27ος economia Φοιτητικός Διαγωνισμός

CASE STUDY

TourEQ: your destination

Καζιάνη Αλεξάνδρα-Στυλιανή

Μανσάκου Αλεξία

Νικηφόρου Αναστασία

Εισαγωγή

Ο τουρισμός αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο στην οικονομία της χώρας μας. Η ανάπτυξη του τουρισμού στην Ελλάδα ξεκίνησε τις δεκαετίες ’60- ’70, με αποτέλεσμα την δημιουργία ολοένα και περισσότερων τουριστικών επιχειρήσεων αφού σε συνδυασμό με τον πολιτισμό, την κουλτούρα και την γεωγραφική της θέση είναι ένας παγκοσμίως δημοφιλής προορισμός. Η ραγδαία εξέλιξή του τουρισμού, είχε ως αποτέλεσμα να δοθεί ιδιαίτερη σημασία στην ποιότητα, την καινοτομία, την βιωσιμότητα και την προσβασιμότητα σε κάθε μορφής τουρισμού. Το 15% του παγκόσμιου πληθυσμού βιώνουν κάποια μορφή αναπηρίας. Το σύνολο αυτό, είναι δυνητικοί τουρίστες που εκπροσωπούν μια συγκεκριμένη αγορά στόχο, η οποία σε πολλές περιπτώσεις είναι μη μετρήσιμη από την κοινή. Αυτό σημαίνει ότι η αγορά έχει διαμορφωθεί, ώστε να μην είναι προσβάσιμη προς όλους, λόγω της παροχής εγκαταστάσεων και υπηρεσιών (United Nations, 2021).

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Τουρισμού (2005), ως αειφόρος ή βιώσιμος ορίζεται: «O τουρισμός που λαμβάνει πλήρως υπόψη του τις τωρινές και μελλοντικές οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές του επιπτώσεις, ικανοποιώντας τις ανάγκες των επισκεπτών, της βιομηχανίας, του περιβάλλοντος και των κοινοτήτων υποδοχής του τουρισμού». Η προσβασιμότητα είναι η στοιχειώδης μέριμνα, για την ανάπτυξη του βιώσιμου τουρισμού, με συνέπεια την οικονομική ανάπτυξη και κοινωνική ευημερία των προορισμών.

Προσβάσιμος τουρισμός θεωρείται εκείνος που δεν αποκλείει καμία κοινωνική ομάδα στην συμμετοχή της σε αυτόν και βρίσκεται σε μία διαρκή εξέλιξη. Η εφαρμογή του στα άτομα με αναπηρίες είναι ένα ζωτικό στοιχείο στο βιώσιμο τουρισμό αναπτυξιακής πολιτικής. Ειδικότερα, οι φραγμοί που αντιμετωπίζουν τα άτομα με αναπηρίες μπορούν να διαχωριστούν σε περιβαλλοντικούς και κοινωνικούς. Το πρώτο παραπέμπει στις υποδομές και τα δομημένα περιβάλλοντα, συμπεριλαμβανομένων των πληροφοριών και της τεχνολογίας. Το δεύτερο αναφέρεται στην εκπαίδευση των τουριστικών επιχειρήσεων, στην έλλειψη ευαισθητοποίησης σε σχέση με την προσβασιμότητα καθώς και τις διακρίσεις και την προκατάληψη απέναντι σε ορισμένες ομάδες.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, η προσβασιμότητα για όλες τις τουριστικές εγκαταστάσεις, προϊόντα και υπηρεσίες, οφείλει να είναι βασικός άξονας κάθε υπεύθυνης και βιώσιμης τουριστικής πολιτικής. Τονίζοντας, ότι δεν είναι μόνο ανθρώπινο δικαίωμα, αλλά επιχειρηματική ευκαιρία για προορισμούς και εταιρείες (United Nations, 2021). Η πανδημία του Covid19 είχε παγκόσμιο αντίκτυπο σε όλους τους τομείς, επηρεάζοντας κυρίως την ανθρώπινη υγεία και ψυχολογία. Η κυριαρχία του φόβου και ο εγκλεισμός στα σπίτια που επέβαλαν τα κράτη, προκάλεσαν ανασφάλεια για την επόμενη ημέρα. Η οικονομία παγκοσμίως βρίσκεται τον τελευταίο χρόνο σε δύσκολη κατάσταση, εξαιτίας της πανδημίας. Αναφορικά με την Ελλάδα, σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, το 2020 υπήρξε ύφεση περίπου 8% σε σύγκριση με το 2019. Βέβαια, το ποσοστό αυτό είναι καλύτερο των εκτιμήσεων, αλλά η ζημιά στην οικονομία είναι αισθητή (Naftemporiki, 2021).

Πιο συγκεκριμένα, τα άτομα με ειδικές ανάγκες διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο συγκριτικά με όσους δεν ανήκουν σε αυτή την κατηγορία. Στον τομέα της υγείας, τα εμπόδια που συναντούν είναι πολλά όπως, στην τήρηση των βασικών μέτρων υγιεινής (π.χ. πλύσιμο χεριών), στην υγειονομική περίθαλψη, της επιδείνωσης της ήδη υπάρχουσας κατάστασης της υγείας τους. Η διακοπή της καθημερινής επικοινωνίας με τους οικείους τους, επιβαρύνει την ήδη κρίσιμη ψυχολογική κατάσταση στην οποία υπόκεινται. Τέλος, η στέρηση βασικών γνώσεων σε σχέση με τις βοηθητικές τεχνολογίες, οι οποίες είναι δύσκολο να αποκτηθούν από τους γονείς έχει ως συνέπεια τον περιορισμό των ικανοτήτων τους.

 

Ανάπτυξη της ιδέας

Την καινοτόμα λύση φέρνει η πλατφόρμα tourEQ. Το όνομα της έχει διττή σημασία με ένα κοινό στόχο. Το πρώτο συνθετικό της λέξης αναφέρεται στον τουρισμό (Tourism). Το δεύτερο συνθετικό (EQ) υποδηλώνει δυο βασικές κοινωνικές έννοιες. Η πρώτη έννοια είναι η συναισθηματική νοημοσύνη (Emotional Intelligence – EQ) που καθιστά τους ανθρώπους ικανούς να ανταπεξέρχονται κοινωνικά σε ορισμένες καταστάσεις. Με την δεύτερη ερμηνεία του EQ αντανακλώνται η ισότητα και η δικαιοσύνη (Equity και Equality) οι οποίες εκφράζουν τα ίσα δικαιώματα όλων των ανθρώπων, εν προκειμένοις για τουρισμό. Εν κατακλείδι, όραμα του tourEQ είναι ο σεβασμός στα ανθρώπινα δικαιώματα και η προώθηση ενός δίκαιου και προσβάσιμου τουρισμού για όλους.

Όραμα (vision) να είναι ένας βασικός ταξιδιωτικός οδηγός προσβάσιμου τουρισμού τόσο για τον επισκέπτη ο οποίος μπορεί να συλλέξει τις απαραίτητες πληροφορίες όσο και για τον τοπικό επιχειρηματία ο οποίος προωθείται-διαφημίζεται από την ιστοσελίδα. Τοιουτοτρόπως, στα άτομα αυτά παρέχεται η δυνατότητα να ταξιδέψουν στην Ελλάδα έχοντας συλλέξει πληροφορίες και οργανώσει το ταξίδι τους μέσω της tourEQ. Η καινοτομία της πλατφόρμας αφορά στην υπηρεσία που παρέχεται προς εκείνη την μερίδα ανθρώπων που στοχεύει. Πιο συγκεκριμένα, η εν λόγω υπηρεσία (πλατφόρμα) που έχει τόσο κοινωνικό όσο και επιχειρηματικό χαρακτήρα, έχει ως αποστολή (mission) την προώθηση ενός προσβάσιμου τουρισμού, ενός τουρισμού για όλους. Τα ψηφιακά εργαλεία (λειτουργίες) της πλατφόρμας βάσει των οποίων περιηγείται ο χρήστης, έχοντας την όποια ιδιαιτερότητα, καθιστούν την tourEQ μια καινοτομία για τον προσβάσιμο τουρισμό.

 

Επιχειρησιακό μοντέλο

Για να επιτευχθεί η καλύτερη δυνατή λειτουργία μιας Start-Up επιχείρησης και στη συγκεκριμένη περίπτωση για τη κατασκευή της πλατφόρμας , θα πρέπει να καταστεί σαφές η δομή και ο τρόπος λειτουργίας της.

Αρχίζοντας οι στόχοι που έπεται να πραγματοποιηθούν από τον σχεδιασμό της ιστοσελίδας είναι:

  1. Η άμεση και εύκολη πρόσβαση σε όλους τους χρήστες και η παροχή εργαλείων που θα δίνουν την δυνατότητα χρήσης σε άτομα με ειδικές ανάγκες.

 

  1. Θα προτείνει αξιοθέατα, χώρους αναψυχής, εστιατόρια κ.α., τα οποία έχουν μεριμνήσει για την προσβασιμότητα και τη καλύτερη δυνατή εμπειρία του επισκέπτη (με τη βοήθεια τεχνολογικών συσκευών ή εξειδικευμένου προσωπικού).

Επιπροσθέτως:

  • Μια ιστοσελίδα χρειάζεται ένα “Domain” όνομα το οποίο θα πληκτρολογούν οι επισκέπτες ώστε να την βρίσκουν. Εφόσον η επιχείρηση θα απευθύνεται και σε ελληνικό κοινό αλλά και σε τουρίστες από το εξωτερικό θα πρέπει να κατοχυρωθεί το “.com”

 

  • Θα πρέπει να γίνει αγορά πακέτου web hosting και πιο συγκεκριμένα ενός εικονικού μηχανήματος “Virtual Machine” (VM). Πρόκειται για έναν εικονικό Server ο οποίος προσφέρει περισσότερους πόρους και σταθερότητα, στη συνέχεια θα δώσει ευκαιρίες για να αυξηθούν οι παροχές και οι υπηρεσίες καθώς και διάφορους πόροι που μπορεί να είναι απαραίτητο να εισαχθούν στη πορεία.

 

  • Πρόκειται για έναν ιστότοπο ο οποίος θα απευθύνεται σε άτομα με ειδικές ανάγκες από διαφορετικές χώρες του κόσμου άρα είναι απαραίτητο στην αρχή να είναι διαθέσιμες τουλάχιστον δύο γλώσσες και ανάλογα με την επισκεψιμότητα να αυξάνονται με το καιρό. Επιπλέον θα πρέπει να παρθούν μέτρα και για την χρήση από άλλες ομάδες ατόμων όπως για παράδειγμα τα ηχητικά μηνύματα που θα μπορούν να ακούσουν άτομα με προβλήματα όρασης.

 

  • Η σελίδα απαρτίζεται από άξονες στους οποίους, παρουσιάζονται οι πτυχές του τουρισμού, η παράδοση, η ιστορία και γενικά η κουλτούρα της Ελλάδας. Προτείνονται επιχειρήσεις και τουριστικά θέρετρα τα οποία είναι προσβάσιμα, παράλληλα προσφέρονται έγκυρες πληροφορίες αναφορικά με νοσοκομεία και ασφάλεια , ενώ ο χρήστης θα έχει τη δυνατότητα να κάνει κρατήσεις και να αντλεί πληροφορίες για καθένα από τους άξονες οι οποίοι με το καιρό θα ανανεώνονται και θα προστίθενται καινούριοι. (Βλέπε πίνακα 1)

 

  • Με τη βοήθεια και άλλων εργαλείων και δυνατοτήτων όπως, μηχανές αναζήτησης (Google AdWords), ενημερωτικά δελτία (Newsletter) και τη διαφήμιση σε άλλα social media (Facebook, Instagram) θα προωθηθεί το περιεχόμενο της ιστοσελίδας ώστε να γίνει η προσέλκυση χρηστών και κατά συνέπεια πιθανών πελατών (Βλέπε εικόνα 1).

 

Το online μοντέλο που θα χρησιμοποιηθεί για την λειτουργία της tourEQ προσφέρει σημαντικά πλεονεκτήματα σε μια Start-Up επιχείρηση, όπως είναι το μικρότερο κόστος επένδυσης, καθώς το μόνο που θα χρειαστεί είναι να καλυφθεί το κόστος της δημιουργίας της ηλεκτρονικής πλατφόρμας. Το Domain Name και «ενοικίαση» Server έχουν μια σταθερή χρέωση κάθε χρόνο (ή χρόνια ανάλογα). Επιπλέον, η tourEQ δεν θα έχει γεωγραφικά όρια, θα μπορεί να απευθύνεται σε πελάτες από κάθε σημείο της χώρας ή του πλανήτη. Πλέον των παραπάνω, η συμμόρφωση της tourEQ με το νομικό και λειτουργικό πλαίσιο τέτοιων επιχειρήσεων ανατίθεται σε καθ’ ύλην αρμόδιους νομικούς και οικονομολόγους, ώστε να καλυφθούν όλες οι πτυχές της.

Όπως όλες οι επιχειρήσεις, και η tourEQ έχει έσοδα και έξοδα. Τα έσοδα της αναμένεται να προέρχονται από συνεργασίες – διαφημίσεις που θα συνάπτει με επιχειρήσεις καταλυμάτων, μεταφοράς, τουριστικών υπηρεσιών, επισιτισμού και άλλα, όπως επίσης και από δωρεές ή χορηγίες που θα ενισχύουν και θα ενθαρρύνουν την δραστηριότητα μας. Από την άλλη πλευρά, τα έξοδα της θα αφορούν την συντήρηση και αναβάθμιση της πλατφόρμας, του προσωπικού που θα απασχολεί, της διαφήμισης – προώθησης της επιχείρησης και άλλων δραστηριοτήτων (Bizz.gr).

Είναι λογικό εφόσον αναφερόμαστε σε μια πλατφόρμα η οποία θα κάνει κρατήσεις να υπάρξουν και πάγια έξοδα αφού θα χρησιμοποιηθούν υπηρεσίες που θα εξασφαλίσουν για παράδειγμα την ασφαλή ανταλλαγή δεδομένων και συναλλαγών (SSL Certificate). Με το Search Engine Optimization (SEO) σε συνδυασμό με λέξεις κλειδιά και σωστό σχεδιασμό, η ιστοσελίδα θα καταστεί φιλική προς τις μηχανές αναζήτησης. Το Search Engine Marketing (SEM) που έχει σχέση με το μάρκετινγκ μέσω πληρωμένων διαφημίσεων και ανταλλαγής συνδέσμων (πχ. Backlinks) θα προωθεί τη σελίδα σε εν δυνάμει πελάτες.

 

Marketing

Ένας βασικός τρόπος για να είναι κερδοφόρα μια επιχείρηση είναι το σωστό μάρκετινγκ. Εκτός από τα έσοδα από την έκδοση εισιτηρίων και παροχής υπηρεσιών. Είναι γνωστό ότι το Affiliate Marketing είναι ο πιο δημοφιλής τρόπος εσόδων. Προτείνεται μια υπηρεσία (ξενοδοχείο, επιχείρηση) και προωθείται σε επισκέπτες και στους ήδη εγγεγραμμένους συνδρομητές μέσω newsletter. Πατώντας στον Affiliate σύνδεσμο και αγοράζοντας την προσφερόμενη εξασφαλίζεται ποσοστό από τη πώληση. Οι συνεργαζόμενες επιχειρήσεις θα διαφημίζονται μέσω της tourEQ, έτσι θα παρέχεται διαφημιστικός χώρο σε καθορισμένη τιμή (Κατσώνη, 2017). Σε περίπτωση που κάποιος επισκέπτης θέλει να στηρίξει την ιστοσελίδα θα υπάρχει η επιλογή για δωρεά. Επιπλέον αναμένεται να υπάρξουν χορηγίες καθώς και η αντίστοιχη διαφήμιση από μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς. Ακόμη, θα επιχειρηθεί η λειτουργία των “Leads” εξερευνώντας νέες πηγές δυνητικών πελατών.

Οι καταναλωτές της tourEQ θα μπορούν να ενημερωθούν, να αναζητήσουν, να συγκρίνουν και να επιλέξουν οποιαδήποτε τουριστική υπηρεσία αφού θα έχει γίνει η κατάλληλη διασύνδεση με τα γνωστά OTA’s σε ότι αφορά την Ελλάδα (eTourism) (Wikipedia). Όπως επίσης να αντλήσουν πληροφορίες για συγκεκριμένους τουριστικούς ή μη προορισμούς, με αποτέλεσμα να προωθείται ο τουρισμός σε όλη την Ελλάδα 365 ημέρες τον χρόνο. Θα είναι μια ενεργή ιστοσελίδα με καθημερινά ανανεωμένο υλικό όπου θα μπορούν να αλληλεπιδρούν οι ίδιοι της χρήστες.

Η tourEQ αναμένεται να έχει ιδιαίτερη άνθιση από τα πρώτα μόλις χρόνια της λειτουργίας της καθώς πολλοί θα είναι αυτοί που θα ταυτιστούν με το όραμα της. Οι χρήστες της tourEQ δεν θα βρεθούν σε περιορισμούς καθώς θα έχουμε μεριμνήσει για την προσαρμοστικότητα της στις ιδιαιτερότητες του κάθε ταξιδιώτη. Σε κάθε περίπτωση, οι μορφές τουρισμού που στοχεύουμε είναι ο εγχώριος τουρισμος, δηλαδή ντόπιοι τουρίστες και στον διεθνή εισερχόμενο τουρισμό, δηλαδή ο τουρισμός των αλλοδαπών στην Ελλάδα (Εικόνες 2 και 3).

Μέσω της tourEQ προωθείται ο προσβάσιμος τουρισμός, ο τουρισμός τρίτης ηλικίας, νεανικός τουρισμός, ο εποχιακός τουρισμός, ο κοινωνικός τουρισμός αλλά και ο ατομικός και μαζικός τουρισμός, όπως επίσης και οι εναλλακτικές μορφές του τουρισμού που είναι: ο αγροτουρισμός, συνεδριακός, τουρισμός κινήτρων, τουρισμός άθλησης, τουρισμός υγείας, τουρισμός περιπέτειας, θρησκευτικός τουρισμός και άλλες εναλλακτικές μορφές τουρισμού..

Τα βασικά οφέλη από την λειτουργία της tourEQ στην κοινωνία είναι σίγουρα η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, η βελτίωση βιοτικού επιπέδου και η δημιουργία εσόδων για την Ελληνική οικονομία. Η ευαισθητοποίηση της κοινωνίας για τον προσβάσιμο τουρισμό, όπως για παράδειγμα, την δημιουργία πεζοδρομίων και ραμπών. Επίσης, στις επιχειρήσεις να υπάρχει η κατάλληλη αρχιτεκτονική επιμέλεια, όπως ειδικά διαμορφωμένα μενού, ευκολία πρόσβασης κ.α. Τέλος, η απόκτηση της οικολογικής συνείδησης και η ευαισθητοποίηση των μόνιμων κατοίκων και επισκεπτών για την πολιτιστική κληρονομιά.

 

Μελλοντικά σχέδια και προοπτικές

Οι προοπτικές ανάπτυξης της tourEQ είναι η κατασκευή μιας εφαρμογής Application (APP) η οποία θα είναι συμβατή με όλες τις κινητές συσκευές και θα προσφέρει μεγαλύτερη διευκόλυνση στον χρήστη της «on the go». Ένας επιμέρους στόχος είναι η χρήση χαρτών σε offline status, δηλαδή, χωρίς την απαραίτητη προϋπόθεση σύνδεσης στο διαδίκτυο. Τέλος, η μετάφραση της πλατφόρμας και σε άλλες ξένες γλώσσες καθιστά δυνατή την προσέγγιση μεγαλύτερου κοινού, ευαισθητοποιώντας και διευκολύνοντας τον είσερχόμενο τουρισμό.

Τα τελευταία χρόνια μεταξύ των επιτυχημένων επιχειρήσεων καινοτομίας πλασάρονται ψηφιακές πλατφόρμες ηλεκτρονικού εμπορίου, ιδιαίτερα στον κλάδο του τουρισμού. Η Airbnb, η Booking Holdings κ.α., αποτελούν παραδείγματα επιχειρηματικών μοντέλων που χαίρουν αποδοχής από το καταναλωτικό κοινό. Η προστιθέμενη αξία της tourEQ αφορά στην ευαισθητοποίησή της σε κοινωνικά και περιβαλλοντικά ζητήματα, δίνοντας λύσεις αξιοποιώντας την τεχνολογία.

Το περιεχόμενο και οι δυνατότητες της πλατφόρμας παρατίθενται παρακάτω, μέσω μιας ανάλυσης περιεχομένου (Content Analysis) και εικόνων που αφορούν στην ανάπτυξη της ιδέας.

 

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ – ΔΙΚΤΥΟΓΡΑΦΙΑ

 

Βιβλία

  • Κατσώνη, Β. (2017). E-Tourism. Αθήνα: Greenbooks. ISBN: 9786188314108
  • Κοκκώσης, Χ., Τσάρτας, Π., Γκρίμπα, Ε., 2011, Είδικες και εναλλακτικές μορφές τουρισμού, Κριτική, Αθήνα.

 

Άρθρα

 

Ξενόγλωσσα

 

Ελληνόγλωσσα

 

Διαδικτυακά τεκμήρια