τομέα των παραχωρήσεων. Ήδη στις παραχωρήσεις της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ περιλαμβάνονται οι εταιρείες αυτοκινητοδρόμων (Νέα Οδός και Κεντρική Οδός) και η παραχώρηση για το αεροδρόμιο στο Καστέλι. Μετά την Εγνατία Οδό, η εταιρεία διεκδικεί την ιδιωτικοποίηση της ΛΑΡΚΟ, την υποθαλάσσια αποθήκη Καβάλας και τα περιφερειακά λιμάνια, ενώ επόμενο στοίχημα αποτελεί η επιτυχής διαπραγμάτευση με τη Mohegan, για να εξασφαλίσει την πλειοψηφία των μετοχών της κοινοπραξίας Inspire Athens (σήμερα κατέχει μειοψηφικό ποσοστό της τάξης του 35%) και το καζίνο του Ελληνικού. Αν πετύχει και αυτό, οι υπεραξίες και οι αποδόσεις που εξασφαλίζει σε βάθος χρόνου είναι μεγάλες.

 Μυτιληναίος

Σε φάση γιγάντωσης βρίσκεται ο όμιλος Mytilineos, ο οποίος στοχεύει να διπλασιάσει το μέγεθός του σε 2 με 3 χρόνια από σήμερα. Ο πρόεδρος και ιδρυτής του ομίλου Ευάγγελος Μυτιληναίος εξήγησε πως η ωρίμανση του κολοσσιαίου επενδυτικού προγράμματος ύψους 600 εκατ. ευρώ που πραγματοποιεί ο όμιλος, η αύξηση των μεριδίων αγοράς, οι ανοδικές τάσεις των commodities σε συνδυασμό με τη συνεχή παρακολούθηση του κόστους σε όλα τα επίπεδα «θα φέρουν αποτελέσματα στον όμιλο και σε 2-3 χρόνια θα διπλασιαστούν τα μεγέθη της εταιρείας σε top, middle και bottom line». Μάλιστα, η καθαρή κερδοφορία προβλέπεται να είναι διπλάσια το 2022 από τα κέρδη του 2020 (που ήταν 129 εκατ. ευρώ). Η διαφοροποίηση και η παρουσία σε πολλά υποσχόμενους κλάδους με προοπτικές αποτελεί το κλειδί της επιτυχίας. Μάλιστα, πρόσφατα, η εταιρεία ανακοίνωσε την είσοδό της στον τομέα των υπεράκτιων αιολικών έργων, σε συνεργασία με τον παγκόσμιο ηγέτη, την Copenhagen Infrastructrure Partners (CIP). Πρόκειται για έναν δυναμικό τομέα των ΑΠΕ, ο οποίος παρουσιάζει σημαντικά περιθώρια ανάπτυξης. Με την εξέλιξη της τεχνολογίας και καθώς οι ανεμογεννήτριες μπορούν να γίνονται όλο και ισχυρότερες και αποδοτικότερες, τα υπεράκτια αιολικά πάρκα αναμένεται να επεκταθούν, καλύπτοντας από το σημερινό 3% της ενεργειακής ζήτησης στην Ευρώπη το 25% το 2050. Την τελευταία πενταετία οι ανεμογεννήτριες έγιναν ήδη σημαντικά αποδοτικότερες, καθώς η παραγωγική τους ικανότητα αυξανόταν κατά 15% τουλάχιστον ανά έτος. Η εταιρεία, μέσω της πρώην ΜΕΤΚΑ, εμφανίζεται αποφασισμένη να διεκδικήσει περισσότερα έργα στο εσωτερικό, με φόντο την ενεργοποίηση του Ταμείου Ανάκαμψης. «Επιστρέφουμε πλέον, γιατί αφενός τα δεδομένα έχουν αλλάξει με τη σταδιακή εξυγίανση του κλάδου και αφετέρου διότι, στο νέο μοντέλο μας, την ιστορική ΜΕΤΚΑ διαδέχθηκαν δύο γενικές διευθύνσεις (Βιώσιμης Ανάπτυξης και Ανανεώσιμων Πηγών και Αποθήκευσης). Στις σύγχρονες αυτές δραστηριότητες αποκτήσαμε σοβαρή τεχνογνωσία σε 5 ηπείρους για μεγάλο χρονικό διάστημα, που θα μας βοηθήσει να αντιμετωπίσουμε τις ιδιαίτερες προκλήσεις του ελληνικού περιβάλλοντος», σημείωσε χαρακτηριστικά σε συνέντευξη που παραχώρησε πρόσφατα ο Ευάγγελος Μυτιληναίος.

Ελλάκτωρ

Αλλαγή σελίδας επιχειρεί η Ελλάκτωρ, μετά την επικράτηση των Ολλανδών της Reggeborgh στην πολύμηνη διαμάχη για τον έλεγχο της διοίκησης του άλλοτε κραταιού ομίλου. Ψηλά στην ατζέντα βρίσκονται η σταθεροποίηση της απόδοσης του ομίλου, ο σχεδιασμός και η υλοποίηση ενός αυστηρού πλάνου μείωσης των εξόδων και η αποκατάσταση της ρευστότητας. Η νέα διοίκηση υπό τον Ευθύμη Μπουλούτα ποντάρει πολλά στην αύξηση κεφαλαίου κατά το ποσό των 120,5 εκατ. ευρώ που έχει συμφωνηθεί από τους βασικούς μετόχους. Ειδικότερα, μέσα από την ΑΜΚ εκτιμάται ότι θα αναβαθμιστεί η πιστοληπτική ικανότητα του ομίλου, θα βελτιωθούν οι όροι του δανεισμού του και θα μειωθεί το κόστος έκδοσης εγγυητικών επιστολών. Επιπλέον, θα βελτιωθούν και οι όροι για τη χορήγηση νέων δανείων που πιθανώς να επιδιώξει να λάβει ο όμιλος και ειδικότερα η θυγατρική Άκτωρ, με στόχο όχι την κάλυψη των ζημιών, αλλά ως δανεισμός που θα συνδέεται με συγκεκριμένα έργα, π.χ. ΣΔΙΤ, ή έργα παραχώρησης εκμετάλλευσης και ΑΠΕ (ανανεώσιμων πηγών ενέργειας), καθώς ο όμιλος προσδοκά την εξασφάλιση σημαντικού όγκου νέων συμβάσεων τους επόμενους μήνες. Άλλωστε, οι επιχειρησιακοί τομείς του ομίλου συμπεριλαμβάνονται στους βιομηχανικούς κλάδους τους οποίους έχει θέσει σε προτεραιότητα το Ταμείο Ανάκαμψης, όπως οι Μεταφορές-Ενέργεια-Διαχείριση Αποβλήτων. Από τα έσοδα της αύξησης μετοχικού κεφαλαίου, ποσό 100 εκατ. ευρώ αναμένεται να διοχετευτεί για την κάλυψη ζημιών (45 εκατ. ευρώ) και υποχρεώσεων από ληξιπρόθεσμες οφειλές προς προμηθευτές και εργαζομένους (55 εκατ. ευρώ) της θυγατρικής Άκτωρ. Τα υπόλοιπα 20 εκατ. ευρώ θα καλύψουν επενδυτικές ανάγκες του τομέα των ΑΠΕ και κεφάλαια κίνησης. Τα κεφάλαια που θα αντληθούν κρίνονται επαρκή, τόσο για την κάλυψη των χρηματοδοτικών αναγκών που απορρέουν από ζημιογόνα έργα του παρελθόντος όσο και για τυχόν νέες ανάγκες που ενδέχεται να προκύψουν μέχρι το τέλος της τρέχουσας χρήσης. Υπενθυμίζεται ότι κατά το προηγούμενο διάστημα η Άκτωρ είχε καλύψει μέρος των υποχρεώσεών της αξιοποιώντας την ενδιάμεση χρηματοδότηση ύψους 50 εκατ. ευρώ που είχε παράσχει η Reggeborgh Invest.

ΑΒΑΞ

Μετά τις αλλαγές σε επίπεδο ιδιοκτησίας και τις κινήσεις αναδιάρθρωσης της δομής του, ο όμιλος ΑΒΑΞ επιδιώκει δυναμικό comeback, έχοντας συνολικά ανεκτέλεστο υπόλοιπο έργων περίπου στο 1 δισ. ευρώ – χωρίς να συνυπολογίζεται η Γραμμή 4 του Μετρό. «Παρά την αναμφισβήτητα δύσκολη περίοδο με τις πρωτόγνωρες για όλους μας συνθήκες, ο όμιλος βρίσκεται σε μια νέα, θετική εποχή, που χαρακτηρίζεται από σταθερότητα και ανάπτυξη… Για τα επόμενα χρόνια στόχος μας είναι να είμαστε ένας ευέλικτος και ακόμη πιο αξιόπιστος κατασκευαστικός όμιλος, που θα υποστηρίζει την αναπτυξιακή πορεία της χώρας», υπογράμμισε ο Κωνσταντίνος Μιτζάλης, διευθύνων σύμβουλος της ΑΒΑΞ, σε δημόσια τοποθέτησή του. Εκτός από τη στρατηγική τροφή σε ενεργειακά έργα εκτός Ελλάδος (EPC), η οποία αποδεικνύεται ιδιαίτερα κερδοφόρα (μεταξύ άλλων κατασκευάζει σταθμό ενέργειας 1.650 MW στο Ιράκ, ενώ έχει αναλάβει και το έργο του αγωγού φυσικού αερίου IGB), ενδιαφέρον υπάρχει και για τον τομέα ανάπτυξης ακινήτων, μέσω της θυγατρικής ΑΒΑΞ Development. Μετά την εμπορική επιτυχία της ανάπτυξης στη Μαρίνα Λεμεσού, η εταιρεία επανέρχεται στην ελληνική αγορά ακινήτων θεωρώντας τη χρονική συγκυρία κατάλληλη. Η αρχή θα γίνει με την εκμετάλλευση 2 ιδιόκτητων ακινήτων, στα Χανιά και την περιοχή του Ελληνικού, περιοχές στις οποίες θα κατασκευάσει οικιστικά έργα ανάπτυξης, ενώ παράλληλα παρακολουθεί τις εξελίξεις για τη συμμετοχή στα έργα ανάπτυξης του Ελληνικού, σε συνδυασμό με τη μητρική ΑΒΑΞ και διεθνείς συνεργάτες.