Ένας ιδιότυπος Χριστουγεννιάτικος μπουναμάς

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Μπορεί το έλλειμμα του Προϋπολογισμού του 2020 που σβήνει να ζαλίζει πλέον – πάνω από 18 δις ταμειακά το 11μηνο έναντι πλεονάσματος σχεδόν 2 δις το αντίστοιχο διάστημα της περσινής χρονιάς, με πρωτογενές έλλειμμα στα 13,75 δις έναντι πρωτογενούς πλεονάσματος (την θυμόσαστε κι εκείνην την έννοια!;;) σχεδόν 7 δις – όμως τελικά ο Νοέμβριος έδειξε κάτι ενθαρρυντικό. Παρά το γεγονός ότι ο μήνας διανύθηκε σαφώς υπό την σκιά του δεύτερου κύματος της πανδημίας του Covid-19, με το νέο lock-down κι όλα τα σχετικά.

Σύμφωνα με το ΥΠΟΙΚ, τόσο τα καθαρά έσοδα Νοεμβρίου, όσο και εκείνα του 11μηνου κινήθηκαν πάνω από τα προϋπολογισμένα (προϋπολοτισμένα μετά τις διορθώσεις, βέβαια). Και μπορεί οι αναφορές σε «νέο μαξιλαράκι» που δημιουργείται για την διαχείριση των επόμενων μηνών να δείχνει γλώσσα προτρέχουσα – άλλωστε ο ίδιος ο αναπληρωτής ΥΠΟΙΚ Θ. Σκυλακάκης έσπευσε να συγκρατήσει τις προσδοκίες, εκτιμώντας ότι «το πλήγμα από το lock-down και την παράτασή του θα εμφανιστεί με χρονική υστέρηση» και θα επηρεάσει τον Δεκέμβριο που κλείνει και, στην συνέχεια, το 2021.

Όμως, ίσως κάτι πιο θεμελιώδες να βρίσκεται εν εξελίξει: ίσως, δηλαδή, σε αντίθεση με ό,τι συνέβη στην διάρκεια της μακράς κρίσης χρέους, όπου πολύς κόσμος και από τις επιχειρήσεις και από τους ελεύθερους επαγγελματίες και επιτηδευματίες – ακόμη όμως και από μισθωτούς, πάντως από νοικοκυριά που βρέθηκαν με (ενυπόθηκα ιδίως) χρέη – επέλεξε ή αναδέχθηκε τον κίνδυνο να περιέλθει σε στάση πληρωμών, ίσως ΤΩΡΑ να έχουμε το αντίθετο φαινόμενο. Τι εννοούμε; Ότι, με δεδομένο ότι υπάρχει μια παροχή ρευστότητας – διόλου αμελητέα – αλλά υπάρχουν και συστήματα εισοδηματικών ενισχύσεων/υποκατάστασης σε μια εποχή που δεν υπάρχει καταναλωτική δυνατότητα (λόγω Covid-19 και lock-down) ένα. μεγάλο – πάντως υπολογίσιμο – μέρος του πληθυσμού προτιμάει να μην «περάσει» σε καθυστερήσεις έναντι της Εφορίας και του ΕΦΚΑ (για τις τράπεζες είναι πολύ νωρίς να το πει κανείς). Παρά δηλαδή τις επάλληλες στρώσεις από μορατόρια, διατηρείται κάτι από την περιβόητη κουλτούρα πληρωμών μέσα στην κρίση.

Ούτε καν οι αρμόδιοι τολμούν να το πιστέψουν ότι όντως αυτό είναι που συμβαίνει. Η δε προοπτική – διπλή: υγειονομική και επιπτώσεων στην αγορά – θα κρίνει που θα καθίσει τώρα η μπίλια. Πάντως, τα στοιχεία Νοεμβρίου βοήθησαν αν μη τι άλλο ως γιορταστικός μπουναμάς στους υπεύθυνους της οικονομικής διαχείρισης. ή μήπως ως τελευταία αναλαμπή πριν την αναμέτρηση με τα δύσκολα;