Οικονομική Επιθεώρηση, Απρίλιος 2021, τ. 1005

του Γιώργου Γιακουμάκη, προέδρου Επιμελητηρίου Ρεθύμνης

Ανάγκη συνέχισης της τροχιάς ανάπτυξης

Είναι δεδομένο ότι οι τεκτονικές αλλαγές που έχει ήδη επιφέρει η κρίση της Covid-19, αλλά και αυτές που επίκεινται, πρόκειται να ανατρέψουν πολλούς από τους σχεδιασμούς που αναφέρονται σε αναπτυξιακά μοντέλα και μετασχηματισμούς. Αυτό ισχύει τόσο για οικονομικές μονάδες, κλάδους επιχειρηματικής δραστηριότητας, γεωγραφικές ενότητες, αλλά ακόμα και για εθνικές οικονομίες. Έχουμε συνεπώς τη βεβαιότητα ότι τα οράματα, οι σχεδιασμοί και οι ενέργειες τις οποίες δρομολογούμε κινούνται σε ένα ιδιαίτερα ρευστό και ασαφές περιβάλλον. Σε αυτό το πλαίσιο, θα ήθελα εντελώς συνοπτικά να παραθέσω τους βασικούς άξονες στους οποίους το Επιμελητήριο Ρεθύμνης βασίζει τους σχεδιασμούς και τις διεκδικήσεις του, ως προς το μοντέλο ανάπτυξης του τόπου μας.

Η παρούσα χρονική συγκυρία είναι λοιπόν βέβαιο ότι δεν αποτελεί την καλύτερη δυνατή αφετηρία. Ειδικότερα, στις σημαντικές προκλήσεις στις οποίες θα πρέπει να απαντήσει και αντιμετωπίσει το Ρέθυμνο, όπως φυσικά και όλη η Κρήτη, συμπεριλαμβάνονται:

1ον: η περσινή καταστροφή της ελαιοκομικής παραγωγής, που δυστυχώς λειτουργεί συνδυαστικά με τις χαμηλές, λόγω μειωμένης ζήτησης, τιμές παραγωγού για ένα μεγάλο μέρος της παραγωγής του πρωτογενούς μας τομέα

2ον: η κατώτερη, ακόμα και των πολύ μειωμένων προσδοκιών μας, περσινή τουριστική περίοδος, η οποία είχε αλυσιδωτές επιδράσεις στο σύνολο της απασχόλησης και της περιφερειακής οικονομικής μας δραστηριότητας και

3ον: οι (κοινές πανελλαδικά) συνέπειες από μέτρα περιορισμού της εξάπλωσης της Covid-19

Παρ’ όλα αυτά, έχουμε και πίστη και βάσιμες προσδοκίες ότι η Κρήτη, αυτός ο ευλογημένος τόπος, θα τα καταφέρει. Θα υπερβεί τους παρόντες κινδύνους και θα βρει τη θέση που αντιστοιχεί στις δυνατότητές της. Υπό κάποιες προϋποθέσεις φυσικά, που αφορούν αναγκαίες αναπροσαρμογές σε επίπεδο παραγωγικών κλάδων και προτεραιοτήτων. Αυτές θα πρέπει απαραίτητα να συνυπολογίζουν τις ιδιαιτερότητες της περιοχής μας. Ιδιαιτερότητες που στην περίπτωσή μας ενσωματώνουν μεταξύ άλλων τα εξής:

Α) τον νησιωτικό χαρακτήρα της περιφέρειας Κρήτης

Β) την έμφαση που θα πρέπει να δοθεί σε δραστηριότητες με χαμηλό περιβαλλοντικό αποτύπωμα, αλλά και ιδιαίτερα υψηλές δαπάνες περιβαλλοντικής προστασίας (π.χ., ΑΠΕ, απόβλητα, διαχείριση υδάτινων πόρων)

Γ) την υφιστάμενη τουριστική ανάπτυξη, η οποία αποθαρρύνει την ανάπτυξη μεταποιητικών δραστηριοτήτων μεγάλης κλίμακας και υψηλής όχλησης, όπως αντίθετα συμβαίνει στην ηπειρωτική Ελλάδα

Ως Επιμελητήριο Ρεθύμνης θεωρούμε λοιπόν ότι οι όποιες παρεμβάσεις αναπτυξιακής πολιτικής θα πρέπει πρώτιστα να στοχεύουν:

  1. Στην επιτάχυνση των βασικών έργων υποδομών της Κρήτης (βόρειος οδικός άξονας και γενικά των υποδομών προσπελασιμότητας), αλλά και σε υποδομές για την κάλυψη μέρους της ενεργειακής ζήτησης από ανανεώσιμες μορφές
  2. Στη χρηματοδοτική και όχι μόνον στήριξη του αγροτικού τομέα για τη δημιουργία οικονομιών κλίμακας, με απώτερο σκοπό τη μείωση των εισαγωγών, όπως και την παραγωγή επώνυμων προϊόντων ΠΟΠ, ΠΓΕ, αλλά και με τοπικό σήμα ποιότητας
  3. Στην υποστήριξη του τομέα μεταποίησης (ειδικά του αγροδιατροφικού) και της οικοτεχνίας/χειροτεχνίας, όντας συστατικά με δυνατότητες διεκδίκησης διεθνούς αναγνωρισιμότητας
  4. Στην ενίσχυση της αλυσίδας αξίας μεταξύ αγροτικής παραγωγής, μεταποίησης και εμπορίου. Αυτό προϋποθέτει την εκπόνηση τοπικών σχεδίων και της δημιουργίας αντίστοιχων επιμέρους διακριτών αλυσίδων αξίας, μέσω συνεργιών τουρισμού–εστίασης–αγροδιατροφικού τομέα
  5. Στην ενίσχυση συνεργασιώνμε ακαδημαϊκά ιδρύματα και ερευνητικά ινστιτούτα της Κρήτης, με σκοπό τη συμβολή τους όχι μόνο στην παραγωγή έρευνας και γνώσης, αλλά και στην εκπαίδευση και την παροχή χρήσιμης τεχνογνωσίας για την τοπική επιχειρηματικότητα

Η επιχειρηματική κοινότητα του Ρεθύμνου έχει από καιρό την ωριμότητα και την απαίτηση υλοποίησης των απαιτούμενων αντίστοιχων δράσεων, για να επιτευχθούν αυτά για τα οποία ελπίζουμε. Το τελικό ζητούμενο για μας θα πρέπει να είναι η ισόρροπη ανάπτυξη της περιοχής μας μέσα από ένα συνεκτικό και λεπτομερές σχέδιο. Σχέδιο που θα δεσμεύει τους εμπλεκόμενους φορείς για τα επόμενα χρόνια, αλλά και που όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη θα είναι συνυπεύθυνα για την υλοποίησή του.