Το κλίμα των ΕλληνοΤουρκικών και ο θυρωρός

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Για μια χώρα που επιχειρεί να εγκαταστήσει τον εαυτό της σε ρόλο περιφερειακής Δύναμης, ήταν ήδη παράξενο που ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν – ήδη καθ’ οδόν προς ΗΠΑ για την Γ.Σ. του ΟΗΕ και για σειρά επαφών με αρκετούς ομολόγους του, όπως άλλωστε θα συμβεί και με τον ΥΠΕΞ Μεβλούτ Τσαβούσoγλου – τοποθετούμενος για την επόμενη μέρα των («ανεπιθύμητων») δηλώσεων που έγιναν στα πλαίσια του EUMed9 στην Αθήνα, παρέπεμψε σε συζήτηση σε «συνάντηση με Μητσοτάκη» μετά από «αίτημά του», στις ΗΠΑ. Είχε προηγηθεί δήλωση Μητσοτάκη – στην ΔΕΘ, αυτό – ότι δεν υπάρχει προγραμματισμένη συνάντηση με Ερντογάν στα πλαίσια της Γ.Σ. του ΟΗΕ, «άλλωστε νομίζω ότι τα προγράμματά μας δεν συμπίπτουν». Βέβαια οι χρόνοι και οι ενημερώσεις των ηγετών, σ’ εμάς/στην Εγγύς Ανατολή (όπως λεγόταν κάποτε) δεν επιτρέπουν πάντα συντονισμό.

Όμως, για να επανέλθουμε στα του Τούρκου ηγέτη, το παράξενο στοιχείο υπογραμμίζεται με την αναφορά του ίδιου ότι «η Τουρκία δεν είναι σήμερα θυρωρός/kapici (αν αποδόθηκε σωστά) κανενός». Σε ακόμη πιο ελεύθερη μετάφραση, η Τουρκία «δεν είναι για θελήματα». Και αν η Τουρκική ηγεσία έχει παράξενη συμπεριφορά για τις υψηλές ηγετικές της επιδιώξεις, η Ελληνική πλευρά – που σεμνύνεται για το Ευρωπαϊκό της ανήκειν, την διεθνή εμβέλεια της πολιτικής της  κοκ – έκρινε επάναγκες να διευκρινήσει, όταν προέκυψαν απορίες για την διαφορά φάσεως των δυο πλευρών, να επανέλθει στην ακριβή περιγραφή των Ερντογάν-Μητσοτάκη «που τα προγράμματά τους δεν συμπίπτουν», πλην όμως συμπληρώνοντας δια του Κυβερνητικού Εκπροσώπου ότι «εάν ο κ. Ερντογάν παρατείνει την παραμονή του και υποβληθεί αίτημα, θα εξετασθεί».

Αφήνοντας κατά μέρος την γεύση που αφήνει πίσω αυτή η διασταύρωση ξιφών για το… ποιος ζήτησε ποιαν συνάντηση με ποιον – υποτίθεται ότι υπήρχε και κόκκινο τηλέφωνο των δύο, διαθέσιμο όλον αυτό τον καιρό – ενδιαφέρον έχει και η αίσθηση ότι ούτε ο Μ. Τσαβούσογλου (ή και ο Ιμπραήμ Καλίν, κι αυτός αναγγελμένος για επαφές στις ΗΠΑ) θα βρεθεί στο ίδιο μήκος κύματος με τον δικό μας Νίκο Δένδια.

Ο οποίος, σημειωτέον, θα ξαναβρεθεί μετά από λίγες εβδομάδες – μέσα Οκτωβρίου – στην Ουάσιγκτον, αυτήν όμως την φορά, προκειμένου να υπογράψει την (υπό διαπραγμάτευση μέχρι το νήμα…) νέα Συμφωνία για τις Βάσεις. Η οποία ζητείται από Αμερικανικής πλευράς να είναι 5ετής «ώστε να μην κολλάνε κάθε φορά στο Κογκρέσο τα αιτήματα κονδυλίων/appropriations για παρεμβάσεις όπως στην Σούδα». Επειδή ο λόγος περί της βαριάς παρουσίας των ΗΠΑ στην Σούδα, η νέα Συμφωνία θα κινηθεί – λέγεται –  με την λογική περιορισμένων/εγκατεσπαρμένων διευκολύνσεων. Πέραν της Αλεξανδρούπολης, της Λάρισας (όπου και θα αναπτυχθούν drones: κεντρικής σημασίας, αυτό, με τις Τουρκικές εξελίξεις  ακριβώς στον τομέα των drones), του Βόλου/Στεφανοβικείου και της Σούδας, έχει ανοίξει συζήτηση για ενδεχόμενη «συγκατοίκηση» Αμερικανικών δυνάμεων στην Σκύρο με Ελληνικές (περιοχή απόλυτης αξίας για το Αιγαίο, αλλ’ εδώ η Τουρκία κινδυνεύει να  χτυπήσει κόκκινο) ή και στα περίχωρα της Ξάνθης.

Όμως, στην ακολουθία Ερντογάν στην Νέα Υόρκη, θα υπάρχει και ικανό στρατιωτικό /πολιτικό προσωπικό με δυνατότητα συνέχισης (ή επαναφοράς;) της συζήτησης για τους S-400. Η συζήτηση δε αυτή, δεν διαφεύγει από την προσοχή κανενός, θα γίνει υπό το φως – ή υπό την σκιά – της Αφγανικής υπόθεσης και της αναζήτησης ερεισμάτων από πλευράς Δύσης. Με την Τουρκία πρόθυμο μεσολαβητή.

Μια τελευταία παρατήρηση: ο Κυριάκος Μητσοτάκης στην Ν. Υόρκη θα επισκεφθεί τον (πολύπαθο) αναστηλωμένο ναό του Αγ. Νικολάου στο Ground Zero. Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν τον ουρανοξύστη/συγκρότημα Turkevi Center (36 ορόφων), έδρα της Μόνιμης Αντιπροσωπείας της Τουρκίας κοκ. στην άμεση γειτονιά του ΟΗΕ. Αξίζει να δει ποιος/τι θα αγγίξει το διεθνές σύστημα περισσότερο.